Lajme nga vendi
Shumica e grave në Maqedoninë e Veriut heqin dorë nga trashëgimia e pronës
Statistikat në Maqedoninë e Veriut tregojnë se gratë në shumicën e rasteve heqin dorë nga trashëgimia e pronave familjare, vetëm për të mos prishur raportet me vëllezërit e tyre.
Të dhënat e regjistrit të Kadastrës tregojnë se as çereku i pronave të paluajtshme nuk janë në emër të grave.
Njëra nga gratë që ka hequr dorë nga prona e prindërve është edhe Emine B, për shkak të, siç thotë ajo “të mos më mbyllet dera e shtëpisë së babait” në të cilën tani jeton i vëllai.
“Sapo kam hapur bisedën e trashëgimisë u ndie një frymë e ftohtë, një situatë e tensionuar. E dini i është te familjet shqiptare dhe pas kësaj, nga frika se më mbyllet dera e shtëpisë së babait, tani e vëllait, nuk e kam hapur kurrë bisedën e trashëgimisë”, thotë ajo.
Edhe Lidija Andovska nga Shkupi nuk ka arritur të trashëgojë një pjesë të konsiderueshme të pronës familjare, pasi kështu kishin vendosur prindërit e saj.
“Djali konsiderohej si shtyllë e familjes dhe ai duhej të trashëgonte pronën për të prezantuar forcën, por edhe besueshmërinë e familjes. Personalisht kjo më ka kushtuar shumë, pasi në mungesë të kapitalit fillestar, për dallim nga vëllai im, unë e kam pasur shumë më të vështirë që të ndërtoj biznesin tim si floktare”, thotë ajo.
Për dallim nga dy rastet e para, Arta Mero nga Tetova, ka trashëguar në mënyrë të barabartë me të vëllain, pronën e prindërve.
Mero, e cila ligjëron lëndën e të drejtës trashëgimore, thotë se është përballuar me paragjykime nga rrethi që e ka konsideruar si “motër të keqe që merr hisen e të vëllait”.
“Për më tepër, më ka habitur fakti se kritikat më të mëdha i kam marrë nga nënat dhe vajzat që nuk e arsyetonin verimin tim që në formë të barabartë të ndaj trashëgimin nga babai me vëllain edhe pse vëllai im ka insistuar që unë të marr edhe më shumë pjesë”, thotë Mero.
Ajo thekson se ndarjen e pronës në formë të barabartë e ka mundësuar edukata familjare që gjithçka të ndahet në formë të barabartë që nga fëmijëria, si obligime ashtu edhe të mirat materiale.
Sipas statistikave nga Kadastra, vetëm në qytetin e Shkupit, 36 për qind e pronarëve të pronës së paluajtshme janë gratë. Ndërkaq, në qytete të tjera, sikurse Tetova, Gostivari e Dibra – ku shumica e popullsisë është shqiptare – kjo përqindje është nën 20, sipas të dhënave që i përkasin vitit 2023.
Në Ligjin për trashëgiminë, gratë dhe burrat trajtohen në mënyrë të barabartë. Sipas ligjit, personat që mund të paraqiten si trashëgues janë: të gjithë pasardhësit e personit të ndjerë që ka lënë prona pas vete, i adoptuari dhe pasardhësit e tij, bashkëshorti ose bashkëshortja, prindërit ë tij, vëllezërit dhe motra dhe pasardhësit e tyre, si dhe gjyshi dhe gjyshja dhe pasardhësit e tyre.
Ndërkaq, organizatat që merren me të drejtat e grave thonë se ende ka shumë punë për t’u bërë që të ngrihet vetëdija e qytetarëve që prona të trajtohet si e drejtë për të dy gjinitë.
“Marrë parasysh faktin që shoqëria shqiptare gjithmonë ka qenë më patriarkale, burrat kanë pozicion dominues në strukturat familjare dhe kjo gjithsesi nuk ka se si të mos ndikojë edhe në praktikat e trashëgimisë”, thotë Rabie Murati, ligjëruese në Universitetin e Tetovës, njëherësh aktiviste për të drejtat e grave.
“Njëherësh, kur bëhet fjalë se pse gratë heqin dorë nga trashëgimia, mund të them se është ai presioni shoqëror që u bëhet grave, përkatësisht atyre që marrin trashëgiminë e të cilat mund të mos pranohen nga rrethi, e të përballen me gjykime dhe njëherësh krijohet edhe një tensionim në raportet familjare”, shton ajo.
Nga aktivistet për të drejtat e grave mosposedimi i pronës nga gratë shihet si problematike, pasi gratë më pas kanë më shumë vështirësi që të krijojë biznese të tyre në mënyrë të pavarur. Organizatat joqeveritare theksojnë se gratë do të fuqizohen në momentin që të jenë të pavarur në aspektin ekonomik./REL
Uji në Gostivar ende nuk guxon të përdoret as për pije, e as si ujë teknik, pasi vazhdon të jetë i papërshtatshëm si nga aspekti kimik ashtu edhe mikrobiologjik, deklaroi ministri i Punëve të Brendshme dhe udhëheqësi i Komitetit Drejtues për koordinim dhe menaxhim të sistemit për menaxhimin e krizave, Pançe Toshkovski, pas mbledhjes së Shtabit Qendror të Krizës në Gostivar.
Toshkovski bëri të ditur se, me ndihmën e ekspertëve nga Ndërmarrja Publike “Ujësjellësi i Shkupit”, ka nisur pastrimi i rrjetit të ujësjellësit dhe shpreson se qytetarët e Gostivarit shumë shpejt fillimisht do të furnizohen me ujë teknik, e më pas edhe me ujë të pijshëm.
Cilësia e ujit do të analizohet çdo ditë dhe përdorimi i tij do të lejohet vetëm pasi rezultatet të jenë të kënaqshme.
“Shpresojmë që deri në fund të kësaj jave ose në fillim të javës së ardhshme të kemi ujë teknik të përshtatshëm për përdorim nga qytetarët e Komunës së Gostivarit. Nëse gjithçka shkon sipas planit me trajtimin që po bëjnë kolegët nga NP “Ujësjellësi i Shkupit”, në bashkëpunim me ndërmarrjen komunale të Gostivarit, presim që deri në fund të javës së ardhshme qytetarët të kenë edhe ujë të pijshëm”
Ekspertët nga Ujësjellësi i Shkupit njoftuan se kanë filluar procesin e hiperklorimit të sistemit.
Sasitë e rritura të klorit janë brenda kufijve të lejuar me ligj dhe nuk paraqesin rrezik për qytetarët, por uji nuk do të mund të përdoret derisa të përfundojë pastrimi i plotë i sistemit.
Testimet e para kanë treguar se uji te konsumatorët fundorë është i papërshtatshëm si nga aspekti kimik ashtu edhe mikrobiologjik, pasi nuk është dezinfektuar në masën e nevojshme.
Duke iu përgjigjur pyetjes së gazetarëve, kryetari i Komunës së Gostivarit, Valbon Limani, tha se sipas informatave që ka nga ndërmarrja komunale, uji në Gostivar është testuar të paktën një herë në javë. Ai pohoi se situata me ujin në Gostivar shkon drejt stabilizimit.
Kreu i Komunës së Çairit, Izet Mexhiti, deklaroi se sikurse pushteti qendror gjithashtu edhe ai lokal janë bërë bashkë për ta normalizuar gjendjen në Gostivar.
Kryqi i Kuq hapi llogari në të cilën të gjithë qytetarët humanë do të mund t’i ndihmojnë banorët e Gotivarit të cilët përballen me epideminë pasi që u konstatua se uji nuk është për përdorim.
Kryqi i Kuq është në terren dhe në mënyrë aktive zbaton aktivitete për mbështetje të popullatës së goditur, ndërkaq edhe në periudhën në vijim do të vazhdojë me aktivitetet e veta humanitare me qëllim të sigurimit të ndihmës atje ku është më se e nevojshme – thonë nga Kryqi i Kuq.
“Çdo donacion, pa dallim të vlerës së tij, paraqet mbështetje të jashtëzakonshme për familjet e goditura dhe do të ndihmojë në sigurimin e ndihmës së domosdsoshme dh etejkalimit më të lehtë të pasojave nga kjo gjendje. Ju bëjmë thirrje të gjithë së bashku ta tregojmë humanizmin dhe solidaritetin tonë dhe të kontribuojmë në sigurimin e ndihmës për familjet e prekura”, thonë nga Kryqi i Kuq./Tv Koha/
Llogaria e Fondit të solidaritetit të Kryqit të Kuq të RMV-së:
300000001327966, numri tatimor: 4030984271620 SHA Banka komerciale me shenjën: ndihmë për qytetarët e pësuar në Gostivar.
Për donacione të mjeteve në valutë të huaj:
NAME OF THE ORGANIZATION: RED CROSS OF THE REPUBLIC OF NORTH MACEDONIAN
BANK NAME: KOMERCIJALNA BANKA AD SKOPJE
BANK ADDRESS: UL. ORCE NIKOLOV NO.3, 1000 SKOPJE, MACEDONIA
BANK ACCOUNT: 300000000000133 25730522-11
SWIFT CODE: KOBSMK2X
IBAN CODE: MK07300701000001228
Shërbimet inspektuese të Agjencisë për Ushqim dhe Veterinari kanë realizuar 70 kontrolle të jashtëzakonshme në rajonin e Gostivarit, ku është konstatuar se operatorët e ushqimit e respektojnë ndalimin për përdorimin e ujit nga sistemi publik i ujësjellësit.
Njëkohësisht, inspektorët kanë evidentuar edhe parregullsi të tjera, për të cilat janë shqiptuar 30 gjoba në vlerë totale prej 7.750 eurosh në kundërvlerë me denarë.
Kontrollet përfshinë markete, kafene, piceri, furra buke, ëmbëltore, lokale sanduiçesh, qebaptore, prodhues dhe paketues të frutave e perimeve, si dhe operatorë të tjerë të ushqimit.
Nga Agjencia për Ushqim dhe Veterinari njoftojnë se te asnjë nga subjektet e kontrolluara nuk janë konstatuar shkelje të ndalimit për përdorimin e ujit nga ujësjellësi i Gostivarit. Për përgatitjen dhe shërbimin e ushqimit, si dhe për larjen e enëve, sipërfaqeve të punës dhe pajisjeve, është përdorur ujë i ambalazhuar ose ujë tjetër i sigurt, ndërsa në objektet hotelierike mysafirët janë shërbyer me gota dhe mjete plastike ose prej letre.
Sipas rezultateve të djeshme të analizave të mostrave të kryera nga Instituti i Shëndetit Publik (ISHP), uji nga rrjeti i ujësjellësit në Gostivar ende nuk është i përshtatshëm për pije dhe as për përdorim teknik. Qytetarëve u bëhet thirrje të respektojnë me përpikëri rekomandimet e institucioneve kompetente dhe, deri në njoftimin e radhës, të mos e përdorin ujin nga rrjeti i ujësjellësit.
Kryeministri Hristijan Mickoski deklaroi sot, duke iu përgjigjur pyetjeve të gazetarëve gjatë inaugurimit të pishinës së rikonstruktuar në Kavadar, se pret që deri në fund të kësaj jave Gostivari të ketë ujë teknikisht të rregullt, ndërsa në fund të javës së ardhshme ai të jetë i sigurt edhe për pije.
Ndryshe, gjatë ditëve të fundit për krizën shëndetësore në Gostivar kanë raportuar të paktën 30 media nga Franca, Italia, Rusia, Gjermania, Austria, Zvicra, Shqipëria, Malta, Kroacia, Serbia, Bullgaria, Turqia, Ukraina, Azerbajxhani, Malajzia, Katari dhe vende të tjera, duke e bërë ngjarjen e Gostivarit lajm botëror./Tv Koha/
Moti sot në Maqedoninë e Veriut do të jetë me vranësira dhe reshje të shiut.
Në vend do të fryjë një erë e lehtë nga drejtimi verior.
Temperaturat minimale do të lëvizin nga 9 deri 18, ndërsa temperaturat maksimale do të lëvizin nga 20 deri 27 gradë celsius.
Gjatë fundjavës moti do të jetë i qëndrueshëm.
NISI HIPERKLORIMI I UJËSJELLËSIT TË GOSTIVARIT
GOSTIVAR: AUV – OPERATORËT E USHQIMIT RESPEKTUAN NDALIMIN E PËRDORIMIT TË UJIT!
Moti sot në Maqedoninë e Veriut
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Azizi zbulon dyfytyrësinë e Ali Ahmetit: Ja vazali që e mbronte Gruevskin
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
