Lajme nga vendi
Ademi: Problemi i Filkovit është mentaliteti i tij, e jo Kushtetuta dhe ligji
Nënkryetari i BDI-së, Arbër Ademi ka reaguar lidhur me shkrimin e ministrit të Drejtësisë, Igor Filkov lidhur me interpretimin që ministri ka bërë për gjuhën shqipe.
Ademi thotë se shembulli tipik i një shovinisti të vogël i kalitur nga agjenturat e Beogradit. Ai, ka problem. Problemi i tij është mentaliteti i tij, e jo Kushtetuta, e jo ligji.
“Ligji për përdorimin e gjuhëve është miratuar në vitin 2018 dhe për herë të parë në mënyrë të plotë është bërë operacionalizimi i normës kushtetuese që trajton përdorimin e gjuhëve në RMV, si normë e përgjithshme.
Ligji për përdorimin e gjuhëve, në nenin 1 paragrafin 3 thotë: “në të gjitha organet e qeverisjes shtetërore në Republikën e Maqedonisë, institucionet qendrore, ndërmarrjet publike, agjencitë, drejtoritë, institucionet dhe organizatat, komisionet, personat juridikë që ushtrojnë autorizime publike në përputhje me ligjin dhe institucionet e tjera, gjuha zyrtare, përveç gjuhës maqedonase dhe shkrimit të saj, është gjuha që e flasin 20% e qytetarëve të Republikës së Maqedonisë dhe shkrimit të saj, në mënyrë të përcaktuar me këtë ligj”. Mbi bazën e interpretimit të kësaj dispozite është qartë se përpos në institucione, organe dhe kështu me radhë, edhe në komisione siç është edhe komisioni për provimin e jurisprudencës, gjuhë zyrtare është edhe gjuha që e flasin 20% e qytetarëve gjithnjë duke u thirrur në dispozitat e ligjit për përdorimin e gjuhëve. Prandaj paragrafi përfundon me fjalët “në mënyrë të përcaktuar me këtë ligj”, e jo me ndonjë ligj tjetër.
Andaj edhe tendencat apo qëndrimet që insistojnë që këtë çështje ta trajtojnë me ligjin për provimin e jurisprudencës apo me interpretime të tjera të çuditshme amatoreske janë të gabuara në rrethana kur ligji për përdorimin e gjuhëve është “lex specialis” në pjesën e përdorimit të gjuhëve dhe ka epërsinë e zbatueshmërisë në raport me të gjitha aktet tjera normative. Trajtimi në mënyrë parciale nëpër akte të ndryshme normative i përdorimit të gjuhëve nuk ka qenë i suksesshëm, andaj edhe fokusi ka qenë miratimi i një akti të vetëm. Çdo veprim tjetër mund të konsiderohet si përpjekje për të “çmontuar” ligjin për përdorimin e gjuhëve. Këtë nuk duhet lejuar. Ligji ka mekanizmat e vet për zbatueshmëri dhe duhet në vazhdimësi të bëhen përpjekje për zbatim pragmatik të dispozitave ligjore.
Në bazë të kësaj konstatojmë se:
• përdorimi i gjuhës në komisione para miratimit të ligjit për përdorimin e gjuhëve nuk ka mundur të zbatohej vetëm duke u thirrur në amendamentin V, pasi që kjo dispozitë është e karakterit të përgjithshëm dhe parimisht e pazbatueshme (ashtu siç është e formuluar) (sqarim për disa analistë dhe disa “ekspertë” se pse nuk është zbatuar gjuha në komisione para miratimit të ligjit për përdorimin e gjuhëve);
• trajtimi normativ i gjuhës është i mjaftueshëm me dispozitat ligjore të ligjit për përdorimin e gjuhëve, dhe nuk duhet i njëjti të jetë objekt edhe në ndonjë ligj tjetër”, shkruan Ademi.
Ministrja e Arsimit dhe Shkencës Vesna Janevska thotë se ligji i ri për arsimin e lartë nuk kërcënon autonominë e universiteteve, por përkundrazi fut një detyrim për llogaridhënie ndaj Qeverisë për fondet që marrin.
“Autonomia e universiteteve me këtë ligj nuk kufizohet në asnjë mënyrë, por universitetet duhet të jenë të vetëdijshme se një pjesë e madhe e tyre duhet t’i japin llogari Qeverisë për fondet që marrin nga Qeveria. Ne nuk po ndërhyjmë fare në autonomi, por që tani e tutje do të kërkojmë llogaridhënie. Kjo ishte parashikuar nga ligji i mëparshëm i vitit 2018, por nuk u ringjall kurrë.
Aktualisht, ne po kërkojmë që llogaridhënia të ringjallet pa asnjë ndërhyrje në lirinë e tyre akademike. Ata duhet të thonë se për çfarë kanë kundërshtime, sepse asnjë organ i parashikuar në ligj nuk varet nga Qeveria, përveç Parlamentit, i cili është themeluesi.
Nuk shoh që Qeveria po ndërhyn shumë, do ta them përsëri se ata kanë detyrim të jenë të llogaridhënës dhe nuk shoh që këtu do të lindte ndonjë problem, por nëse ata trajtojnë konkretisht se cilin nen, cilin qëndrim, ne sigurisht që do ta mendojmë dhe do ta diskutojmë”, shtoi Janevska.
Lidhur me arsimin e lartë falas, Janevska tha se aktualisht nuk ka kushte për të, duke theksuar se është një çështje serioze financiare dhe sistemike që nuk mund të zgjidhet pa një bazë të qëndrueshme.
Lajme nga vendi
Deputetët e LSDM-së lëshojnë Kuvendin, nuk u vendos në votim propozimi për pagën minimale
Grupi parlamentar i LSDM-së informoi se tashmë ka paraqitur një projektligj për pagën minimale dhe rritjen e saj me 600 euro. Sipas koordinatorit të grupit parlamentar, Oliver Spasovski, ekzistojnë mundësi për burime financiare për këtë zgjidhje ligjore.
Spasovski kujtoi se në kohën kur qeveria e mëparshme erdhi në pushtet, minimumi ishte 8560 denarë, të cilin e gjeti nga qeveria e atëhershme VMRO-DPMNE. Deputeti tha se teksti ligjor është paraqitur më 31 janar.
“Kur u larguam nga pushteti, ishte 22.400 denarë. Kjo është baza mbi të cilën besojmë se ekziston një mundësi. Na duhet vetëm vullneti politik për t’u takuar me punëtorët dhe të mos kemi këto imazhe të bllokimit të Kuvendit”, tha Spasovski.
Në përgjigje, Kryetari i Kuvendit Afrim Gashi tha se nuk mund ta vinte propozimin në votim sepse nuk u ishte dorëzuar deputetëve.
Ai u kthye në arkivin e Kuvendit për punë të mëtejshme. Gashi pret që një propozim i tillë t’u dorëzohet deputetëve në seancën e ardhshme parlamentare.
“Mendoj se kjo praktikë që po e vendosni po shkatërron dinjitetin e Kuvendit dhe të deputetëve. Për këto arsye, grupi parlamentar i LSDM-së nuk do të marrë pjesë në punimet e seancës së sotme”, tha Spasovski pas pauzës njëorëshe.
Rrëshqitjet e dheut në rrugën 146 në Tetovë kanë nxjerrë në sipërfaqe edhe gypin e ujësjellësit që furnizon me ujë të pijshëm qytetarët. Kjo rrugë që është rrënuar rrezikon dhe banorët, sidomos tash në këtë periudhë kohore kur ka të reshura të shiut edhe ngrica. Banorët thotë se rruga është rrezik për ta, ndërsa në kohën e dimrit për ata është sfidë me vetë pasi që rruga rrëshqet dhe dheu shembet.
“ gjendja është shumë e rëndë edhe shumë e keqe duhet të përmisohet se jemi në zor të madh .Gjatë dimrit edhe më keq është me pllaka begatoni, në disa vende edhe është shembë rruga se ka rënë shi shumë.”
“ Është rrezik për të gjithë qytetarët se duhet të sanohet , edhe ne jemi për atë që sa më shpejtë të sanohet për qytetarët.”
“ nuk është e rregulluar poshtë krejt gropa, kodra , dimrit ngrinë rruga nuk mund të ecin veturat edhe bien këtu, kjo është.”
Por nga komuna e Tetovë thonë se kanë projekt për rrugën 146, ndërsa tenderi akoma nuk është hapur për të rregulluar këtë rrugë. Ata premtojnë se problemi veç më është i ditur dhe se ekipet janë në terren.
Albion Alili – zëdhënës i komunës
“ Po ne më tash jemi informuar përmes mediumeve, dhe ekipet e sektorit për veprimtari komunale dhe të ujësjellësit janë në terren për të konstatuar për gjendjen që është rruga. Për rrugën në falë komuna ka më veç projekt edhe pritet që gjatë vitit të ndërtohet.”
Lagja 146 ka rreth 3 mijë shtëpi, ndërsa fakti se është në rrëzë të malit sharr dhe shumica e shtëpive janë pa plan detal urbanistik , a herë kemi të reshura të shiut apo edhe të borës kemi rrëshqitje të dheut, para një muaj, nga rrëshqitja e dheut u dëmtuan edhe dy shtëpi, ndërsa kur kemi të reshura të borës, për shkak të pjerrtësisë veturat nuk mund të lëvizin në këtë pjesë.
Ministrja Janevska: Ligji i ri për arsim nuk kërcënon autonominë e universiteteve
Deputetët e LSDM-së lëshojnë Kuvendin, nuk u vendos në votim propozimi për pagën minimale
TETOVË: RRËSHQET RRUGA NË LAGJEN 146, RREZIKOHET EDHE GYPI UJIT
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
Aksident tragjik në autostradën Tetovë – Gostivar, humb jetën një grua 33 vjeçare | VIDEO
