Lajme nga vendi
Jozyrtarisht ky është draft-ligji për përfaqësim të drejtë, vlerësuar pozitivisht nga Venecia (DOKUMENT)
Iliria News Agency (INA) ka siguruar versionin e draft-ligjit për Përfaqësim Adekuat dhe të Drejtë, të dorëzuar nga Qeveria e Republikës së Maqedonisë së Veriut në Komisionin e Venecias.
Drafti ka marrë vlerësim pozitiv nga ekspertët ndërkombëtarë, duke theksuar rëndësinë e tij për garantimin e përfaqësimit të barabartë të të gjitha komuniteteve në institucionet publike dhe organet shtetërore.
Ky draft-ligj siç thuhet ka për qëllim të sigurojë:
Përfaqësim proporcional të qytetarëve sipas të dhënave të fundit të regjistrimit të popullsisë;
Trajtim të drejtë dhe mundësi të barabarta për të gjithë qytetarët në punësim dhe avancim në administratën publike;
Monitorim dhe analiza të vazhdueshme për të garantuar barazinë dhe përfshirjen e komuniteteve;
Krijimin e mekanizmave institucionalë për të përmirësuar përfaqësimin e komuniteteve të nën-përfaqësuara.
Draft-ligji është përgatitur duke respektuar parimet kushtetuese, standardet ndërkombëtare dhe synon të forcojë kohezionin social dhe përfshirjen qytetare në nivelin qendror dhe lokal, përcjell INA. Për këtë projekt-ligj që pritet të marrë dritë jeshile në Kuvend, pritet të hapet debat parlamentar por edhe në opinionin publik.
Më poshtë gjendet projekt-ligji i plotë në shqip, i përkthyer nga versioni i Komisionit të Venecias, ndërsa në link teksti origjinal KËTU:
PROJEKT-LIGJI PËR PËRFAQËSIM ADEKUAT DHE TË DREJTË
(Përkthim profesional nga versioni anglisht i CDL-REF(2025)037)
Lënda e rregullimit
Neni 1
(1) Me këtë ligj rregullohet respektimi, afirmimi, promovimi dhe monitorimi i përfaqësimit adekuat dhe të drejtë të qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve në organet e pushtetit shtetëror dhe në institucionet e tjera publike në të gjitha nivelet, si vlerë themelore e rendit kushtetues të Republikës së Maqedonisë së Veriut.
Përkufizime
Neni 2
(1) Për qëllimet e këtij ligji, termat e mëposhtëm kanë kuptimin si vijon:
Përfaqësim adekuat është përfaqësimi i qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e tjera publike në të gjitha nivelet, i cili përafërsisht pasqyron pjesëmarrjen e tyre në popullsi, sipas të dhënave të regjistrimit të fundit të popullsisë.
Përfaqësim i drejtë është përfaqësimi i qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e tjera publike në të gjitha nivelet, duke siguruar trajtim të drejtë dhe mundësi të barabarta për të gjithë qytetarët, me respektimin e rregullave të kompetencës dhe integritetit që rregullojnë administratën publike.
Qëllimet
Neni 3
(1) Qëllimi i këtij ligji është respektimi, afirmimi dhe promovimi i përfaqësimit adekuat dhe të drejtë të qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e tjera publike në të gjitha nivelet.
(2) Ky ligj siguron qasje të barabartë në punësim dhe avancim në punë, pjesëmarrje dhe përfaqësim të qytetarëve në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e tjera publike në të gjitha nivelet, si dhe nxit përfshirjen dhe forcimin e kohezionit shoqëror përmes vendosjes së mekanizmave institucionalë dhe proceduralë.
Fusha e zbatimit
Neni 4
(1) Respektimi, afirmimi, promovimi dhe monitorimi i përfaqësimit adekuat dhe të drejtë të qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve, në përputhje me këtë ligj, zbatohet në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e tjera publike në të gjitha nivelet.
Parimet
Neni 5
(1) Përfaqësimi adekuat dhe i drejtë, si vlerë themelore e rendit kushtetues, realizohet në përputhje me parimet e:
mosdiskriminimit dhe mundësive të barabarta;
meritës, profesionalizmit, kompetencës dhe integritetit;
transparencës dhe llogaridhënies në proceset e punësimit dhe avancimit;
përfshirjes dhe kohezionit shoqëror.
Deklarimi i lirë i përkatësisë
Neni 6
(1) Çdo qytetar ka të drejtë të deklarojë lirisht përkatësinë e tij ose të saj ndaj cilitdo komunitet në shtet. Kjo e drejtë ushtrohet individualisht ose së bashku me qytetarë të tjerë që u përkasin të njëjtit ose një komuniteti tjetër, pa asnjë formë detyrimi.
(2) Deklarimi i përkatësisë etnike është vullnetar.
(3) Qytetari ka të drejtë të mos deklarojë përkatësinë e tij ose të saj ndaj asnjë komuniteti. Mosdeklarimi nuk mund të ndikojë në ushtrimin e të drejtave dhe lirive të tij ose të saj, as në pozitën e tij ose të saj juridike.
(4) Deklarimi i lirë i përkatësisë së qytetarëve mund të kushtëzohet me kritere objektive me qëllim parandalimin e keqpërdorimit të deklarimit arbitrar.
Bazat për zbatimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë
Neni 7
(1) Qytetarët që u përkasin të gjitha komuniteteve gëzojnë përfaqësim adekuat dhe të drejtë në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e tjera publike, në të gjitha nivelet.
(2) Përfaqësimi sipas paragrafit (1) realizohet në bazë të rezultateve të regjistrimit të fundit të popullsisë, të drejtave të fituara dhe marrëveshjeve ndërkombëtare që janë pjesë përbërëse e rendit juridik të brendshëm, në përputhje me Kushtetutën.
(3) Respektimi i përfaqësimit adekuat dhe të drejtë duhet të sigurojë trajtim të barabartë për të gjithë qytetarët, pa diskriminim, dhe të zbatohet në përputhje me parimet e barazisë, meritës dhe kompetencës profesionale.
(4) Trajtimi preferencial për arritjen dhe promovimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë të komuniteteve të nënpërfaqësuara, me qëllim sigurimin e barazisë efektive, nuk konsiderohet diskriminim.
Masat për sigurimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë
Neni 8
(1) Organet shtetërore dhe institucionet e tjera publike, në të gjitha nivelet, në përputhje me Kushtetutën dhe ligjin, ndërmarrin masa për të siguruar barazi të plotë dhe efektive të qytetarëve, me qëllim respektimin, afirmimin, promovimin dhe mbrojtjen e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë të qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve.
(2) Vëmendje e veçantë i kushtohet masave për përmirësimin e përfaqësimit të qytetarëve që u përkasin komuniteteve të nënpërfaqësuara në organet e pushtetit shtetëror dhe institucionet e sektorit publik.
Trupi koordinues për monitorimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë
Neni 9
(1) Me qëllim monitorimin e gjendjes dhe promovimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë, themelohet Trupi Koordinues për Zbatimin e Përfaqësimit Adekuat dhe të Drejtë të Qeverisë (në vijim: Trupi Koordinues).
(2) Trupi Koordinues funksionon në bashkëpunim me Agjencinë për Nëpunës Administrativë (në vijim: Agjencia).
(3) Përbërja e Trupit Koordinues përcaktohet nga Qeveria. Trupi drejtohet nga njëri prej zëvendëskryeministrave dhe përbëhet nga ministra, një përfaqësues i Agjencisë, një përfaqësues i Avokatit të Popullit, një përfaqësues i Komisionit për Parandalimin dhe Mbrojtjen nga Diskriminimi dhe një përfaqësues i komunitetit akademik.
(4) Organizimi dhe mënyra e punës së Trupit Koordinues rregullohen me akt të propozuar nga Trupi Koordinues dhe të miratuar nga Qeveria.
(5) Trupi Koordinues, me iniciativë të vet ose me propozim të një institucioni kompetent, mund të propozojë rishikimin e politikave, programeve dhe planeve për punësim dhe avancim në sektorin publik, me qëllim përmirësimin e përfaqësimit.
(6) Trupi Koordinues monitoron dhe vlerëson zbatimin e të drejtave të qytetarëve që u përkasin të gjitha komuniteteve, si dhe gjendjen e marrëdhënieve ndëretnike në sektorin publik, dhe në këtë bazë propozon masa për promovimin e barazisë, përfshirjes dhe efikasitetit të administratës publike.
Monitorimi dhe analiza e gjendjes lidhur me përfaqësimin adekuat dhe të drejtë
Neni 10
(1) Trupi Koordinues, në bashkëpunim me Agjencinë, monitoron dhe analizon rregullisht zbatimin e masave dhe aktiviteteve për sigurimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë dhe përgatit raport të paktën një herë në vit, i cili i paraqitet Qeverisë.
(2) Me kërkesë të Trupit Koordinues, të gjitha organet kompetente janë të detyruara që brenda 30 ditëve nga marrja e kërkesës të dorëzojnë të dhëna dhe informacione lidhur me gjendjen e përfaqësimit.
(3) Të dhënat dhe informacionet përfshijnë veçanërisht:
të dhëna statistikore mbi përfaqësimin;
të dhëna nga regjistri i të punësuarve në sektorin publik;
të dhëna për masat e zbatuara dhe nivelin e zbatimit të tyre;
informacione mbi vështirësitë në zbatim;
shpenzimet financiare vjetore;
masat dhe shpenzimet e planifikuara për vitin e ardhshëm fiskal;
dhe informacione të tjera.
(4) Gjatë përpunimit dhe dorëzimit të të dhënave personale respektohen dispozitat e Ligjit për Mbrojtjen e të Dhënave Personale.
(5) Në rast të mosdorëzimit të të dhënave brenda afatit, Trupi Koordinues e njofton Qeverinë me raport të veçantë.
Planifikimi i punësimit
Neni 11
(1) Agjencia, në bashkëpunim me Trupin Koordinues, miraton metodologji për planifikimin e punësimit në sektorin publik në përputhje me parimin e përfaqësimit adekuat dhe të drejtë.
(2) Gjatë planifikimit vjetor të punësimit, institucionet publike janë të detyruara të marrin parasysh planin e shpërndarjes së punësimeve të reja, të përgatitur sipas metodologjisë.
(3) Shpërndarja bazohet në përqindjen e përfaqësimit të të punësuarve në fillim të vitit kalendarik, duke marrë parasysh të dhënat e regjistrimit të fundit të popullsisë dhe përfaqësimin në nivel qendror dhe/ose lokal.
(4) Nëse konstatohet mbipërfaqësim i një komuniteti, Trupi Koordinues propozon masa për rishpërndarjen e punësimeve të reja. Në institucionet ku përfaqësimi adekuat është arritur ose tejkaluar, nuk planifikohen punësime të reja mbi këtë bazë për aq kohë sa kjo gjendje vazhdon.
Ngritja e ndërgjegjësimit publik
Neni 12
(1) Institucionet e sektorit publik ndërmarrin aktivitete për ngritjen e ndërgjegjësimit publik, promovimin e edukimit dhe zhvillimit profesional lidhur me zbatimin e parimit të përfaqësimit adekuat dhe të drejtë.
(2) Këto aktivitete mund të përfshijnë trajnime, fushata publike, seminare, konsultime, mbështetje për përgatitjen e akteve të brendshme, udhëzime dhe forma të tjera edukimi dhe informimi.
(3) Trupi Koordinues, përmes raportit vjetor drejtuar Qeverisë, paraqet edhe informacion mbi aktivitetet e ndërmarra dhe rekomandime për përmirësim.
(4) Mjetet financiare sigurohen nga buxhetet e institucioneve kompetente dhe nga burime të tjera në përputhje me ligjin.
Promovimi dhe edukimi
Neni 13
(1) Institucionet e sektorit publik, brenda kapaciteteve dhe kompetencave të tyre, inkurajojnë pjesëmarrjen e të punësuarve nga të gjitha komunitetet në programe arsimimi, trajnimi dhe zhvillimi profesional, me qëllim përmirësimin e kompetencave dhe zbatimin e parimit të përfaqësimit adekuat dhe të drejtë.
Dispozita kalimtare dhe përfundimtare
Neni 14
(1) Aktet nënligjore të parashikuara me këtë ligj miratohen brenda gjashtë muajve nga hyrja në fuqi e tij.
(2) Qeveria, brenda gjashtë muajve nga hyrja në fuqi e këtij ligji, përgatit rishikimin e të gjitha ligjeve që përmbajnë dispozita lidhur me përfaqësimin adekuat dhe të drejtë dhe paraqet propozime për harmonizimin e tyre.
Hyrja në fuqi
Neni 15
(1) Ky ligj hyn në fuqi ditën e tetë nga data e publikimit në “Fletoren Zyrtare të Republikës së Maqedonisë së Veriut”.
Lajme nga vendi
‘Fitonin’ 34 mijë euro me mallverzimeve gjatë shit-blerjes së veturave të konfiskuara
Drejtoria e Policisë Financiare ngriti kallëzim penal në Prokurorinë Themelore Publike në Shkup kundër personave N.I., B.G. në cilësinë e tyre si drejtues të personave juridikë, kundër dy personave juridikë, si dhe kundër pesë personave të punësuar në Agjencinë për Menaxhimin e Pasurisë së Sekuestruar F.A., G.A., P.K., F.J. dhe A.B., për shkak të ekzistencës së bazave të dyshimit për kryerjen e veprës penale “Keqpërdorim i procedurës për thirrjes publike, dhënie të kontratës së prokurimit publik ose partneritetit publik-privat” sipas nenit 275-c të Kodit Penal të Republikës së Maqedonisë së Veriut.
Të denoncuarit N.I. dhe B.G., si drejtues të dy personave juridikë, gjatë vitit 2021 me vetëdije dhe me qëllim të paracaktuar kanë shkelur rregulloret e procedurës për thirrje publike dhe dhënie të kontratës së prokurimit publik, me marrëveshje paraprake dhe veprime të koordinuara kanë shkelur konkurrencën në procedurën për shitjen e automjeteve të shkatërruara – skrap metali, të organizuar nga Agjencia për Menaxhimin e Pasurisë së Sekuestruar. Një person juridik u paraqit si konkurrent formal, dhe gjatë ankandit publik u paraqit një ofertë me një gabim teknik të qëllimshëm në një shumë monetare joreale, e cila i pengoi pjesëmarrësit e tjerë të vazhdonin më tej me ofertat.
Të pandehurit G.A., P.K. dhe F.J., si anëtarë të komisionit për zbatimin e procedurës, në kundërshtim me dispozitat ligjore të parashikuara në Ligjin për Menaxhimin e Pronës së Konfiskuar, Përfitimit Pasuror dhe Objekteve të Sekuestruara në Procedurën Penale dhe Kundërvajtje, dhe bazuar në një akt nënligjor dhe mendim ligjor të përgatitur nga A.B., me vetëdije ndihmuan në zbatimin e kësaj skeme të dakorduar dhe mundësuan lidhjen e një marrëveshjeje për shitjen e automjeteve të sekuestruara të shkatërruara si skrap metali midis Agjencisë për Menaxhimin e Pronës së Sekuestruar, të përfaqësuar nga F.A., dhe personit juridik të menaxhuar nga N.I., gjë që i mundësoi personit juridik të fitonte përfitim pasuror të paligjshëm në shumën prej 2.128.352 denarë.
Lajme nga vendi
Siljanovska: Balancuesi krijoi pushtet të korruptuar, ligjet duhet të miratohen me procedurë të rregullt
Presidentja Gordana Siljanovska Davkova sot deklaroi se heqja e balancuesit ishte e domosdoshme për shkak të rreziqeve korruptuese që i ka krijuar, duke theksuar njëkohësisht se çështjet e shtetësisi jorezidente, marrëdhëniet me Bullgarinë dhe politikat energjetike janë komplekse dhe duhet të zgjidhen përmes parimeve kushtetuese, debatit publik dhe respektimit të standarE madhee njerëzore dhe ekologjike.
Në një deklaratë për mediat pas hapjes së “Fundjavës për pastrim të përgjithshëm”, presidentja Gordana Siljanovska Davkova deklaroi se i a.q. balancuesi, në formatin që ka ekzistuar, në thelb çoi në korrupsion dhe kriminalizim.
Në lidhje me çështjen për shtetësinë jorezidente, ajo u përgjigj se zgjidhja duhet të miratohet përmes argumenteve.
“Çështja është komplekse. Ka vende ku ekziston shtetësia e dyfishtë, ka vende ku nuk ekziston. Sot të gjithë po përballemi me një eksod dhe mungesë të fuqisë punëtore, dhe po flasim për qenie njerëzore që kanë edhe të drejtën e jetës”, tha presidentja, duke shtuar se zgjidhjet duhet të merren pas një debati të gjerë publik dhe duke peshuar argumentet “pro” dhe “kundër”.
Lidhur me pritjet e saj për marrëdhëniet me qeverinë e re të Bullgarisë, Siljanovska Davkova deklaroi se pritjet duhet të drejtohen nga qeveria e re bullgare dhe kryeministri Rumen Radev, duke theksuar se populli bullgar pret stabilitet, reforma dhe luftë kundër korrupsionit dhe krimit.
Lidhur me kërkesat e organizatave joqeveritare për të vënë veton ndaj Ligjit për Burimet Minerale, presidentja theksoi se ato kanë një rol të rëndësishëm në shoqëri dhe meritojnë, siç e tha ajo, një “vend të gjelbër” në parlament.
Sipas saj, garancitë për mbrojtjen e mjedisit nuk përmbahen në këto ligje.
“Ato ligje, nëse keni parasysh Ligjin për burimet minerale, merren kryesisht me çështjet e energjisë. Ne kemi Kushtetutë, kemi edhe Ligj për mbrojtjen e mjedisit – ky është çelësi i qëndrimit ndaj këtyre ligjeve”, shtoi Siljanovska Davkova.
Ajo theksoi se shteti duhet të përgatitet njëkohësisht për sfidat e ardhshme energjetike dhe të kujdeset për natyrën.
Për ditë me radhë koalicioni VLEN ka ngritur intensitetit e aktivitetit publik duke paralajmëruër Kongresin e Bashkimit.
Sipas tyre e shtuna, do të kurorëzojë përpjekjet për unifikimin e faktorit politik shqiptar.
Koalicioni VLEN, nesër më 9 Maj – në Ditën e Evropës, do të mbajë Kongresin e bashkimit, ku 5 subjekte politike formalisht duhet të miratojnë vendimin për të vepruar si subjekt i vetëm politik në kuadër të bllokut politik shqiptar në vend. Në prag të Kongresit, VLEN doli me mesazhin se procesi i bashkimit ka qenë i gjatë dhe përplot me sfida politike, dyshime dhe tentativa për të parandaluar këtë process. Sipas VLEN-it, ky bashkim ka peshë historike dhe se ky është premtimi që VLEN ua dha shqiptarëve. Por, si e shohin qytetarët, këtë Kongres dhe këtë bashkim të VLEN-it?
“Çdo bashkim është i mirë. Madje unë kisha thënë se që të bashkohen të gjitha partitë”
“Edhe atë gajle do ia mbajë VLEN-it, unë jam plak”
“Më mirë me u bashkuar”
“Më mirë është. Deri tani Bilall Kasami ka punuar mirë. Jam i gëzuar”
“Mendoj se është mirë. Bilall Kasami duhet të jetë Kryetar”
“Është më mirë për shqiptarët. Cili të jetë Kryetar vet le ta vlerësojnë”
“Normalisht se është mirë. Sa më të bashkuar aq më mirë. Vet si do të vendosin organmet partiake, mendoj se Izeti do të ishte më mirë”
Pas Kongresit, VLEN, si pjesë e Qeverisë, do të duhet të përballet me shumë sfida që prekin drejtpërdrejtë qytetarët.
Situata ekonomike, migrimi i të rinjve, pozita e shqiptarëve, gjuha shqipe, eurointegrimet evropiane e shumë çështje tjera duhet që nga premtimet të shndërrohen në rezultate të prekshme./Tv Koha/
‘Fitonin’ 34 mijë euro me mallverzimeve gjatë shit-blerjes së veturave të konfiskuara
Siljanovska: Balancuesi krijoi pushtet të korruptuar, ligjet duhet të miratohen me procedurë të rregullt
KONGRESI I VLEN – QYTETARËT MIRËPRESIN BASHKIMIN!
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Azizi zbulon dyfytyrësinë e Ali Ahmetit: Ja vazali që e mbronte Gruevskin
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
