Connect with us

Lajme nga vendi

BDI me kallëzim penal ndaj ministrit të Drejtësisë për mosorganizimin e provimit të Jurisprudencës në gjuhën shqipe

Published

on

“Sot, para këtij institucioni të drejtësisë, paraqesim kallëzim penal ndaj Ministria e Drejtësisë e Maqedonisë së Veriut për shkelje serioze të detyrimeve kushtetuese dhe ligjore. Së pari, për pengim të zbatimit të Ligjit për përdorimin e gjuhëve, në kundërshtim me nenin 7 të Kushtetutës së Republika e Maqedonisë së Veriut dhe nenet 1, 2, 3 dhe 9 të Ligjit për përdorimin e gjuhëve, të cilat e njohin gjuhën shqipe si gjuhë zyrtare krahas maqedonishtes dhe detyrojnë institucionet shtetërore të sigurojnë përdorimin e gjuhës zyrtare të palëve në procedurat dhe dokumentet zyrtare. Së dyti, për mos-zbatim të detyrave zyrtare në dëm të të drejtave kushtetuese dhe ligjore të qytetarëve shqiptarë, në kundërshtim me nenin 9 të Kushtetutës (barazia e qytetarëve para ligjit) dhe nenin 353 të Kodit Penal (keqpërdorimi i detyrës dhe autorizimit zyrtar). Refuzimi për të organizuar dhe mbajtur Provimin e Jurisprudencës në gjuhën shqipe cenon drejtpërdrejt të drejtën e përdorimit të gjuhës zyrtare në procedurat para institucioneve”, thonë nga BDI.

Si arsye të tretë për këtë hap, BDI përmend cenimin e barazisë së qytetarëve sipas nenit 137 të Kodit Penal e që janë në kundërshtim me dispozitat e Ligjit për parandalimin dhe mbrojtjen nga diskriminimi, i cili ndalon çdo formë diskriminimi mbi bazë gjuhe dhe përkatësie etnike.

“Mos-zbatimi i ligjit dhe mohimi i kësaj të drejte dërgon mesazhe diskriminuese dhe rrezikon thellimin e tensioneve në një shoqëri multietnike. Sipas Ligjit për përdorimin e gjuhëve, institucionet shtetërore, përfshirë institucionet e drejtësisë, janë të detyruara të sigurojnë që proceset, dokumentet dhe komunikimi zyrtar të zhvillohen edhe në gjuhën që e flasin së paku 20% e qytetarëve. Duke mos ofruar provimin e jurisprudencës në gjuhën shqipe dhe duke refuzuar zbatimin e kësaj të drejte ligjore, Ministria e Drejtësisë ka shkelur detyrat e saj zyrtare, ka cenuar parimin kushtetues të barazisë dhe ka vepruar në kundërshtim me rendin juridik të shtetit. Për këto arsye, kërkojmë nga Prokuroria Themelore Publike të ndërmarrë menjëherë veprimet hetimore të nevojshme, çështja të procedohet para gjykatës kompetente dhe zbatimi i ligjit të garantohet pa asnjë formë diskriminimi”, thonë nga BDI. 

BDI-ja, që sot shpreh mbështetje të plotë për studentët shqiptarë që kërkojnë të drejtën për të dhënë provimin e jurisprudencës edhe në gjuhën shqipe, gjatë periudhës së saj në qeverisje nuk ka bërë asnjë hap konkret për ta zgjidhur këtë problem. Portalb.mk ka pritur gjatë përgjigje nga BDI-ja se pse nuk u gjet zgjidhje gjatë 20 viteve të saj në pushtet, por deri tani, heshtje, përveç kumtesave për mediat. Kjo situatë tregon një kontrast të madh të kësaj partie. Ajo sot pozicionohet si avokate e barazisë gjuhësore, ndërkohë që kur kishte mundësinë reale ligjore dhe institucionale për ta adresuar këtë çështje, nuk veproi.

Ndryshe, ekspertët dhe shoqëria civile vlerësojnë se provimi në shqip nuk përbën rrezik dhe duhet të reflektojë realitetin demografik.

Advertisement

Propozim-ligj i cili do të mundësonte dhënien e provimit të jurisprudencës në gjuhën shqipe ishte gati në vitin 2024 nga Ministria e Drejtësisë, por me ndryshimin e përbërjes parlamentare dhe qeverisë së re, e njëjta u hoq nga agjenda e kuvendit dhe s’u përmend fare nga qeveria aktuale.

Në Ligjin për Provimin e Jurisprudencës nuk ekziston dispozitë ligjore në të cilin thuhet se ky provim mund të mbahet vetëm në gjuhë maqedonase.

Ndërkaq, neni 2 i Ligjit për Përdorimin e Gjuhëve thotë se “institucionet e qeverisjes shtetërore duhet të mundësojnë përdorim të gjuhëve tjera zyrtare të cilat fliten nga më së paku 20% e qytetarëve”, që është gjuha shqipe.

Neni 2 dhe neni 5 i këtij ligji thotë se “institucionet janë të obliguara të mundësojnë përdorim të gjuhës shqipe në të gjitha procedurat para gjykatave dhe organeve tjera shtetërore”. Kjo do të thotë se në qoftë se ligji për provimin e jurisprudencës nuk e kufizon dhënien e këtij provimi vetëm në gjuhën maqedone, duhet të mundësohet edhe në gjuhën shqipe.

Ligji për Zbatimin e Gjuhëve ka hyrë në fuqi në vitin 2019, nga atëherë janë ndërruar katër ministra të drejtësisë, edhe atë Bojan Mariçiq, Nikolla Tupançevski, Krenar Lloga dhe aktualisht është Igor Filkov. Në vitet paraprake edhe kur s’ka pasur ministër shqiptar, zëvendësi ka qenë i përkatësisë shqiptare.

Advertisement

Lajme nga vendi

Moti sot në Maqedoninë e Veriut

Published

on

Moti sot në Maqedoninë e Veriut do të jetë me diell dhe vranësira.

Në vend do të fryjë një erë e lehtë nga drejtimi verior.

Temperaturat minimale do të lëvizin nga 9 deri 19, ndërsa temperaturat maksimale do të lëvizin nga 33 deri 39 gradë celsius.

Nën ndikimin e një mase të ngrohtë ajri nga jugu, moti do të jetë me diell dhe shumë i ngrohtë me vranësira lokale të lehta deri në mesatare gjatë fundjavës së zgjatur dhe deri në fund të javës së ardhshme.

Continue Reading

Lajme nga vendi

ISHP apelon për kujdes nga temperaturat e larta: Mos qëndroni në diell nga ora 11:00 deri në 17:00

Published

on

Instituti i Shëndetit Publik (ISHP) u ka përsëritur qytetarëve thirrjen për të treguar kujdes dhe për të zbatuar masat mbrojtëse, pasi gjatë këtyre ditëve temperaturat pritet të ngjiten mbi 40 gradë Celsius.

Sipas rekomandimeve të ISHP-së, nga ora 11:00 deri në 17:00 duhet evituar qëndrimi drejtpërdrejt nën rrezet e diellit, si dhe kryerja e aktiviteteve fizike në ambiente të hapura, sepse në këtë interval rrezatimi diellor arrin intensitetin më të lartë.

Për daljet jashtë këshillohet përdorimi i veshjeve të holla dhe me ngjyra të çelëta, syzeve mbrojtëse dhe një kapeleje me strehë të gjerë. Kur ekziston mundësia, preferohet qëndrimi në ambiente me ajër të kondicionuar, ndërsa personat që duhet të qëndrojnë jashtë duhet të pushojnë shpesh në vende me hije.

Marrja e lëngjeve, sidomos e ujit, duhet të jetë e rregullt dhe të mos shtyhet deri në shfaqjen e etjes. ISHP rekomandon evitimin e alkoolit, sasive të mëdha të kafeinës dhe pijeve tepër të ftohta. Gjithashtu, duhen shmangur ushqimet e rënda, me shumë yndyrë dhe me përmbajtje të lartë kalorike.

Gjatë ditës rekomandohet që perdet dhe dritaret të mbahen të mbyllura, kurse ajrosja e dhomave të bëhet gjatë natës, atëherë kur temperaturat bien. Për të freskuar trupin mund të përdoren kompresa të ftohta ose të bëhet një dush me ujë të vakët.

Advertisement

ISHP tërheq vëmendjen se fëmijët, të moshuarit dhe kafshët shtëpiake nuk duhet të lihen në automjete të parkuara, pasi brenda një kohe të shkurtër temperatura në kabinë mund të rritet deri në nivele të rrezikshme.

Vëmendje e shtuar kërkohet për njerëzit që vuajnë nga sëmundje kronike, në veçanti nga probleme kardiovaskulare, pulmonare dhe neurologjike. Këta persona duhet ta përdorin rregullisht terapinë e përshkruar dhe, nëse vërejnë ndonjë ndryshim në gjendjen shëndetësore, të kontaktojnë pa vonesë mjekun e kujdesit parësor./Telegrafi/

Continue Reading

Lajme nga vendi

Pas shkumës së bardhë në lumin Vardar, analizat paraprake brenda normave, priten rezultatet përfundimtare

Published

on

Shkuma e bardhë u shfaq më 24 korrik, ndërsa Inspektorati Shtetëror për Mjedisin Jetësor, në koordinim me institucionet kompetente, ndërmori inspektime të jashtëzakonshme në terren dhe analiza laboratorike për të përcaktuar shkakun e rastit.

Sipas Inspektoratit, gjatë kontrolleve të kryera te subjektet industriale në zonën që janë nën kompetencë shtetërore nuk janë konstatuar parregullsi ligjore. Autoritetet bëjnë të ditur se subjektet kanë vepruar në përputhje me kushtet e përcaktuara në lejet ekologjike për menaxhimin e ujërave të ndotura.

Institucioni thekson se cilësia e ujit në këtë pjesë të Vardarit ndikohet nga faktorë të shumtë, përfshirë ujërat komunale dhe atmosferike, si dhe aktiviteti i një numri të madh subjektesh afariste në zonën përreth, prandaj të gjitha institucionet kompetente po veprojnë në mënyrë të koordinuar.

Raporti paraprak i Ndërmarrjes Publike “Ujësjellësi dhe Kanalizimi” – Shkup, i dorëzuar më 29 korrik në Ministrinë e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor, konstaton se parametrat fiziko-kimikë të analizuar nuk i tejkalojnë vlerat kufitare të lejuara.

Njëkohësisht, me kërkesë të Inspektoratit Shtetëror për Mjedisin Jetësor, mostra janë analizuar edhe nga një laborator i akredituar. Raporti përfundimtar pritet t’i dorëzohet Inspektoratit dhe Ministrisë më 4 gusht, pas së cilës institucionet kanë paralajmëruar se do ta informojnë opinionin për rezultatet përfundimtare.

Advertisement

Inspektorati Shtetëror për Mjedisin Jetësor bëri të ditur se do të vazhdojë me inspektime të rregullta dhe të jashtëzakonshme për të siguruar mbrojtjen e mjedisit jetësor dhe shëndetit të qytetarëve.

Ndryshe, në lumin Lepenc, i cili e furnizon Lumin Vardar, u shfaq një vëllim i madh i shkumës së bardhë në rrjedhjen e tij në Shkup. Shkuma u raportua si ndotje e madhe e lumit, lum i cili në Karposh bashkohet me Vardarin. Rasti ishte raportuar në orën 14:10./portalb.mk/

Continue Reading

Më të lexuarat