Lajme nga bota
Kanadaja mbyll marrëveshjen për blerjen e 88 luftarakëve F-35
Autoritetet kanadeze kanë nënshkruar një kontratë përfundimtare për të blerë 88 avionë luftarakë F-35 për të zëvendësuar avionët luftarakë të vjetër CF-18.
Kështu deklaroi ministrja e Mbrojtjes Anita Anand të hënën, raporton transmetuesi vendas “CBC News”.
Dorëzimi i parë i avionëve pritet në vitin 2026 dhe skuadriljet e para F-35 do të hyjnë në shërbim deri në vitin 2029, thanë zyrtarë të lartë kanadezë të mbrojtjes.
Buxheti i projektit është 19 miliardë dollarë, siç ka deklaruar qeveria vitin e kaluar.
Anand dhe zyrtarë të tjerë qeveritarë po i qëndrojnë parashikimit për atë kosto, pavarësisht ndikimit të mundshëm të inflacionit.
“F-35 është një luftëtar modern, i besueshëm dhe i manovrueshëm që përdoret nga aleatët tanë më të afërt në misionet në mbarë botën. Është luftarak më i avancuar në treg dhe është avioni i duhur për vendin tonë”, u shpreh Anand në një konferencë virtuale për shtyp.
Një zyrtar i lartë i mbrojtjes, duke folur në një konferencë shtypi, tha se F-35 do të prokuroheshin në faza dhe se kësti i parë prej katër avionëve do të kushtonte 85 milionë dollarë për avion.
Marrëveshja është një kthesë për qeverinë liberale të Kanadasë, e cila ka premtuar të mos blejë F-35, por në vend të kësaj të blejë një avion luftarak më të lirë dhe të përdorë kursimet për të forcuar marinën.
Qeveria konservatore, e udhëhequr nga kryeministri Stephen Harper, së pari njoftoi planet për të blerë aeroplanin Lockheed-Martin në verën e vitit 2010.
Plani u anulua mes kritikave nga Zyrtari Parlamentar i Buxhetit dhe Auditori i Përgjithshëm, i cili vuri në dyshim koston e tij dhe nëse zyrtarët e mbrojtjes kishte bërë mjaftueshëm detyra shtëpie në avionë të tjerë që mund të plotësonin nevojat e forcave ajrore të Kanadasë.
Gjermania thuhet se ka vendosur të ndajë 10 miliardë euro për të blerë 35 avionë luftarakë F-35A Lightning II në fund të vitit, duke reflektuar premtimin e kancelarit Olaf Scholz për të rritur shpenzimet e mbrojtjes. /Albanianpost.com Nga Klevis Hoxhaj
Lajme nga bota
Të paktën 32 të vdekur dhe 700 të lënduar nga tërmetet e fuqishme në Venezuelë
Të paktën 32 persona kanë humbur jetën dhe 700 të tjerë janë lënduar pasi tërmete të fuqishme radhazi goditën Venezuelën, tha presidentja në detyrë Delcy Rodríguez në një përditësim.
Tërmetet me magnitudë 7.2 dhe 7.5 ballë të shkallës Rihter tronditën vendin të mërkurën në mbrëmje, me ndërtesa të evakuuara në qytete deri në Amazonën e Brazilit, rreth 1,700 kilometra nga kryeqyteti venezuelas Karakas.
Në një fjalim të shkurtër drejtuar kombit të mërkurën vonë, Rodríguez tha se tërmetet shkaktuan dëme në disa shtete.
Tërmetet dëmtuan aeroportin kryesor të vendit, Simón Bolívar International, duke çuar në mbylljen e tij, tha ajo, duke shtuar se mësimi po anulohej për disa ditë për t’u përballur me krizën në fjalë.
“Ne i bëjmë thirrje popullsisë sonë të qëndrojë e qetë. Ne kërkojmë unitet”, shtoi Rodríguez.
Rodríguez gjithashtu u kërkoi të gjithë profesionistëve të kujdesit shëndetësor në vend të raportojnë në spitale për të ndihmuar këdo që është plagosur.
Ministria e Arsimit tha se disa shkolla do të përdoren si strehimore dhe qendra donacionesh në rajonet e prekura rëndë.
Shërbimi Gjeologjik i SHBA-së fillimisht tha se tërmeti i parë kishte një magnitudë 7.1, duke e rishikuar më vonë këtë shifër në 7.2.
Epiqendra e tij ishte në perëndim të komunitetit të Morón, i vendosur përgjatë bregdetit të Karaibeve të vendit, rreth 168 kilometra në perëndim të Karakasit. Tërmeti kishte një thellësi prej 22 kilometrash.
Agjencia raportoi një tërmet më të madh me magnitudë 7.5 vetëm një minutë më vonë. Tërmeti i dytë kishte një thellësi prej 10 kilometrash dhe epiqendra e tij ishte 16 kilometra në jugperëndim të Morón.
Tërmetet, ndër më të fuqishmit që kanë goditur kombin e Amerikës së Jugut në më shumë se një shekull, goditën pak pas orës 6 pasdite sipas orës lokale.
Njerëzit evakuuan ndërtesat që lëkundeshin në kryeqytetin Karakas, shumë prej tyre dukshëm të tronditur kur panë mure të tëra që ishin shembur, duke bërë që mobiljet të dukeshin nga rruga.
Shtylla pluhuri mund të shiheshin edhe në dy lagje të kryeqytetit, ku restorantet dhe bizneset e tjera janë zakonisht të zëna.
Njerëzit qëndruan në rrugë për orë të tëra, edhe pas perëndimit të diellit. Disa u ulën në tokë duke përqafuar kafshët e tyre shtëpiake ndërsa pluhuri mblidhej rreth tyre.
Ndërtesa të shembura, shtylla elektrike të rrëzuara dhe mbeturina bllokuan rrugët. Disa pjesë të kryeqytetit humbën energjinë elektrike dhe lidhjen e telefonisë celulare.
“Filloi ngadalë dhe pastaj u rrit gradualisht, dhe në fund, të gjithëve na u desh të linim shtëpitë tona, të dilnim jashtë dhe të mblidheshim së bashku”, tha Hector Ricci, një banor i Karakasit.
Rodríguez, e cila shpalli gjendje të jashtëzakonshme, tha se shërbimet e metrosë dhe gazit natyror në kryeqytet ishin pezulluar. Ajo gjithashtu u bëri thirrje venezuelianëve të raportonin çdo dëm përmes një aplikacioni qeveritar.
Duke iu përgjigjur lajmit në një postim në llogarinë e tij Truth Social, Presidenti i SHBA-së, Donald Trump shkroi: “Dy tërmetet e mëdha që sapo goditën popullin e madh të Venezuelës janë të dyja masive në shkallë dhe kanë lënë një numër shkatërrues vdekjesh”.
Lajme nga bota
Zvicra konfirmon shtyrjen e bisedimeve SHBA-Iran
Bisedimet mes Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, që ishin paraparë të zhvilloheshin më 19 qershor në resortin malor të Burgenstokut nuk do të zhvillohen siç ishin planifikuar, tha Ministria e Jashtme zvicerane përmes një njoftimi të premten.
“Bisedimet e planifikuara mes SHBA-së, Iranit, Katarit dhe Pakistanit janë shtyrë”, u tha në njoftim.
“Zvicra mbetet e gatshme të lehtësojë këto bisedime. Puna përgatitore në Burgnstok po vazhdon. Aktualisht nuk mund të ofrohen informacione të tjera”, u shtua.
Njoftimi vjen pasi një zëdhënës i Shtëpisë së Bardhë tha gjatë natës se nënpresidenti amerikan, JD Vance, ka anuluar udhëtimin e planifikuar për në Zvicër, ku parashihej që të takohej me negociatorët iranianë për të nisur bisedimet për një marrëveshje të paqes për t’i dhënë fund luftës.
Shtëpia e Bardhë përmendi sfida logjistike për shtyrjen e udhëtimit të Vance.
Duke përmendur çështje “logjistike”, Shtëpia e Bardhë tha se nënpresidenti amerikan, JD Vance, ka shtyrë udhëtimin e tij për në Zvicër për bisedime të drejtpërdrejta me Iranin, që ishin paraparë të mbaheshin më 19 qershor.
Bisedimet e 19 qershorit u parapanë të nisnin dy ditë pasi presidentët e të dyja shteteve nënshkruan një memorandum mirëkuptimi që synon përfundimin e luftës në Lindjen e Mesme.
“Logjistika e këtyre negociatave nuk ka qenë kurrë e thjeshtë apo e parashikueshme”, citohet të ketë thënë një zëdhënës i Shtëpisë së Bardhë, raportoi AFP-ja në orët e vona të 18 qershorit.
“Deri tani, nënpresidenti nuk do të niset sonte. Presim me padurim që të fillojmë bisedimet teknike sa më shpejt të jetë e mundur”.
Më herët, agjencia iraniane e lajmeve, Tasnim raportoi se “asgjë nuk është konfirmuar” lidhur me udhëtimin e delegacionit të Teheranit në Zvicër.
Mediat iraniane cituan raportime të pakonfirmuara sipas të cilave Teherani ka shtyrë dërgimin e ekipit negociator për shkak të sulmeve të vazhdueshme izraelite në Liban.
Presidenti amerikan, Donald Trump, dhe homologu i tij iranian, Masud Pezeshkian, nënshkruan më 17 qershor një marrëveshje kornizë që synon t’i japë fund luftës gati katërmujore.
Sipas marrëveshjes fillestare, Teherani dhe Uashingtoni kanë 60 ditë kohë për të arritur një marrëveshje përfundimtare, e cila përfshin kufizime ndaj programit bërthamor të Iranit dhe heqjen e sanksioneve amerikane ndaj Republikës Islamike. Marrëveshja përfshin po ashtu kërkesën e Iranit që Izraeli të ndalë sulmet në Liban./REL
Lajme nga bota
Nënshkruhet memorandumi i paqes mes SHBA dhe Iranit – mbeten disa paqartësi serioze!
Shkruan: Bahri Cani
Amerika dhe Irani kanë nënshkruar një memorandum mirëkuptimi për t’i dhënë fund luftës – më herët se sa ishte planifikuar. Më parë flitej se marrëveshja do të nënshkruhet të premten në Zvicër. Por Presidenti i SHBA-së Donald Trump konfirmoi se e ka nënshkruar marrëveshjen, në Pallatin e Versajës.
Presidenti francez Emmanuel Macron e kishte ftuar atje pas përfundimit të samitit të G7 në Évian, Francë. Ministria e Jashtme iraniane deklaroi se edhe Presidenti iranian Massoud Peseshkian e ka nënshkruar dokumentin. Ishte një nënshkrim elektronik dhe një ceremoni nënshkrimi “nuk kishte vend”.
Sipas Pakistanit, i cili po ndërmjetëson në konflikt, marrëveshja kornizë tani hyn në fuqi me “efekt të menjëhershëm”. Teherani do ta “rihapë menjëherë” Ngushticën e Hormuzit, ndërsa Amerika do të heqë menjëherë bllokadën detare të porteve iraniane, njoftoi kryeministri pakistanez Shehbaz Sharif gjatë natës në platformën X.
Marrëveshja më parë ishte nënshkruar edhe nga Zëvendëspresidenti i SHBA-së JD Vance dhe kryenegociatori iranian në mënyrë digjitale.
Megjithatë, shumë pyetje mbeten të hapura. Tani nuk dihet nëse ceremonia e planifikuar do të zhvillohet edhe në Zvicër të premten apo nëse samiti atje do të përdoret për negociata të mëtejshme. Sidoqoftë, marrëveshja u prit me lehtësim të madh ndërkombëtarisht.
E paqartë deri në fund mbetet edhe çështja e programit bërthamor iranian dhe nëse Izraeli do të respektojë marrëveshjen. Mes Trumpit dhe Netanjahut ka pasur disa dallime kohët e fundit.

