Për vitin 2027 kanë mbërritur mbi 700 nisma për kapacitete të reja nga burime të ripërtëritshme të energjisë. Ministrja Bozhinovska thekson se tani rolin kyç do ta ketë MEPSO, e cila jep lejet për lidhje. A kemi kapacitet të mjaftueshëm?

Interesi për ndërtimin e centraleve me burime të ripërtëritshme nuk po ndalet. Për këtë vit, Ministria e Energjisë ka dhënë dritë jeshile për shumë projekte që do të sillnin kapacitet shtesë prej 4 gigavatësh, si dhe sisteme baterike me fuqi të instaluar prej 2 gigavatësh. Për vitin 2027 tashmë kanë mbërritur mbi 700 nisma të reja. Ministrja e Energjisë, Sanja Bozhinovska, thekson se tani rolin kryesor do ta ketë kompania shtetërore “Sistemi Elektrotransmetues i Maqedonisë” (MEPSO), e cila duhet të mundësojë lidhjen e kapaciteteve.

“Ata që tashmë janë përfshirë në planin e ndërtimit, MEPSO duhet të japë variantin për lidhje, investitori duhet të përgjigjet nëse varianti i përshtatet, nëse është dakord me çmimin. Pastaj, MEPSO duhet të japë miratimin për lidhje. Sigurisht, teknikisht është e mundur që ndonjë centralë të mos mund të lidhet dhe për këtë informon MEPSO”, tha Bozhinovska.

Ekspertët e energjisë shpesh kanë paralajmëruar se tranzicioni drejt burimeve të ripërtëritshme është më i shpejtë se ndërtimi i rrjetit të transmetimit. Ky nuk është problem vetëm tek ne – në maj gjysma e vendit mbeti pa energji për një orë, dhe nga MEPSO shpjeguan se problemi ishte rajonal “për shkak të tranzitit dhe konsumit të ulët të energjisë elektrike gjatë orëve të natës dhe fundjavave”.

Bozhinovska sqaroi se tani 58 për qind e kapaciteteve të instaluara janë nga burime të ripërtëritshme, çka është mbi kërkesën evropiane që ato të jenë 50 për qind. Ky trend po ul çmimin e energjisë elektrike kudo në botë, madje edhe tek ne.

Advertisement

“Kapacitete nga burime të ripërtëritshme po ndërtohen kudo. Tani çmimi i energjisë është i ulët, kemi edhe çmime zero”, theksoi ministrja.

Familjet nuk do të furnizohen plotësisht me “energji shtetërore”

Prodhimi më i madh i energjisë elektrike nga burime të ripërtëritshme mund të jetë zgjidhje shpëtimtare edhe për çmimin e energjisë nga viti i ardhshëm, pasi kemi marrë përsipër që nga janari 2027, centralet shtetërore të plotësojnë nevojat e familjeve për energji elektrike me 70 për qind, ndryshe nga tani kur ka mbulim 100 për qind. Energjia nga “Elektrostopanstvo” shtetëror tani ofrohet me tender tek EVN Home, por ajo zakonisht është më e ulët, duke mbrojtur popullatën. Bozhinovska pret që formula e re të mos nënkuptojë rritje të çmimit të energjisë për familjet, por që burimet e ripërtëritshme mund të sjellin edhe çmime më të ulëta.

Për shkak të rënies së çmimeve, Bozhinovska mendon se duhet të mendohet edhe për ndryshimin e sistemit me tarifat bllok.

“Vendimin e merr Komisioni Rregullator për Energjetikë. Por, nëse na pyesin, qëndrimi ynë është ‘pro’ për gjithçka që nënkupton çmim më të ulët për qytetarët. Blloqet u futën kur çmimi i energjisë ishte 700-800 euro për megavat-orë, ndërsa tani kemi çmime zero”, tha ministrja. përcjell Zhurnal.mk .

Advertisement

Vendimi i Gjykatës Kushtetuese u soll dje në fazën e dytë, meqenëse për iniciativën e shtruar para Gjykatës kishim edhe fazën e parë kur u shqyrtua arsyeshmëria e iniciativës edhe kur përsëri Gjykata solli para disa javësh Vendim për fillimin e procedurës për vlerësimin e ligjsmërisë dhe kushtetutshmërisë e Vendimit në fjalë.

Në këtë mënyrë për Tv Koha, ka sqaruar seancën e djeshme të Gjykatës Kushtetuese, Gjykatësi Osman Kadriu.

“Ne edhe atëherë, tre gjykatës – dy shqiptarë dhe një koleg i përkatësisë turke votuam “kundër” edhe për Vendimin e parë dmth për fillimin e procedurës, se nuk ka arsye me këto sqarime që ne i dhamë. Së pari me iniciativën u theksua se nuk është respektuar forma, procedura për miratimin e këtij vendimi dhe e dyta që ishte edhe vërrejtje e shumicës së kolegëve të Gjykatës Kushtetuese se disa emërime duhet të jenë në gjuhën maqedonase se ata nuk e kuptojnë atë përkthimin faktikisht fjalën burimore në gjuhën shqipe. Konkretisht fjala ishte për “Kongresin e Manastirit”, “Dëshmorët e Kombit”. Për këtë cështje dhamë arsyen se assesi që kjo vërrejtje të jetë e arsyeshme dhe nga ky aspekt të vlerësohet kushtetutshmëria. Theksuam se punohet për emra të përveçëm dhge se emrat e përveçëm sipas rregullave gramatikore të gjuhës shqipe nuk përkthehen” – tha për Tv Koha, Gjykatësi I Kushtetueses, Osman Kadriu.

Sa I përket mungesës në procedurë, Gjykatësi Osman Kadriu tha se  bëhet fjalë për një vendim shumë të vjetër dhe me të vërtetë është jashtë cdo arsyeshmërie të ngrihet pas vitit 2007 kur është sjellë vendimi për emërimin e rrugëve, tash të vlerësohet kushtetutshmëria dhe ligjshmëria.

Shkaku kryesor, sipas tij, është se kinse në atë kohë dhe në atë procedurë nuk është kërkuar mendim nga Qeveria, meqenëse sipas një vendimi republikan që ka sjellë Qeveria është fakt se kërkohet mendimi I Qeverisë.

Advertisement

“Ne në shqyrtimin e kësaj lënde, që zgjati koxha kohë që kur u iniciua procedura deri ditën e djeshme nuk u vërtetua gjendja faktike rreth asaj mangësie për të cilën insistohet se është prezente. Së pari kërkuam edhe nga Këshilli Komunal nëse janë paraqitur në atë kohë me kërkesë dhe shkresë të vecantë në Qeverinë e RMV-së që ajo të prononcohet me mendimin e saj, qoftë pozitiv ose negativ. Prej Këshillit morëm përgjigje se bëhet fjalë për lëndë të vjetër dhe në dosjen e kësaj lënde nuk mund të gjendet një lloj shkrese e këtillë. Kërkuam poashtu nga Qeveria me kërkesë të vecantë të përgjigjet Qeveria se a ka pas vallë kërkesë dhe cili ka qenë mendimi I Qeverisë, pozitiv apo negativ. Edhe nga Qeveria nuk kemi përgjigje se si ka rrjedhë kjo procedurë. Dhe ne që e mbrojtëm vendimin në fjalë të mbetet në fuqi thamë se gjendja faktike nuk është e kompletuar dhe e drejtë dhe me të vërtetë është sanksion I rëndë që Gjykata të sjell vendim abrogues dhe të abrogon vendimin në fjalë. Por, ditën e djeshme, 3 Gjykatësit përsëri e arsyetuan cështjen se iniciativa nuk është e arsyeshme, duhet të hudhet dhe nuk duhet të preket cështja e vendimit. Me shumicë të votave, me 5 vota “për” u vendos që të abrogohet vendimi në fjalë” – tha për Tv Koha, Gjykatësi, Osdman Kadriu.

Gjykatësi i Kushtetueses, Osman Kadriu, për Tv Koha tha se vendimi në fjalë assesi nuk duhet të pranohet me brengosje. Ai ka komentuar pohimet se tani me vendimin abrogues, automatikisht do të vjen në shprehje Vendimi I Vjetër dhe do të hiqen tabelat. Ai kategorkisht thotë se kjo nuk do të ndodh!

Si jurist me përvojë dhe si Gjykatës i Kushtetueses ai për Tv Koha shpjegojë pasojat se cfarë mund të ndodh dhe si mund të zbatohet

“1.Me vendimin e Gjykatës Kushtetuese assesi nuk vjen në pyetje që me automatizëm të zbatohet vendimi I vjetër.

2.Me vendimin e Gjykatës Kushtetuese assesi në këtë moment nuk do të hiqen tabelat me emrat e tashëm

Advertisement

3.Vendimi I Gjykatës Kushtetuese ka atë domethënie dhe atë obligim për Këshillin Komunal që Këshilli Komunla pasi të shpallet Vendimi I Gjykatës Kushtetuese në Gazetën Zyrtare të shtetit dhe pasi të merr një ekzemplar të vendimit edhe vet Këshilli Komunal, Këshilli Komunal duhet ta nis procedurën për sjelljen e një vendimi të ri. Me sjelljen e një vendimi të rid he në atë procedurë rigorozisht duhet të respektohet forma për miratimin e këtij vendimi, ku është kusht I domosdoshëm që të prononcohet edhe Qeveria. Por si akt juridik duhet të sigurohet dhe t`i bashkangjitet dosjes së lëndës që ka të bëjë me miratimin e vendimit të ri” – tha për Tv Koha, Gjykatësi Osman Kadriu.

Zëvendëskryeministri dhe ministër i Transportit dhe Lidhjeve, Aleksandar Nikoloski, në samitin ministror për transport të organizuar nga Sekretariati i Komunitetit të Transportit, foli për planet dhe zhvillimin e infrastrukturës rrugore dhe hekurudhore të Korridorit 10 dhe Korridorit 8.

Nikoloski theksoi se samiti dërgon një mesazh të qartë për përkushtimin e përbashkët të vendeve nëpër të cilat kalon Korridori 10, duke nënvizuar se ndërtimi i tij do të kontribuojë që ai të bëhet korridori më i rëndësishëm ekonomik i transportit në Evropë.

Sipas tij, me realizimin e projekteve të planifikuara infrastrukturore do të reduktohet ndjeshëm koha e udhëtimit dhe transportit të mallrave në rajon.

“Shkup – Selanik do të udhëtohet për 1 orë e 25 minuta, Shkup – Beograd për dy orë e gjysmë, ndërsa treni i mallrave nga Athina do të arrijë në Vjenë për më pak se 24 orë. Nga Selaniku deri në Budapest transporti hekurudhor i mallrave do të zhvillohet për rreth 12 deri në 14 orë”, theksoi Nikoloski.

Ai vlerësoi se modernizimi i infrastrukturës së transportit përgjatë Korridorit 10 do të sjellë qarkullim më të shpejtë të njerëzve dhe mallrave, lidhje më të madhe ekonomike dhe mundësi të reja zhvillimi për vendet e rajonit. përcjell Zhurnal.mk .

Advertisement