Lajme nga vendi
Studentët reaguan ndaj deklaratës së ministres Janevska për heqjen e studimeve ndërkombëtare dhe ndërkulturore
Deklarata e djeshme e ministres së arsimit, Vesna Janevska, në emisionin “Direktno“ në TV Telma, ku u diskutua për projektligjin e ri për arsimin e lartë, shkaktoi reagime në publik. Ministrja deklaroi se programet studimore në të cilët janë të regjistruar një numër i vogël i studentëve duhet të mbyllen, me ç’rast si shembull e përmendi programin studimor për studime ndërkombëtare dhe ndërkulturore në Fakultetin Filozofik në Shkup, transmeton Portalb.mk.
Janevska, duke e quajtur gabimisht programin “Studime politike multikulturore”, tha se “ka shumë studime tilla në të gjitha universitetet publike që vazhdimisht shpallin programe studimore, e në to regjistrohen 3 ose 5 studentë, gjë që është e papërballueshme”. Ajo tha edhe se ka një mori profesorësh që mund t’i përkushtohen shkencës, zhvillimit të të drejtave të studentëve, e “përdoren” për 5 studentë dhe punësohen dhe mbushin numrin e orëve.
Në pyetjen nëse studimet e tilla do të bashkohen me të tjera apo do të shfuqizohen, Janevska, edhe pse nuk u përgjigj qartë, tha se në studimet universitare nevojitet të fitohet arsim i përgjithshëm, ndërsa në studimet pasuniversitare ose ato të doktoraturës studentët do të kenë të drejtë të përqendrohen në programe të tilla.
“Kemi disa programe në studimet universitare me të cilat studentët pas diplomimit nuk mund të gjejnë as punë”, tha ajo.
Nga profili zyrtar i programit studimor përmes një njoftimi reaguan se bëhet fjalë për një program të akredituar që funksionon që nga viti 2017 dhe është pjesë e Katedrës së UNESCO-s për studime dhe hulumtime ndërkulturore në UKM. Nga atje theksojnë se programi është miratuar nga organet kompetente në vitin 2016, bazuar në një raport pozitiv nga një komision ekspertësh, ndërsa si model referimi është përdorur programi në Universitetin e Kalifornisë, Berkley në SHBA.
Sipas tyre kuota e regjistrimit është rreth 25 studentë në vit, ndërsa numri më i vogël i studentëve të regjistruar nuk do të thotë dështim, por përkundrazi mundëson një qasje ndërdisiplinore më efikase dhe praktike, me lëndë nga më shumë fakultete, ai i filozofisë, drejtësisë, ekonomisë, e të tjera.
“Në një situatë në të cilën arsimi i lartë po përballet me një mbiprodhim diplomash monolitike, të diplomuar pa asnjë përvojë dhe arsim të lartë që është në fund të të gjithë parametrave të progresit akademik në nivel global, është destruktive që të kritikohen pikërisht këto programe studentore”, theksojnë nga programet, duke shtuar se të diplomuarit sot janë aktivë në sektorin civil, organizatat ndërkombëtare dhe institucionet.
Nga programi studimor thonë se sulmi ndaj programit dhe stafit është një “barrë shtesë për një numër të vogël studentësh”, duke shtuar se studentët e “MIS” janë të kënaqur me studimet e tyre në Universitetin “Sh. Kirili dhe Metodi” në Shkup.
Për deklaratën reagoi edhe Teodora Mileska, një ish-studente e programit, e cila në drejtimin e saj publik për ministren vlerësoi se vlerësimet subjektive të “vlerës” së programeve studimore janë joadekuate.
“Si ministre e arsimit nuk duhet t’i lejoni vetes të bëni deklarata të përgjithshme dhe përgjithësuese rreth programeve studimore dhe “vlerës” së tyre, sidomos kur bëhet fjalë për një program ndërdisiplinor të bazuar në standardet akademike ndërkombëtare”, deklaroi Mileska.
Ajo shton se problemi me punësimin nuk është te diploma, por te mangësitë sistemike, duke vlerësuar se shteti nuk arrin ta njohë dhe përdorë ekspertizën që vetë e krijon te studentët përmes sistemit arsimor.
“Unë, si ish-studente e MIS, nuk kam “problem” me gjetjen e një pune për shkak të diplomës apo ekspertizës sime. Problemi është sistemik. Problemi është te korrupsioni dhe partishmëria, ku kompetenca shpesh është dytësore ndaj përkatësisë politike”, shkroi Mileska.
Reagimet vijnë në kontekstin e debatit më të gjerë mbi racionalizimin e programeve studimore dhe qëndrueshmërinë e katedrave me një numër të vogël të studentëve. Deri më tani organizatat zyrtare studentore nuk e kanë komentuar deklaratën e ministres, e as ndryshimet e njoftuara në Ligjin për Arsimin e Lartë.
Përndryshe, gjashtë ditë më parë në një konferencë për shtyp, Janevska tha se universitetet tona zbatojnë mbi 1.300 programe studimore dhe se ka programe studimore me 2, 3, 5 studentë, e sipas saj kjo është e papranueshme.
“Ne do ta ndryshojmë atë sistem të studimeve. Me ndryshimet e reja në Ligjin për Arsimin e Lartë presim një reduktim drastik të programeve studimore. Meqenëse të gjitha institucionet publike të arsimit të lartë shumë shpejt do të duhet të përshtaten me këto kushte, presim që një numër shumë i madh i tyre të mbyllen ose do të mbyllen me forcën e ligjit”, tha Janevska.
Propozim ligji për arsimin e lartë, i cili pritet të kalojë në filtrat e Kuvendit, u jep njësive universitare të drejtën të veprojnë si persona juridikë, me llogari të veçanta bankare dhe pavarësi të plotë në menaxhimin e të ardhurave vetanake. Megjithatë, Ligji i ri vendos një filtër ndërkombëtar për avancimet. Për të marrë titujt shkencorë, akademikët do të detyrohen të publikojnë punime në revista me faktor ndikimi.
Çdo punim që nuk kalon recensionin e bordit editorial nga të paktën pesë shtete të ndryshme, nuk do të njihet si vlerë shkencore. Gjithashtu, Propozim ligji parashikon që pagat e stafit akademik dhe administrativ të llogariten sipas një koeficienti të caktuar bazuar në pagën minimale.
Kjo do të thotë se profesioni i profesorit nuk do të varet më nga vullneti politik apo marrëveshjet vjetore, por do të ketë një rritje të vazhdueshme, sa herë që rritet paga minimale në nivel shtetëror, automatikisht do të reflektohet rritja edhe në universitetet publike. Ligji parashikon mbrojtje strikte të hapësirës universitare. Policia nuk do të mund të shkelë në universitet pa lejen e Rektorit, ndërsa çdo lloj organizimi apo simboli partiak brenda mureve të dijes do të ndalohet me ligj.
Në të parashihet edhe Arsimi dual dhe Mikro kualifikimet. Ky model i ri do të lejojë që diploma të mos mbetet vetëm teori në letër, por të jetë e kombinuar me praktikë të detyrueshme në kompani apo institucione, duke rritur shanset për punësim të menjëhershëm. Ky propozim-ligj mbetet i hapur për komente në ENER, ku komuniteti akademik dhe studentët kanë mundësinë e fundit për të korrigjuar apo plotësuar atë që do të jetë kushtetuta e re e dijes në vend.
Lajme nga vendi
Mërgata dhuron 41 komplete profesionale për zjarrfikësit e Strugës
Njësia Territoriale e Zjarrfikjes në Strugë ka pranuar donacion prej 41 kompleteve profesionale rezistente për fikjen e zjarreve nga bashkëvendasi Qëndrim Kala, i cili jeton dhe punon në Zvicër.
Sipas njoftimit të Komunës së Strugës, Kala, i cili është edhe vullnetar në njësinë e zjarrfikjes në komunën e Urdorfit në Zvicër, e realizoi donacionin në shenjë mbështetjeje për kolegët e tij në vendlindje.
Kryetari i Strugës, Mendi Qyra, e ka falënderuar për kontributin, duke vlerësuar solidaritetin e mërgatës ndaj komunitetit lokal.
Lajme nga vendi
Mustafa Dauti: Korriku shënoi arkëtimin më të lartë mujor në histori
Lajme nga vendi
Zjarri në Tearcë dyshohet të jetë i qëllimshëm, Komuna dhe policia hetojnë rastin,autoritetet me apel për kujdes
Një sipërfaqe bukur e madhe e fushave të Tearcës dhe u përfshi nga zjarri. Intervenimi në kohë i zjarrëfikësve, autoriteteve dhe vetë qytetarëve bëri që zjarri të vihet nën kontroll dhe që të lokalizohet, e më vonë të shuhet tërësisht. Komandanti i Njësitit Territorial Kundër Zjarrit në Tetovë, Avni Ameti thotë se mbi 5 orë kanë bërë luftë me zjarrin deri sa e kanë shuar tërësisht. Sipas tij, më së shpeshti këto llojë zjaresh shkaktohen nga vetë faktori njeri, i cili u bëri apel që qytetarët të kenë kujdes të shtuar meqë në këtë periudhë të thatë, zjarri ndizet dhe përhapet shumë shpejtë.
AVNI AMETI – NJTKZ “Afërsisht 5 apo 6 orë kemi intervenuar në këtë terren këtu me gjitha kapacitetet që ka stacioni i Tearcës dhe i Tetovës, pra u përfshimë gjithë këtu. Po ashtu kemi pasur intervenime të tjera të shumëta dje në Tetovë në sipërfaqe të hapura, gjithsej rreth dhjetë zjarre ka pasur dje në Tetovë. Ka pasur për një muaj rreth 30 intervenime që i ka bërë vetëm nënstacioni i Tearcës, ndërsa stacioni i Tetovës dhe i Bogovinës kanë rritje enorme të zjarreve dhe dihet që faktori njeri është kryesori, apo hedhja edhe e qelqit vend e pa vend që shkaktojnë zjarre me këto përmasa”
Kreu i komunës së Tearcës Daut Memishi, ka paralajmëruar përgjegjësi ligjore për personat që me dashje apo nga pakujdesia shkaktojnë zjarre.
“Nuk kemi konstatuar ende, por vërejtjet e para edhe të zjarrfikësve pasi zjarri ishte përhapur në katër pika të ndryshme, nënkupton se ka qenë zjarrvënie me qëllim. Apeloj miqësisht qytetarëve që të kenë kujdes sepse kjo javë do jetë më e nxehta e vitit, dhe meqë ka zjarre edhe në vende tjera, mundojnë ekipet për intervenim nga ajri sepse dje kërkuam ndërhyrje edhe nga ajri, por falë zjarrfikësve edhe të Tetovës u arrit shpejtë të lokalizohet, por falënderoj edhe banorët që ndihmuan për katër deri pesë orë pra arritën ta lokalizojmë. Sot i kemi në terren ekipet që të vërtetohet sa hektar është djegur. Parandaluam që zjarri të kaplojë edhe komunën e Jegunocit”
Memishi thotë se ka pasur zjarrvënie të qëllimshme brenda muajit edhe nëpër disa fshatra të Komunës së Tearcës të cilat vepra po hetohen dhe autorët do përgjigjen para Ligjit. Ndryshe, intervenimi në 36 raste vetëm nga njësiti i Tearcës për brenda një muaji, sipas Memishit dëmton shumë buxhetin e Komunës së Tearcës, andaj ka apeluar banorët që të bëjnë kujdes sidomos gjatë punimeve apo zjarreve që ndezin në fusha për të pastruar tokat./Tv Koha/

