Lajme nga vendi
Ndalimet e produkteve të duhanit hapin rrugën për tregti të paligjshme, dëmet për vendet llogariten në miliona euro
Tregtia e palighshme me cigare dhe produkte të tjera të nikotinës është një problem real me të cilin përballen vendet e zhvilluara që kanë legjislacion kufizues që kufizon kryesisht ose ndalon plotësisht shitjen e produkteve që përmbajnë nikotinë.
Sfida serioze kanë Franca, Irlanda, Australia, Holanda, Belgjika, Danimarka dhe vende të tjera anembanë botës, të cilat, pas futjes së kufizimeve dhe ndalimeve, po përballen me një rritje të madhe të tregut të zi për produktet e ndaluara, si dhe produktet e falsifikuara të nikotinës pa prova të origjinës dhe cilësisë, të cilat paraqesin rrezik serioz për konsumatorët.
Edhe Maqedonia përballet me sfidën e tregtisë të paligjshme, e cila ende nuk është në shkallën e vendeve me politika ligjore jashtëzakonisht kufizuese. Megjithatë, Ministria e Shëndetësisë ka përgatitur pikërisht një zgjidhje të tillë ligjore me masa kufizuese që mund të kenë të njëjtin efekt në ekonominë gri dhe tregun e paligjshëm të produkteve të duhanit, siç ka ndodhur në vendet e BE-së.
Sipas një vlerësimi të përafërt të njoftimeve të Administratës Doganore dhe inspektorateve kompetente për cigare dhe produkte nikotine të sekuestruara të paligjshme, vetëm vitin e kaluar u sekuestruan mbi 230,000 copë cigare, më shumë se 260 kilogramë produkte duhani, mbi 4,800 pako qese nikotine, si dhe një numër i madh cigaresh elektronike të falsifikuara dhe pajisje të tjera.
Të dhënat e ndara nga Grupacioni për prodhimin e cigareve dhe Shoqata e prodhuesve të duhanit pranë Odës ekonomike të Maqedonisë tregojnë se ekonomia gri në këtë sektor në vendin tonë tashmë arrin 13-14 përqind të tregut, me shitje të pakontrolluara, produkte të pasigurta, furnizim ndërkufitar dhe humbje serioze për buxhetin.
Nëse bëhet një llogaritje e përafërt sipas vlerës së tregut të mallrave të sekuestruara, shuma arrin në mbi 80,000 euro. Por kjo është vetëm vlera e tregtisë së paligjshme të zbuluar. Në praktikën e shërbimeve doganore, konsiderohet se produktet e sekuestruara përfaqësojnë vetëm një pjesë të vogël të tregut të vërtetë të paligjshëm, gjegjësisht ato arritën në 5 deri në 20 përqind të tregtisë së vërtetë të paligjshme.
Nëse marrim një vlerë mesatare prej 10 përqind të produkteve të paligjshme të duhanit të zbuluara dhe të sekuestruara, atëherë vlera e vlerësuar e tregut të paligjshëm do të ishte rreth 800,000 euro në vit.
Meqenëse taksat përbëjnë rreth 60 deri në 70 përqind të çmimit të cigareve dhe produkteve të nikotinës, një pjesë e konsiderueshme e vlerës së tregut të paligjshëm përfaqëson një humbje të drejtpërdrejtë për buxhetin e shtetit. Nëse marrim një mesatare prej 65 përqind të të ardhurave publike nga taksat dhe akcizat, atëherë humbjet për shtetin arrijnë në të paktën 520,000 euro, pra më shumë se gjysmë milion euro në vit. Ekspertët e industrisë thonë se në realitet, kjo shifër është të paktën tre herë më e lartë.
Përvojat nga disa vende të zhvilluara tregojnë se kufizimet e mëdha ose ndalimet e plota të produkteve të nikotinës çojnë në një rritje të ndjeshme të tregtisë së paligjshme. Shembuj të tillë të theksuar vërehen në Francë, Irlandë dhe Australi, vende në të cilat, pas futjes së ndalimeve të rrepta, u përballën me një rritje të tregut të paligjshëm, i cili vlerësohet në 25 deri në 60 përqind të konsumit total të duhanit, dhe humbjet për vendet arrijnë mbi 11 miliardë dollarë në vit.
Holanda ka një problem në përballimin e fluksit të produkteve të falsifikuara të nikotinës në treg, pasi vitin e kaluar ndaloi shitjen e qeseve të nikotinës dhe cigareve elektronike me shije dhe aroma, një masë që Maqedonia planifikon ta prezantojë me ligjin e ri për mbrojtjen nga pirja e duhanit.
Vetëm në tre muajt e parë të ndalimit, autoritetet holandeze sekuestruan mbi 185,000 cigare elektronike të paligjshme pa dëshmi të origjinës dhe cilësisë, dhe Danimarka po përballet me probleme të ngjashme, e cila futi një ndalesë për produktet e nikotinës me shije në vitin 2024. Vitin pasardhës, autoritetet daneze sekuestruan në një operacion 12,000 produkte të paligjshme të nikotinës me shije të destinuara për shitje në tregun danez.
Sipas analizave evropiane, Maqedonia sipas shifrave zyrtare ende ka një pjesë relativisht të ulët të tregut të paligjshëm. Megjithatë, përvojat nga vendet e tjera tregojnë se ndalimet e papritura, ndryshimet drastike të çmimeve dhe kufizimet e forta në tregun e ligjshëm mund të çojnë shpejt në një rritje të tregut të paligjshëm në 20 deri në 50 përqind të konsumit, dhe shteti të humbasë miliona në të ardhura tatimore.
Masat kufizuese, siç janë reduktimi drastik i pikave të shitjes, futja e ndalimit të plotë për shfaqjen e produkteve ose ndalesa për lloje të caktuara produktesh, mund të kenë ndikim të shumëfishtë negativ në ekonominë e përgjithshme.
Lajme nga vendi
‘Fitonin’ 34 mijë euro me mallverzimeve gjatë shit-blerjes së veturave të konfiskuara
Drejtoria e Policisë Financiare ngriti kallëzim penal në Prokurorinë Themelore Publike në Shkup kundër personave N.I., B.G. në cilësinë e tyre si drejtues të personave juridikë, kundër dy personave juridikë, si dhe kundër pesë personave të punësuar në Agjencinë për Menaxhimin e Pasurisë së Sekuestruar F.A., G.A., P.K., F.J. dhe A.B., për shkak të ekzistencës së bazave të dyshimit për kryerjen e veprës penale “Keqpërdorim i procedurës për thirrjes publike, dhënie të kontratës së prokurimit publik ose partneritetit publik-privat” sipas nenit 275-c të Kodit Penal të Republikës së Maqedonisë së Veriut.
Të denoncuarit N.I. dhe B.G., si drejtues të dy personave juridikë, gjatë vitit 2021 me vetëdije dhe me qëllim të paracaktuar kanë shkelur rregulloret e procedurës për thirrje publike dhe dhënie të kontratës së prokurimit publik, me marrëveshje paraprake dhe veprime të koordinuara kanë shkelur konkurrencën në procedurën për shitjen e automjeteve të shkatërruara – skrap metali, të organizuar nga Agjencia për Menaxhimin e Pasurisë së Sekuestruar. Një person juridik u paraqit si konkurrent formal, dhe gjatë ankandit publik u paraqit një ofertë me një gabim teknik të qëllimshëm në një shumë monetare joreale, e cila i pengoi pjesëmarrësit e tjerë të vazhdonin më tej me ofertat.
Të pandehurit G.A., P.K. dhe F.J., si anëtarë të komisionit për zbatimin e procedurës, në kundërshtim me dispozitat ligjore të parashikuara në Ligjin për Menaxhimin e Pronës së Konfiskuar, Përfitimit Pasuror dhe Objekteve të Sekuestruara në Procedurën Penale dhe Kundërvajtje, dhe bazuar në një akt nënligjor dhe mendim ligjor të përgatitur nga A.B., me vetëdije ndihmuan në zbatimin e kësaj skeme të dakorduar dhe mundësuan lidhjen e një marrëveshjeje për shitjen e automjeteve të sekuestruara të shkatërruara si skrap metali midis Agjencisë për Menaxhimin e Pronës së Sekuestruar, të përfaqësuar nga F.A., dhe personit juridik të menaxhuar nga N.I., gjë që i mundësoi personit juridik të fitonte përfitim pasuror të paligjshëm në shumën prej 2.128.352 denarë.
Lajme nga vendi
Siljanovska: Balancuesi krijoi pushtet të korruptuar, ligjet duhet të miratohen me procedurë të rregullt
Presidentja Gordana Siljanovska Davkova sot deklaroi se heqja e balancuesit ishte e domosdoshme për shkak të rreziqeve korruptuese që i ka krijuar, duke theksuar njëkohësisht se çështjet e shtetësisi jorezidente, marrëdhëniet me Bullgarinë dhe politikat energjetike janë komplekse dhe duhet të zgjidhen përmes parimeve kushtetuese, debatit publik dhe respektimit të standarE madhee njerëzore dhe ekologjike.
Në një deklaratë për mediat pas hapjes së “Fundjavës për pastrim të përgjithshëm”, presidentja Gordana Siljanovska Davkova deklaroi se i a.q. balancuesi, në formatin që ka ekzistuar, në thelb çoi në korrupsion dhe kriminalizim.
Në lidhje me çështjen për shtetësinë jorezidente, ajo u përgjigj se zgjidhja duhet të miratohet përmes argumenteve.
“Çështja është komplekse. Ka vende ku ekziston shtetësia e dyfishtë, ka vende ku nuk ekziston. Sot të gjithë po përballemi me një eksod dhe mungesë të fuqisë punëtore, dhe po flasim për qenie njerëzore që kanë edhe të drejtën e jetës”, tha presidentja, duke shtuar se zgjidhjet duhet të merren pas një debati të gjerë publik dhe duke peshuar argumentet “pro” dhe “kundër”.
Lidhur me pritjet e saj për marrëdhëniet me qeverinë e re të Bullgarisë, Siljanovska Davkova deklaroi se pritjet duhet të drejtohen nga qeveria e re bullgare dhe kryeministri Rumen Radev, duke theksuar se populli bullgar pret stabilitet, reforma dhe luftë kundër korrupsionit dhe krimit.
Lidhur me kërkesat e organizatave joqeveritare për të vënë veton ndaj Ligjit për Burimet Minerale, presidentja theksoi se ato kanë një rol të rëndësishëm në shoqëri dhe meritojnë, siç e tha ajo, një “vend të gjelbër” në parlament.
Sipas saj, garancitë për mbrojtjen e mjedisit nuk përmbahen në këto ligje.
“Ato ligje, nëse keni parasysh Ligjin për burimet minerale, merren kryesisht me çështjet e energjisë. Ne kemi Kushtetutë, kemi edhe Ligj për mbrojtjen e mjedisit – ky është çelësi i qëndrimit ndaj këtyre ligjeve”, shtoi Siljanovska Davkova.
Ajo theksoi se shteti duhet të përgatitet njëkohësisht për sfidat e ardhshme energjetike dhe të kujdeset për natyrën.
Lajme nga vendi
KONGRESI I VLEN – QYTETARËT MIRËPRESIN BASHKIMIN!
Për ditë me radhë koalicioni VLEN ka ngritur intensitetit e aktivitetit publik duke paralajmëruër Kongresin e Bashkimit.
Sipas tyre e shtuna, do të kurorëzojë përpjekjet për unifikimin e faktorit politik shqiptar.
Koalicioni VLEN, nesër më 9 Maj – në Ditën e Evropës, do të mbajë Kongresin e bashkimit, ku 5 subjekte politike formalisht duhet të miratojnë vendimin për të vepruar si subjekt i vetëm politik në kuadër të bllokut politik shqiptar në vend. Në prag të Kongresit, VLEN doli me mesazhin se procesi i bashkimit ka qenë i gjatë dhe përplot me sfida politike, dyshime dhe tentativa për të parandaluar këtë process. Sipas VLEN-it, ky bashkim ka peshë historike dhe se ky është premtimi që VLEN ua dha shqiptarëve. Por, si e shohin qytetarët, këtë Kongres dhe këtë bashkim të VLEN-it?
“Çdo bashkim është i mirë. Madje unë kisha thënë se që të bashkohen të gjitha partitë”
“Edhe atë gajle do ia mbajë VLEN-it, unë jam plak”
“Më mirë me u bashkuar”
“Më mirë është. Deri tani Bilall Kasami ka punuar mirë. Jam i gëzuar”
“Mendoj se është mirë. Bilall Kasami duhet të jetë Kryetar”
“Është më mirë për shqiptarët. Cili të jetë Kryetar vet le ta vlerësojnë”
“Normalisht se është mirë. Sa më të bashkuar aq më mirë. Vet si do të vendosin organmet partiake, mendoj se Izeti do të ishte më mirë”
Pas Kongresit, VLEN, si pjesë e Qeverisë, do të duhet të përballet me shumë sfida që prekin drejtpërdrejtë qytetarët.
Situata ekonomike, migrimi i të rinjve, pozita e shqiptarëve, gjuha shqipe, eurointegrimet evropiane e shumë çështje tjera duhet që nga premtimet të shndërrohen në rezultate të prekshme./Tv Koha/
-
Lajme nga rajoni2 months agoStudentët shqiptarë protestojnë në Shkup, Spiropali apelon për respekt të gjuhës
-
Lajme nga rajoni2 months agoDW: Milanoviçi i mbylli derën Vuçiçit dhe i dëmtoi të gjithë
-
Lajme nga rajoni2 months agoNga Skënderbeu te Nënë Tereza dhe Ismail Qemali, Kryeministri Rama promovon Samitin e Diasporës me videon e realizuar me IA

