Lajme nga vendi
Dosjet “Epstein”: Si u dërguan mostrat e trurit nga Shkupi në New York? Zbardhen detajet tronditëse!
Shkruan: Mentor Mellova
Një valë e re dokumentesh të bëra publike nga Departamenti i Drejtësisë i SHBA-së lidhur me financat e Jeffrey Epstein ka ndezur një debat të ashpër në Maqedoninë e Veriut. Akuzat e fundit në media lokale, që flasin për “eksport të trurit të njeriut” drejt SHBA-së, kanë detyruar shkencëtarët dhe zyrtarët të sqarojnë kufirin midis kërkimit mjekësor legjitim dhe spekulimeve sensacionale.
Si u zbulua skandali “bankë truri”
Shqetësimi nisi kur në rrjetet sociale dhe disa portale maqedonase u publikuan fragmente të një korrespondence elektronike (email), ku përmendej një “bankë truri” në SHBA me rreth 1,000 mostra, përfshirë ato nga Ballkani.
Sipas raportimeve, Maqedonia e Veriut cilësohej si burimi i mostrave “më të freskëta” për kërkime mbi ketaminën dhe vetëvrasjen.
Megjithatë, ajo që po prezantohet si një “skandal i ri” është në fakt një bashkëpunim shkencor i dokumentuar prej dekadash.
Shkenca prapa Sensacionit
Sipas të dhënave të verifikueshme në platformat shkencore si PubMed Central, bashkëpunimi midis Institutit të Mjekësisë Ligjore në Shkup dhe institucioneve psikiatrike në Nju Jork (NYSPI/Columbia University) ka nisur që në vitin 1996.
Qëllimi i këtij bashkëpunimi ishte studimi i ndryshimeve neurobiologjike te personat që kanë kryer vetëvrasje. Dokumentet shkencore sqarojnë se:
• Indet e trurit janë transportuar me fluturime zyrtare si bagazh i regjistruar.
• Procesi ka pasur leje nga Ministria e Shëndetësisë e Maqedonisë.
• Mostrat janë marrë pas pëlqimit të nënshkruar nga familjarët e të ndjerëve.
Mbrojtja e Shkencëtarëve: “Gjithçka ishte Ligjore”
Në deklaratat për mediat lokale (TV 24 dhe Telma), dy figura kyçe të këtij procesi, Prof. Dr. Aleksej Duma (ish-drejtor i Mjekësisë Ligjore në Shkup) dhe Prof. Dr. Gorazd Rosoklija (neuropsikiatër në Universitetin Columbia), kanë hedhur poshtë akuzat për “tregti organesh”.
“Bëhet fjalë për kërkim mjekësor-shkencor sipas standardeve ndërkombëtare. Transporti ishte i organizuar përmes kanaleve zyrtare, me dokumentacion të plotë dhe kontrolle doganore në të dyja shtetet,” deklaroi Duma.
Nga ana tjetër, Rosoklija konfirmoi se një grant nga fondacioni i Epstein ka mbështetur projektin shkencor, duke shpjeguar se financime të tilla janë të zakonshme në SHBA për shkak të lehtësirave tatimore të donatorëve, por kjo nuk ndryshon natyrën etike të punës shkencore.
Mungesa e Provave për “Shitje”
Përkundër pretendimeve në rrjetet sociale se “mijëra trurë kanë përfunduar në shitje”, deri më tani nuk është paraqitur asnjë dokument që vërteton transaksione ilegale apo shkelje të protokolleve etike.
Ekspertët paralajmërojnë se përzierja e fakteve (ekzistenca e koleksionit të trurit) me supozimet (tregtia e paligjshme) rrezikon të dëmtojë reputacionin e institucioneve shkencore dhe të shkaktojë panik të panevojshëm te qytetarët.(INA)
Një lajm i hidhur ka ardhur nga Struga. Ka ndërruar jetë biznesmeni i njohur Berat Beqiri, pronar i hotelit “Prestige”, një figurë e respektuar në fushën e hotelerisë dhe biznesit lokal.
Beqiri për vite me radhë ishte aktiv në zhvillimin e sektorit të turizmit dhe shërbimeve në Strugë dhe Ohër, duke u dalluar për profesionalizëm, korrektësi dhe përkushtim në punën e tij. Përmes aktivitetit të tij afarist, ai krijoi bashkëpunime të shumta dhe kontribuoi në promovimin e ofertës turistike të rajonit.
Lajmi për ndarjen e tij nga jeta ka pikëlluar familjarët, miqtë, bashkëpunëtorët dhe komunitetin më të gjerë.
Ngushëllime familjes dhe të afërmve të të ndjerit.
Nëse në vitin 2021 një lirë ari kushtonte 350 euro, sot çmimi i saj arrin 970 euro, ndërsa para disa ditësh ishte 1080 euro.
Në Çarshinë e Vjetër të Shkupit, dy familje që së shpejti do ta kurorëzonin djalin dhe vajzën. Shkonin nga dyqani në dyqan për të kërkuar çmimet më të lira të arit.
”Shumë çmimet e larta. Keni dasmë? – Po, për djalë. Dhe sa arë duhet të blini? Diku 20 apo 30 mijë euro. Çmimi i arit është i lartë dhe shkon në rritje” tha një qytetar .
(”Erdhëm nga Koçani që të blejmë arë por shumë shtrenjtë. Çmimet janë shumë të larta. ”Keni dasmë? Po, bëhemi gati për dasmë, martojmë vajzën”, u shpreh një qytetar.
Shitësit ankohen se për shkak të çmimeve të larta të arit është ulur ndjeshëm shitja.
”Momentalisht ari në bursë është 145 dhe për tre a katër orë ka lëvizur dhe kjo ka ndikuar edhe tek shitja por edhe tek blerja. Pra nuk ka blerje si më herët? Po nuk ka shitje”, tha shitësi.
”Blejnë por çmimi momentalisht është shumë i lartë, më herët me 100 euro blinin tre apo katër gram”, u shpreh shitësi, shkruan Alsat.mk.
Lajme nga vendi
Jurisprudenca vetëm në maqedonisht, Bashkim Selmani: Ministrat kanë qenë shqiptarë, dikush nuk i ka kryer obligimet
Selmani thotë se gjuha shqipe është kategori kushtetuese dhe Ligji për përdorimin e gjuhëve e mundësojnë që provimi i jurisprudencës të jepet edhe në gjuhën shqipe.
“Fatkeqësisht kjo e drejtë u është mohuar studentëve shqiptarë pa të drejtë për arsye se gjuha shqipe është zyrtare gjithë aty ku flitet dhe komunikohet në gjuhën shqipe dhe shteti është i detyruar t’i përshtatet të drejtës ligjore”, tha Selmani.
Ai thotë se ky diskriminim është bërë në bazë gjuhësore dhe është cenim i barazisë para ligjit.
Megjithatë ai kritikon se ka pasur neglizhencë të ekspertëve gjuhësorë dhe subjeketeve, pasi me sjelljen e Ligjit për përdorimin e gjuhëve, i njëjti ligj për gjuhën shqipe duhej të përfshihej edhe në ligjet tjera.
Për arsye, ai thotë se ligji i gjuhëve nuk përfshi edhe në sistemin gjyqësor dhe kjo e ka vështirësuar ushtrimin e të drejtës gjuhësore.
Ai thotë se ministrat e drejtësisë kanë qenë shqiptarë, dhe se nuk e kanë kryer këtë detyrim ashtu siç e parasheh kushtetuta dhe ligji.
“Institucionet, në këtë rast Ministria e Drejtësisë mban një përgjegjësi jashtëzakonisht të lartë dhe janë të detyruara tu mundësojnë dhënien e provimit në gjuhën shqipe, të harmonizohen aktet nënligjore me kushtetutë dhe ligjin për gjuhë dhe të garantohet barazi reale dhe jo formale në sistemin e drejtësisë. Drejtësia nuk matet vetëm me ligje, por me barazi dhe qasje reale. Pa gjuhën shqipe në provimin e gjyqësorit nuk ka drejtësi gjithëpërfshirëse dhe as shtet multietnik”, tha Selmani.
Ai thotë se mos ofrimi i provimit të jurisprudencës në gjuhën shqipe ndikon direkt edhe në Akademinë për Prokurorë dhe Gjykatës.
“Nëse merret për bazë dëmi që është shkaktuar do të shohim në emërimet e fundit prej 120 studentëve maqedonas 1 ose 2 janë shqiptarë, për sa i përket emërimeve është 19 me 1, sa u përket bashkëpunëtorëve profesionalë është 19 me 1, sa u përket praktikantëve e kështu me radhë, pra shqiptarët nuk kanë qasje në sistemin gjyqësor”, tha Selmani.
Ai thotë se pasi gjuha shqipe të zbatohet në proceset e lartpërmendura, faza e dytë është edhe mbajtja e seancave gjyqësore në shqip.
“Ne kemi raste kur i gjithë trupi gjykues janë shqiptarë ndërsa procedurat mbahen në gjuhën maqedonase. Detyrimisht duhet aty ku është 20% i paraparë në bazë të aspektit ligjor, të gjitha seancat dhe zhvillimet kanë të drejtë të zhvillohen në gjuhën shqipe”, tha Selmani.
Profesori thotë se sistemi i drejtësisë është baza me të cilën funksionojnë të gjitha të drejtat dhe detyrimet, dhe nëse neglizhohet ajo pse vendi të pretendojë Bashkimin Evropian.
“Janë disa procese me të cilat detyrimisht duhet të ndërhyhet dhe të mundësohet që studentët të japin provimin e gjyqësorit në gjuhën shqipe, provimin e përmbaruesit dhe provimin e noterëve, sepse është kategori kushtetuese”, përfundoi Selmani.Portalb.mk
Ndërroi jetë biznesmeni i njohur strugan
Ndryshimi i vazhdueshëm i çmimit të arit, ja sa kushton një lirë sot
Jurisprudenca vetëm në maqedonisht, Bashkim Selmani: Ministrat kanë qenë shqiptarë, dikush nuk i ka kryer obligimet
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
Aksident tragjik në autostradën Tetovë – Gostivar, humb jetën një grua 33 vjeçare | VIDEO
