Lajme nga vendi
CILËSIA E RRUGËVE NË EVROPË: Maqedonia e 35-ta nga 40 shtete
Cilësia e infrastrukturës rrugore në Evropë ndryshon shumë dhe kjo temë shpesh shkakton diskutime në media. Ekzistojnë më shumë Hulumtime mbi Cilësinë e rrugëve në vendet e Kontinentit të Vjetër. Të dhënat për ranglistën e mëposhtme rrjedhin nga “Raporti për konkurrencën globale të Forumit Ekonomik Botëror për vitin 2019”, në të cilin janë vlerësuar 141 shtete. Vetëm në kuadër të Evropës, Maqedonia e Veriut renditet në vendin e 35 në Evropë me 3.4 pikë, në listën e 40 shteteve evropiane. Vonesa në rrumbullakimin e korridorit tetë ku akoma nuk kemi një autostradë moderne prej Shkupi deri në Ohër, si dhe zhagitjet dhe vonesat e riparimit edhe të autostradës Tetovë-Gostivar, Shkup-Veles, apo riparimet vetëm të pjesshme të aksit rrugor Shkup-Tetovë, që vuan për asfaltim të ri dhe mbushjen edhe të gropave vende vende, bën që Maqedonia të mos ketë një pozitë të volitshme në këtë renditje.
Për Kosovën nuk ka të dhëna në listë, ndonëse me investimet e mëdha në rrugë dhe autostrada, ajo do të merrte vendin e merituar në këtë renditje. Në anketë kanë marrë pjesë me mijëra menaxherë nga sektorë të ndryshëm ekonomikë, të cilët iu përgjigjën 78 pyetjeve, ndër të cilat ishte edhe pyetja për cilësinë e infrastrukturës rrugore në vendin e tyre. Atyre iu ofrua ta vlerësonin atë me cilësi nga 1 (jashtëzakonisht e keqe) në 7 (jashtëzakonisht e mirë).
Më dobët të renditur se Maqedonia janë vetëm Moldavia, Bosnje dhe Hercegovina , Ukraina, Rumunia dhe Malta. Rezultati i sondazhit është harta, e cila jep një pasqyrë të gjerë të cilësisë së rrugëve në Evropë dhe në të mund të shohim qartë ndarjen lindje-perëndim. Shumë ish-shtete sovjetike dhe vende në Evropën Lindore shënojnë nën 4 pikë. Në gjysmën perëndimore të Kontinentit të vjetër, shumica e vendeve shënojnë mbi 4 dhe madje mbi 5 pikë. Holanda ka rrugët më të mira në Evropë (vlerësimi 6.4), e ndjekur nga Zvicra (6.3). Këto dy shtete zënë pozitat 2 dhe 3 në listën globale dhe përballë tyre është vetëm Singapori, i cili ka rrugët më të mira në botë. Në Evropë rrugët më të mira i ka edhe Austria, Portugalia, Spanja dhe Kroacia. Nga shtetet e rajonit spikat Shqipëria që në dekadën e fundi nga një vend me pak rrugë të trashëguara nga ish sistemi komunist është shndërruar në një vend me akse modern rrugore dhe renditet në vendin e 28 me 3.9 pikë, e pasuar nga Mal i Zi .
Rrugët më të mira në Evropën Qendrore dhe Lindore gjenden në Austri (6.0 pikë) dhe Kroaci (5.6). Kroacia është një shembull interesant, duke qenë se infrastruktura rrugore e vendit është ndër më të mirat në Evropë dhe e 12-ta më e mira në botë. Duke filluar nga vitet 2000, vendi filloi një sërë projektesh ambicioze të zhvillimit të infrastrukturës rrugore, me qëllim rritjen e cilësisë së rrugëve. Duke qenë se Kroacia është një nga vendet turistike më të vizituara në Evropë, rëndësia e infrastrukturës rrugore ishte kritike dhe investimet në këtë sektor ishin të mëdha.
Një tjetër rezultat pozitiv është Turqia me 5.0 pikë , bile më shumë se disa vende të Evropës Perëndimore dhe Veriore, madje edhe mbi Norvegjinë (4.5) dhe Britaninë e madhe (4.9). Terreni i vështirë për ndërtimin e rrugëve, i përkeqësuar nga fjorde të panumërta dhe një popullsi relativisht e rrallë, shpjegon pse Norvegjia ka një rezultat më të ulët se fqinjët e saj nordikë. Përderisa tendenca e përgjithshme është e dukshme (vendet e Evropës Lindore kanë, mesatarisht, rezultate më të këqija se ato në Evropën Perëndimore dhe Veriore), megjithatë ekzistojnë dallime. Për shembull, Belgjika ka rrugë dukshëm më të këqija se fqinjët e saj. Ky kontrast është bërë edhe më i fortë duke pasur parasysh se Holanda ka cilësinë më të mirë të rrugëve në Evropë (rezultatet 6.4 krahasuar me 4.4 të Belgjikës). Dhe, natyrisht, kjo bëri që holandezët të bënin shaka me fqinjët e tyre, duke thënë se ndryshimi midis rrugëve në Holandë dhe Belgjikë nuk është vetëm i dukshëm, atë mund ta ndjeni dhe dëgjoni!
Islanda gjithashtu ka rezultate të ulëta me 4.1 pikë, ndoshta për shkak të popullsisë së saj të rrallë dhe terrenit të pavolitshëm. /koha/
Lajme nga vendi
Kronika e zezë – Tetovë dhe Gostivar, 22 Tetor
Dje, zyrtarë policorë nga Sektori për Polici Kriminalistike pranë SPB Tetovë dhe nga ekipi mobil “Task Force”, në koordinim me përfaqësues të Inspektoratit Shtetëror të Tregut dhe Drejtorisë së të Ardhurave Publike, kanë realizuar kontroll aksional në një objekt hotelerie në Qendrën Tregtare të Qytetit në Tetovë.
Me këtë rast, para objektit është zënë një 48-vjeçar nga Tetova dhe gjatë kontrollit tek ai është gjetur një substancë e bardhë pluhur, pas çka është privuar nga liria.
Ndërsa, brenda në objekt, te pronari 54-vjeçar nga fshati Trebosh janë gjetur 15 paketime me substancë të bardhë pluhur, pas çka edhe ai është privuar nga liria.
Të dy janë ndaluar në stacionin policor dhe pas dokumentimit të plotë të rasteve, ndaj tyre do të vijojë parashtresë përkatëse.
…….
Dje në orën 12:00 në Stacionin Policor Gostivar, nga Ndihma e Shpejtë Mjekësore Gostivar është denoncuar se te ata është sjellë një 15-vjeçar nga Gostivari pa shenja jete. Sipas denoncimit, në shtëpinë e tij në Gostivar ai kishte rrëshqitur dhe ka rënë shkallëve, ndërsa pasi është pranuar në spital, pas reanimimit të kryer ka shfaqur shenja jete dhe me automjet të Ndihmës së Shpejtë Mjekësore Gostivar është transferuar në Kompleksin e Klinikave “Nënë Tereza” në Shkup, ku i janë konstatuar lëndime të rënda trupore. Është njoftuar prokurori publik, është kryer këqyrje në vendngjarje dhe po merren masa për zbardhjen e ngjarjes.
…….
Dje në orën 19:10 në Stacionin Policor Tetovë, një 38-vjeçar nga Tetova ka denoncuar se rreth orës 18:30 në rrugën “Todor Cipovski Merxhan”, djali i saj 11-vjeçar është sulmuar fizikisht nga një i mitur tjetër. Po merren masa për zbardhjen e rastit.
……
Dje në orën 22:30 në Hanet e Mavrovës, zyrtarë policorë nga Stacioni Policor Mavrovë kanë privuar nga liria një 22-vjeçar nga Shkupi. Gjatë një kontrolli në trafik është ndaluar automjeti i udhëtarëve “Volksëagen Golf” me targa të Shkupit, të cilin e drejtonte ai, me ç’rast është konstatuar se e drejtonte pa pasur leje drejtimi. Automjeti është konfiskuar dhe pas dokumentimit të plotë të rastit do të vijojë parashtresë përkatëse.
……..
Dje në orën 20:00 në Stacionin Policor Gostivar, një 71-vjeçar nga Gostivari ka denoncuar se rreth orës 18:30 te Stacioni i Autobusëve në Gostivar, derisa po kryente detyrat e punës si taksist, është sulmuar fizikisht nga një person. Po merren masa për zbardhjen e rastit.
…….
Dje në orën 13:25, zyrtarë policorë nga Stacioni Policor Gostivar kanë privuar nga liria një 29-vjeçar nga Gostivari, i cili ditën e mëparshme është denoncuar nga nëna e tij 53-vjeçare se në disa raste e ka kërcënuar. Pas dokumentimit të plotë të rastit, ndaj tij do të parashtrohet kallëzim përkatës.
……
Pas mesnate në orën 02:00 në SPB Tetovë është denoncuar se ka shpërthyer zjarr në një arë në fshatin Sellarcë e Epërme. Zyrtarë policorë nga Stacioni Policor Zherovjan kanë dalë në vendngjarje dhe kanë konstatuar se është djegur kashtë, e cila ishte grumbulluar në disa pirgje. Ekipi i Njësisë Territoriale Kundër Zjarrit e ka shuajtur zjarrin, ndërsa persona të lënduar nuk ka. Këqyrja e vendngjarjes është kryer nga ekipi i SPB Tetovë.
Lajme nga vendi
Në shtator, tetë burra në Maqedoni u diagnostikuan me HIV, vetëm këtë vit janë regjistruar 49 raste të reja
Në shtator të këtij viti, në Maqedoninë e Veriut u regjistruan tetë raste të reja me HIV/AIDS, të gjitha te persona të gjinisë mashkullore, tregojnë të dhënat nga buletini më i ri mujor i Institutit të Shëndetit Publik (ISHP). Katër nga personat e diagnostikuar rishtazi janë të moshës 30 deri në 39 vjeç, ndërsa nga një rast është regjistruar në grupmoshat 15–19 vjeç, 20–29 vjeç, 40–49 vjeç dhe 50–59 vjeç, transmeton Portalb.mk.
Në shtator u raportuan edhe dy raste të vdekjes te persona me HIV, të cilët ishin regjistruar më parë me këtë infeksion, përkatësisht në vitin 2015 dhe 2018. Të dy personat që vdiqën ishin të moshës 40 deri në 49 vjeç. Sipas të dhënave të ISHP-së, nga fillimi i vitit 2026 deri më 30 shtator, në vend janë regjistruar gjithsej 49 raste me HIV/AIDS.
Që nga fillimi i regjistrimit të rasteve, në vitin 1987, e deri në shtator të vitit 2026, në vend janë regjistruar gjithsej 778 persona me HIV/AIDS. Prej tyre, 520 persona jetojnë me HIV/AIDS, 144 kanë vdekur, ndërsa 114 figurojnë si të humbur për ndjekje, përkatësisht si persona që janë shpërngulur jashtë vendit.
Në buletinin për sëmundjet akute infektive thuhet se gjatë shtatorit në Maqedoninë e Veriut katër persona kanë vdekur nga ethet e Nilit Perëndimor, ndërsa gjithsej 1.042 persona janë prekur nga sëmundje akute infektive. Numri i të prekurve është 22 përqind më i lartë krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar, kur ishin regjistruar 854 raste.
“Të katër personat që kanë vdekur ishin të moshës 65 deri në 70 vjeç dhe te ta ishte diagnostikuar forma neuroinvazive e etheve të Nilit Perëndimor. Ata ishin të hospitalizuar në Klinikën Universitare për Sëmundje Infektive dhe Gjendje Febrile në Shkup, ndërsa te të gjithë ishin regjistruar edhe sëmundje shoqëruese”, thuhet në buletin.
Epidemia e etheve të Nilit Perëndimor është ende në vazhdim.
Pjesa më e madhe e sëmundjeve infektive të regjistruara në shtator ishin infeksione të zorrëve. Nga gjithsej 1.042 rastet e raportuara, 694 ishin raste me enterokolit, që përbëjnë 66,6 përqind të të gjitha sëmundjeve akute infektive të regjistruara.
Krahasuar me shtatorin e vitit të kaluar, kur ishin raportuar 465 raste me enterokolit, këtë vit është shënuar rritje prej 49,2 përqind. Nga fillimi i këtij viti deri në fund të shtatorit janë regjistruar 4.313 raste, që është 43,1 përqind më shumë sesa në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.
Në vendin e dytë për nga shpeshtësia janë lija e dhenve, me 123 persona të prekur, të ndjekura nga salmoneloza me 56 raste, zgjebja me 47 raste dhe infeksionet bakteriale e intoksikimet e shkaktuara nga ushqimi me 30 raste.
Në shtator u regjistruan edhe 29 raste të mononukleozës infektive, tetë raste të sëmundjes së legjionarëve dhe gjashtë infeksione të shkaktuara nga bakteri Escherichia coli.
Lajme nga vendi
Ministria e Transformimit Digjital në RMV bllokon përkohësisht trafikun e jashtëm në internet si masë parandaluese
Ministria e Transformimit Digjital informon se, si pjesë e aktiviteteve parandaluese, trafiku i jashtëm në internet në sistemet e prekura është bllokuar përkohësisht, me qëllim parandalimin e shfrytëzimit të mundshëm të dobësive.
Prandaj, ata theksojnë se Ministria, përmes Sektorit të Sigurisë Kibernetike dhe ekipit qeveritar të sigurisë kompjuterike (MKD-GOV-CSIRT), vazhdon me monitorimin e zgjeruar dhe të vazhdueshëm të kërcënimeve kibernetike, analizën e ngjarjeve të sigurisë dhe të dhënave të regjistrave, si dhe kontrollin e treguesve të mundshëm të kompromentimit.
Përndryshe, institucionet qeveritare dhe kompanitë në të gjithë Evropën dhe botën u detyruan të mbyllin faqet e tyre të internetit dje, pasi u zbuluan të meta serioze në gjuhën e programimit mbi të cilën bazohet pjesa më e madhe e internetit, raportuan mediat botërore.
Ministria e Transformimit Digjital informon se, si pjesë e aktiviteteve parandaluese, trafiku i jashtëm i internetit në sistemet e prekura u bllokua përkohësisht, me qëllim parandalimin e shfrytëzimit të mundshëm të dobësive.
Më pas, shtohet, u kryen kontrolle në versionet e softuerit dhe u aplikuan patch-e dhe përditësime të përshtatshme sigurie, si dhe u kontrollua funksionaliteti dhe siguria e serverëve të internetit.
Masat, thonë nga Ministria, synojnë të zvogëlojnë rrezikun e aksesit të paautorizuar dhe kompromentimit të mundshëm të serverëve të internetit.
“Sipas kontrolleve të kryera deri më tani, nuk janë gjetur indikacione për shfrytëzim të suksesshëm të dobësive të listuara ose për kompromentimin e faqeve të internetit të Qeverisë dhe ministrive”, thuhet në njoftim.

