Lajme nga vendi
Ministria e Arsimit në Maqedoni i ndërpret bursat për studentë jashtë vendit
Ministria e Arsimit dhe Shkencës (MASH) ka shkurtuar afatin për një muaj për dhënien e bursave për studentët që arrijnë të regjistrohen në 100 universitetet më të mira të botës, sipas renditjes së Listës së Shangait. Gjithashtu, MASH-i nuk jep asnjë garanci që një masë e këtillë do të vazhdojë të aplikohet edhe viteve të ardhshme.
Në aktvendimin e publikuar nga MASH, afati për aplikim është shkurtuar deri 11 gusht, derisa afati i fundit sipas konkursit fillestar, ishte 15 shtatori. Nga MASH për gazetën KOHA kanë deklaruar se për të gjithë llojet e konkurseve dhe shpërndarjen e bursave nga ana e tyre publikohen në ueb-faqen zyrtare të MASH-it. “Nëse vitin e ardhshëm do të vazhdojë vendimi për rishpalljen e konkursit për studime jashtë vendit, publiku do të njoftohet me kohë”, thonë nga MASH-i.
Ndërkohë, për shkurtimin e afatit për konkurrim për bursë për studime jashtë vendit kanë reaguar nga partia opozitare OBRM-PDUKM. Nga atje thonë se Qeveria po dëmton intelektualët e rinj të vendit, duke hequr bursat që mbështesin studentët, të cilët regjistrohen në universitetet më të mira të botës.
Në OBRM-PDUKM thonë se MASH-i po anulon bursat për qytetarët e Maqedonisë që arrijnë të regjistrohen në studimet universitare, magjistraturë apo doktoraturë në një nga 100 universitetet më të mira botërore sipas listës së Shangait, ndërsa edhe atyre që kanë dashur të aplikojnë, me shkurtimin e afatit po u merr të drejtën e financave nga shteti.
“Një masë që u miratua që në vitin 2010 nga OBRM-PDUKM dhe ishte një mundësi e shkëlqyer e të rinjve nga vendi ynë për të marrë njohuri dhe përvojë nga profesorët më të mirë në botë dhe për t’i transferuar ato në vendin tonë – tash e tutje, për fat të keq, gjeneratat e reja nuk do ta kenë këtë mundësi dhe nuk është shpjeguar arsyeja e anulimit të tij. A është për shkak të kolapsit të buxhetit të shtetit si pasojë e keqmenaxhimit të tij”, pyesin nga OBRM-PDUKM.
Ata kanë pyetur se a është dëshira e Kovaçevskit dhe ekipit të tij, të cilët “gjithsesi po e shkatërrojnë sistemin arsimor në të gjitha segmentet e tij, duke ndjekur logjikën se sa më i paarsimuar të jetë populli, aq më lehtë është të sundosh vendin”. Ata thanë se çka do të bëhet me studentët të cilët janë pranuar në një nga universitetet më të mira të botës, apo edhe ata që akoma nuk kanë aplikuar e që shpresat e tyre i kanë pasur te ndihma qeveritare.
“Ka para për makina të reja për zyrtarët, për restorante, biftekë, për lugë e pirunë të artë e çfarë jo, dhe nuk ka para për të mbështetur të rinjtë që arrijnë të depërtojnë në botën e dijes akademike dhe shkencës. Ndjenjat tuaja për popullin dhe qytetarin e thjeshtë kanë humbur prej kohësh”, kanë përfunduar nga OBRM-PDUKM. Ndryshe, një masë e tillë aplikohet tani e 10 vite në vendin tonë dhe kryesisht çdo vit, rreth 100 studentë nga Maqedonia kanë mundur të marrin bursë shtetërore për të studiuar në njërin nga 100 universitetet më të mira të botës.
Lajme nga vendi
KF ARSIMI MUNDI 2-0 SHKËNDIJËN E HARAÇINËS NË ÇAIR
Ndeshja derbi mes Shkëndijës së Haraçinës dhe Arsimit të Çegranit që u zhvillua në stadiumin e Çairit në Shkup në kuadër të javës së katërt të kampionatit në Ligën e Parë, përfundoi me fitoren e ekipit mysafirë 0-2 .
Hero i kësaj përballjeje doli të jetë ish futbollisti kuqezi Lorik Jakupi me dy super gola në minutat 81-të dhe 90-të.
Ndeshjen Shkëndija Haraçinë – Arsimi e ndoqën një numër i konsiderueshëm i tifozëve.
Pas ndeshjes trajneri I haraçinasve, Berat Imeri, pranoi përgjegjësinë e tij për këtë disfatë.
“E dinim se do të jetë vështirë kundër Arsimit, një kundërshtarë shumë serioz. Mendoj se na ishim OK sot përveç minutave të fundit të ndeshjes ku kundërshtari na ndëshkoj me dy kundërsulme apo me dy goditje. Ne në shumicën e ndeshjes e kemi kontrolluar lojën kishim rastet tona, kishim posedimin e topit, po ja në futboll ndodhin ndeshje këtilla. Gjithmonë kësi lloje situata unë mbajë përgjegjësinë, trajneri është përgjegjës për këtë humbje. Besoj që do rikthehemi te fitoret, duhet të vazhdojmë punojmë mos u bëjmë presion djemve. I gjithë presioni në këtë situatë duhet të jetë mbi trajnerin “ deklaroi trajneri i Shkëndisë së Haraçinës, Berat Imeri.
Trajneri i Arsimit, Vildan Saliju, krahas tre pikëshit, u shpreh i kënaqur me lojën e futbollistëve të tij në fushën e Çairit.
“Ne në momente të caktuara goditëm kundërshtarin sepse ato avancuan në sulm për t`i marrë tre pikët. Dhe na e dinim se këtu do të jetë momenti jonë dhe patëm durim, patëm guxim dhe arritëm ti marrim këto tre pikë shumë të rëndësishëm të cilat do të na japin besim shtesë për vazhdimësinë e kampionatit. Sigurisht se kjo është liga e parë asnjë kundërshtarë nuk ka të lehtë. Duhet me e dhënë maksimumin në secilën ndeshje, atë e potencova edhe në mbledhjen me lojtarët duhet me e vlerësua lartë secilin kundërshtarë, duhet me dhënë maksimumin , duhet me sakrifikuar njëri për tjetrin që të mund t`i marrim pikët që do të na sigurojnë edhe mbijetesën” deklaroi trajneri i Arsimit Vildan Saliu.
Pas katër xhirove të zhvilluara, Shkëndija e Haraçinës ka një fitore një barazim dhe dy disfata, ndërsa Arsimi ka dy fitore dhe dy humbje.
Në javën e pestë Shkëndija e Haraçinës është mysafire e Bashkimit, ndërsa Arsimi është nikoqire e Skopjes.
Lajme nga vendi
BDI: Katër muaj heshtje nga Burim Latifi për dëmin prej 19,3 milionë euro në MEPSO
Bashkimi Demokratik për Integrim (BDI) ka kërkuar sërish transparencë dhe përgjegjësi institucionale lidhur me zhvillimet në Operatorin e Sistemit Elektroenergjetik të Maqedonisë – MEPSO, duke akuzuar institucionet kompetente se, katër muaj pas ngritjes së çështjes në opinion, ende nuk kanë dhënë përgjigje konkrete.
Sipas BDI-së, në procedurën paraarbitrale para DAB-it, MEPSO ka humbur një pjesë të rëndësishme të kontestit me vlerë rreth 19.3 milionë euro, ndërsa vendimi ka qenë në favor të kompanisë “Energoinvest”. Çështja pritet të vazhdojë në procedurë arbitrazhi, ku ndërmarrja shtetërore do të duhet të mbrojë pozicionin dhe pretendimet e saj.
BDI ka ngritur pikëpyetje edhe lidhur me një kontratë të re milionëshe të MEPSO-s me konsorciumin e udhëhequr nga “Dalekovod”, ku, sipas partisë, marrin pjesë edhe “Kodar Energomontaža” nga Beogradi dhe “Elnos BL” nga Banja Luka.
Nga BDI kërkojnë të dihet se kush ka marrë vendimin për ndërprerjen e kontratës së mëparshme, kush e ka vlerësuar rrezikun juridik dhe financiar dhe kush do të mbajë përgjegjësi në rast se shteti pëson dëme shtesë në procedurën e arbitrazhit.
“Pyetja nuk është vetëm për drejtorin Burim Latifi”, thekson BDI, duke kërkuar që përgjegjësia të shtrihet edhe te institucionet kompetente për kontrollin dhe hetimin e mundshëm të vendimeve të marra në MEPSO.
BDI u është drejtuar publikisht Prokurorisë Publike dhe Komisionit Shtetëror për Parandalimin e Korrupsionit, duke kërkuar informacion nëse është hapur ndonjë lëndë, cilat veprime janë ndërmarrë dhe nëse po shqyrtohen kontratat, vendimet dhe përgjegjësia eventuale për dëmin financiar.
Partia kërkon gjithashtu transparencë të plotë lidhur me kontratën e re dhe pjesëmarrjen e kompanive nga Serbia dhe Bosnja e Hercegovina, përkatësisht Republika Srpska, në konsorciumin që ka lidhur marrëveshje me MEPSO-n.
“Katër muaj heshtje janë shumë”, porosit BDI, duke kërkuar nga institucionet përgjegjëse përgjigje konkrete se kush i ka marrë vendimet, mbi çfarë baze janë marrë ato dhe kush do të mbajë përgjegjësi për pasojat eventuale financiare.
Lajme nga vendi
Bursat botërore paralajmërojnë shtrenjtim të ushqimeve, goditja në Maqedoni pritet në vjeshtë
Rritja e çmimeve të drithërave dhe thatësira fillimisht do të prekin produktet e freskëta në tetor, ndërsa buka dhe produktet e përpunuara pritet të shtrenjtohen në pranverë.
Çmimet globale të ushqimeve kanë nisur sërish të rriten për shkak të thatësirës dhe problemeve me transportin përmes Detit të Zi. Ky trend pritet t’i japë fund periudhës së stabilizimit të çmimeve në Maqedoni gjatë vjeshtës. Sipas analizës së fundit të “Oxford Economics”, çmimet e ushqimeve në botë pritet të rriten me 11,8 për qind gjatë vitit 2026, ndërsa presioni më i madh pritet të ndihet te drithërat, perimet e freskëta dhe produktet e qumështit.
Indeksi i çmimeve të ushqimeve i FAO-s në korrik shënoi rritje mujore prej 0,6 për qind, ndërsa alarmi kryesor vjen nga drithërat, indeksi i të cilave u rrit me 3,4 për qind vetëm brenda një muaji. Çmimi botëror i grurit u rrit me 5,8 për qind, ndërsa analistët presin që në tremujorin e tretë të jetë rreth 36 për qind më i lartë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.
Shkaqet kryesore të valës së re të shtrenjtimit janë valët e të nxehtit, të cilat kanë ulur rendimentet te prodhuesit e mëdhenj, rritja e çmimeve të plehrave dhe karburanteve, si dhe ndërprerjet e reja në eksportet detare. Organizata evropiane “Coceral” ka ulur parashikimin për korrjen e drithërave në BE dhe Britani të Madhe në 286,6 milionë tonë, një rënie e ndjeshme krahasuar me 310 milionë tonët e vitit të kaluar.
Ndryshe nga vendet e zhvilluara evropiane, çdo rritje e çmimeve të produkteve bazë ushqimore në Maqedoni ka ndikim të drejtpërdrejtë dhe të fortë në standardin e jetesës. Të dhënat e Entit Shtetëror të Statistikave tregojnë se shpenzimet për ushqime dhe pije përbëjnë 50,1 për qind të buxhetit të përgjithshëm familjar.
Presion shtesë mbi tregun krijojnë edhe kostot në rritje të prodhimit në bujqësinë vendase. Në korrik, kostot për materialet dhe inputet bujqësore në Maqedoni ishin 4,1 për qind më të larta, ndërsa çmimet e blerjes së produkteve bujqësore ranë me 5,5 për qind. Kjo u lë fermerëve hapësirë minimale për të përballuar vetë rritjet e ardhshme të çmimeve të karburanteve dhe energjisë.
Maqedonia ka një mbrojtje të caktuar sa i përket grurit, falë korrjes rekord të vitit të kaluar, prej më shumë se 300 mijë tonësh, e cila sipas Ministrisë së Bujqësisë mbulon nevojat e brendshme. Megjithatë, industria ushqimore dhe mullinjtë janë drejtpërdrejt të varur nga kostot e energjisë elektrike, lëndëve të para të importuara, ambalazhimit dhe transportit, ndaj izolimi i plotë nga luhatjet e bursave botërore nuk është i mundur.
Efekti i bursave globale nuk pritet të reflektohet menjëherë, por në dy valë të ndara:
Tetor – nëntor 2026: vala e parë e shtrenjtimit pritet të prekë frutat dhe perimet e freskëta, për të cilat zakonisht duhen dy deri në tre muaj që goditja e çmimeve në bursat ndërkombëtare të reflektohet në raftet e marketeve.
Shkurt – maj 2027: vala e dytë pritet të përfshijë produktet e përpunuara, bukën, makaronat dhe produktet e qumështit, pas shterimit të rezervave ekzistuese dhe përfundimit të kontratave aktuale të furnizimit.


You must be logged in to post a comment Login