Lajme nga vendi
Jugohromi, i mbyllur prej afër dhjetë vitesh, vazhdon të ndotë tokën dhe ujin e pijshëm të vendbanbimeve përreth
Kombinati Jugohrom, edhe më tej është i rrezikshëm për mjedisin. Edhe pse i mbyllur prej afër një dekade, aty ndodhen mbi 90 për qind e mbetjeve toksike e kancerogjene të vendit. Toka e këtij vendbanimi po vazhdon dita ditës të ndotet nga mbetjet toksike që ka lënë puna e dikurshme e kësaj fabrike. Përveç ndotjes së tokës, një pjesë e mbetjeve derdhen në Lumin Vardar, ndërsa pjesa tjetër, përfundon në ujërat nëntokësor të burimit të Rashçes i cili furnizon një pjesë të kryeqytetit më ujë për pije. Qeveria dhe Ministria e Ekologjisë thonë se janë të vetëdijshëm dhe po punojnë për një zgjidhje.
“Si sasi, 90 për qind e mbetjeve të rrezikshme në Maqedoni janë në Jugokrom. Kjo është situatë serioze dhe qasja jonë është tejet serioze në këtë drejtim. Ne si Ministri paguajmë tetë punëtor që të funksionojë stacioni i filtrimit që derdhet në lum, por paralelisht me këtë, ne kemi ngritur alarmin në Qeveri për të gjetur zgjidhje qoftë si Qeveri qoftëme partneritet publik privat, sepse, përveç që janë toksike këto mbejtje, po ashtu janë edhe mbetje që kanë vlerë dhe do duhet të bëjmë një balancim që të gjejmë dikënd që për kompensim të vlerës të pastrohet ajo sepse është e rrezikshme jo vetëm për Jegunocin por për gjithë regjionin”, tha Izet Mexhiti, ministëri i ambientit jetësor.
Mbetjea toksike më e rrezikshme në jugohrom sipas profesorit Iljaz Iljazi, i cili edhe ka qenë pjesë e repartit kimik në Jugohrom, është ajo e bikromatit, e cila, sipas Iljazit, ndot tokën por edhe ujërat nëntokësor. Iljazi këmbëngul që Ministria e Ekologjisë, fillimisht ta kontrolloj sistemin e filtrimit por edhe thellësinë sa ka depërtuar ky helm nëntokë dhe të merr masa sa më shpejtë që është e mundur.
“Reparti i kimisë ka mbetje të bikromatit. Toka e ka thithur dhe ka problem shumë aty dhe është në pjesën e kuqe të ndotjes në Maqedoni. Nuk ka rrezik në nivel të Evropës por Tetovës dhe Shkupit po. Ministria e Ekologjisë duhet ta kontrollojë atë dhe të prononcohet për efikasitetin e sistemit aty sepse është rrezik që është ende aty me vite. Normal në këto raste duhet të hiqet toka dhe të bëhet analizë deri ku ka depërtuar sepse bikromati është goxha ndotës dhe i rrezikshëm për njeriun”, tha Iljaz Iljazi, ish i punësuar në Jugohrom.
Gatishmëri për pastrimin e mbetjeve toksike, javë më parë ka shprehur edhe kreu i komunës së Jegunocit, i cili, po ashtu kërkoi nga Qeveria që të angazhohet në vënien e standardeve evropiane dhe rihapjen e Jugohromit, me qëllim hapjen e vendeve të reja të punës për banorët e Jegunocit dhe komunave për rreth./Alsat.mk
Lajme nga vendi
Çati, pemë dhe semaforë të rrëzuar dhe rrugë të bllokuara nga moti i keq në Shkup
Stuhia e shoqëruar me shi të rrëmbyeshëm dhe erëra të forta që e goditi Shkupin pasdite në orën 17:00 shkaktoi dëme materiale, me çati dhe pemë që ranë mbi automjete dhe semaforë të rrëzuar. Një pjesë e rrugëve janë të bllokuara për trafik. Moti i keq ka përfshirë edhe Kumanovën gjatë asaj periudhe, ku gjithashtu ka pemë dhe shtylla të rrëzuara, ndërsa në disa vende janë shembur edhe strukturat e çative.
Kryetari i Qytetit të Shkupit, Orce Gjorgjievski, njoftoi se për shkak të stuhisë së fortë që përfshiu Shkupin, Shtabi i krizës i Qytetit të Shkupit, së bashku me të gjitha shërbimet kompetente dhe ndërmarrjet publike, është plotësisht i mobilizuar dhe i përgatitur për ndërhyrje të shpejtë dhe në kohë.
Ai në një postim në Fejsbuk, theksoi se janë në koordinim të vazhdueshëm me Qendrën për Menaxhim të Krizave, Ministrinë e Punëve të Brendshme, EVN-në, Brigadën e Zjarrfikësve të Qytetit të Shkupit dhe të gjitha institucionet kompetente.
Nga DPHM informojnë se moti i lig me erë të fortë, reshje të rrëmbyeshme dhe bubullima në orën 18 e ka përfshirë edhe Shtipin dhe Koçanin dhe drejtimi i lëvizjes është Vinica.
Lajme nga vendi
ÇFARË DO TË THOTË SHPALLJA E GJENDJES SË KRIZËS NË GOSTIVAR ?
Qeveria ka shpallur gjendje krize 30-ditore në Komunën e Gostivarit më 21 korrik 2026, pasi vetëqeverisja lokale nuk ka kapacitet të përballet në mënyrë të pavarur me ndotjen serioze të ujit të pijshëm dhe përhapjen e epidemisë në qytet.
Çfarë do të thotë shpallja e gjendjes së krizës?
Gjendja e krizës shpallet kur ekzistojnë rreziqe që kërcënojnë seriozisht të mirat materialo-teknike, shëndetin dhe jetën e njerëzve, kurse parandalimi i tyre kërkon volum më të madh të burimeve dhe menaxhim të centralizuar. Në rastin e Gostivarit, ky vendim nënkupton:
-Marrja e kontrollit: Qeveria qendrore merr përgjegjësinë për menaxhimin e krizës, pasi ndërmarrjet lokale dështuan në sanimin e situatës.
-Mobilizimi maksimal: Të gjitha institucionet shtetërore, ndërmarrjet publike dhe burimet në dispozicion vihen në funksion të zgjidhjes së problemit me furnizimin me ujë.
-Aktivizimi i QMK-së: Aktivizohet Shtabi Kryesor pranë Qendrës për Menaxhim me Kriza, i cili mblidhet vazhdimisht dhe koordinon të gjitha aktivitetet në terren.
Cilat masa po ndërmerren në Gostivar?
Qëllimi i gjendjes së shpallur të krizës është vënia urgjente në funksion e një sistemi të sigurt të furnizimit me ujë përmes këtyre masave:
-Sanim urgjent: Inxhinierët dhe ekspertët shtetërorë marrin menjëherë përsipër pastrimin, dezinfektimin dhe aftësimin e ujësjellësit të qytetit.
-Sigurimi i ujit alternativ: Vazhdon shpërndarja urgjente e 50.000 litrave ujë të pijshëm falas në ditë përmes pikave të posaçme për qytetarët.
-Inspektime dhe hetime të rrepta: Inspektoratet shtetërore kryejnë kontrolle të jashtëzakonshme në punën e ndërmarrjes lokale, ndërsa Prokuroria Publike po zhvillon një hetim të detajuar për të përcaktuar përgjegjësinë penale për rrezikimin e shëndetit të qytetarëve.
-Angazhimi i burimeve: Nëse lind nevoja, shteti mund të angazhojë edhe burimet e Direksionit për Mbrojtje dhe Shpëtim (DMSH) dhe të Armatës.
Kur shpallet ligjërisht gjendja e krizës?
Sipas Ligjit për Menaxhim me Kriza, Qeveria me propozim të Komitetit Drejtues e merr këtë vendim kur plotësohen kushtet e mëposhtme:
-Intensitet i lartë i rrezikut: Kur ka rrezik akut për shëndetin (epidemi, burime të helmuara), katastrofa natyrore (zjarre, përmbytje) ose kërcënime të sigurisë.
-Ezaurimi i burimeve lokale: Kur organet e vetëqeverisjes lokale (komuna dhe shtabi i krizës i qytetit) nuk kanë kapacitet, makineri ose financa të mjaftueshme për të lokalizuar dëmin vetë.
-Nevoja për procedura të shpejta administrative: Mundëson furnizimin urgjent me materiale (klor, filtra, gypa) pa procedura të gjata dhe të ndërlikuara burokratike apo tendera, me qëllim që të parandalohen pasojat e mëtejshme.
-Gjendja e krizës në një rajon mund të zgjasë më së shumti 30 ditë, ndërsa nëse ka nevojë për zgjatjen e saj, Qeveria duhet të kërkojë miratimin e Kuvendit.
Lajme nga vendi
QEVERIA SHPALL GJENDJE KRIZE 30-DITORE NË KOMUNËN E GOSTIVARIT
Në mbledhjen e sotme të 195-të, Qeveria, me propozim të Komitetit Drejtues, të përbërë nga ministri i Mbrojtjes Vlado Misajllovski, ministri i Punëve të Jashtme dhe Tregtisë së Jashtme Timço Mucunski, ministri i Punëve të Brendshme Pançe Toshkovski, ministri i Shëndetësisë Sasho Klekovski, ministri i Transportit Aleksandar Nikolloski dhe drejtori i Drejtorisë për Mbrojtje dhe Shpëtim Stojançe Angellov, si dhe anëtarët e jashtëm – ministri i Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor Muhamed Hoxha, ministri i Bujqësisë, Pylltarisë dhe Ekonomisë së Ujërave Borçe Serafimovski, drejtori i Shërbimit për Punë të Përgjithshme dhe të Përbashkëta Ivica Tomovski, drejtoresha e Institutit të Shëndetit Publik Marija Andonovska, drejtori i Agjencisë për Ushqim dhe Veterinari Oliver Milanov, drejtoresha e Inspektoratit të Mjedisit Jetësor Ivana Ginovska dhe kryetari i BNJVL-së dhe njëherësh kryetar i Qytetit të Shkupit Orce Gjorgjievski, mori vendim për shpalljen e gjendjes së krizës në Komunën e Gostivarit për një periudhë prej 30 ditësh.
Duke qenë se vetëqeverisja lokale nuk është në gjendje të përballet me situatën e krijuar në Komunën e Gostivarit, sic thuhet në komunikatë, Qeveria mori këtë vendim me qëllim të koordinimit më të shpejtë të institucioneve, rikthimit në funksion të sistemit të furnizimit me ujë dhe sigurimit të ujit të pijshëm për qytetarët në afatin sa më të shkurtër.
Shëndeti i qytetarëve të Komunës së Gostivarit mbetet prioritet i Qeverisë dhe institucionet janë të përkushtuara për zgjidhjen e plotë të këtij problemi – thuhet në komunikatën e Qeverisë.
Njëkohësisht, Qeveria pret që Prokuroria Publike të zhvillojë një hetim të detajuar dhe ta zbardhë plotësisht rastin, duke theksuar se duhet të ketë përgjegjësi për secilin që ka rrezikuar shëndetin dhe jetën e qytetarëve të Gostivarit.

