Connect with us

Lajme nga vendi

Dallimet e temperaturave janë shokuese për njerëzit, këtë verë në RMV mund të ketë stuhi me bubullima

Published

on

Këto ditë jemi dëshmitarë të oscilimeve të mëdha të temperaturës të temperaturës. Hymë në pranverë me temperatura verore, ndërsa tani kemi temperatura të ulëta. Njerëzit e ndjeshëm reagojnë ndaj këtyre oscilimeve, sepse trupi nuk mund të mësohet menjëherë me ndryshimet, ka nevojë për adaptim, thotë kështu për Meta.mk meteorologu Prof. Dr. Vllado Spiridonov, profesor i rregullt i meteorologjisë në Institutin e Fizikës pranë Fakultetit të Shkencave Natyrore – Matematikore,
Ai thekson se këto ndryshime të papritura më së shumti i ndjejnë të sëmurët kronikë, popullata më e moshuar, por edhe të rinjtë.

Kjo valë e ftohtë do të zgjasë deri në fillim të javës së ardhshme. Temperaturat e ulëta do të sjellin reshje bore në malet më të larta në Maqedoninë Perëndimore, por jo edhe në vendet më të ulëta, pemët frutore nuk do të ngrijnë, kështu që bujqit nuk kanë pse të kenë frikë. Temperaturat minimale do të jenë mbi 0, por në vendet më të larta nuk përjashtohet mundësia që gjatë ditës së sotme të ketë reshje të borës. Nga nesër do të vazhdojë moti i ndryshueshëm, më i freskët, e që do i ngjajë motit të pranverës së hershme”, thotë profesori i cili ka qenë edhe profesor vizitor në Universitetin e Vjenës.

Ai shpjegon se një nga anët negative të ndryshimeve klimatike janë pikërisht këto oscilime të motit.

Ajo që po ndodh tani jo domosdoshmërisht është e lidhur drejtpërdrejt me ndryshimet klimatike. Por, brenda atyre ndryshimeve stinore, vetë sistemi ndryshon dhe oscilon, e kështu ne nga një mot i qëndrueshëm kalojmë në një masë polare. Kështu tani jemi nën ndikimin e një mase tjetër, me karakteristika më të lagështa, presion më të ulët dhe temperatura më të ulëta. Ky mot i ngjason motit siç duhet të jetë në pranverë, por jo nga aspekti i oscilimeve të mëdha”, shton profesori.

Popullata jonë nuk është mësuar që ta presë pranverën me temperatura të verës apo dimrin me temperatura të vjeshtës.

Advertisement

“Për shembull, vitin e kaluar pranvera ishte shumë e lagësht, nuk e dinim nëse do të shkonim me pushime në fillim të verës. Në planetin tonë ka edhe shembuj të tjerë të këtillë. Sistemi ynë klimatik është çrregulluar, nuk është mësuar të funksionojë nën ndikime të tilla, ndërsa ato ndikime janë ndryshimet klimatike të shkaktuara nga njeriu. Ka rritje të emetimeve të CO2 në atmosferë, gjë që, nga ana tjetër, e ndryshon përbërjen kimike të saj. Gazrat serrë, avujt e ujit dhe CO2, e shtojnë nxehtësinë e drejtuar drejt sipërfaqes së tokës dhe në këtë mënyrë ndodh procesi i ngrohjes globale”, thotë profesori Spiridonov.

Ai shton se në gjysmën e dytë të pranverës do të ketë reshje.

“Për atë se si do të jetë vera, ka vlerësime të ndryshme. Modelet dhe vlerësimet atmosferike tregojnë për një verë më të ngrohtë, ndërsa në korrik dhe gusht mund të jetë rrezik sepse mund të ketë stuhi më intensive me bubullima, të cilat mund të jenë mjaft shkatërruese. Kjo është rezultat i ndryshimeve klimatike”, thekson Spiridonov.

Vala e ftohtë ka prekur pjesën më të madhe të Evropës, përfshirë këtu edhe vendet e rajonit. Në një deklaratë për “H1”, fizicienti atmosferik Prof. Branko Grisogono tha se edhe pse edhe më parë ka pasur ndryshime të papritura të motit, nuk ka ndodhur asnjëherë që temperatura të bjerë nga 30 në 6 gradë.

“Sa i përket motit prilli është muaji më i ndryshueshëm i të gjithë vitit. Kjo është shokuese për ne sepse kaluam nga temperatura tipike të verës në temperaturat e pranverës të hershme. Këto javët e fundit kemi pasur temperatura absolutisht mbi mesataren ndërsa tani jemi katër deri në shtatë gradë nën mesataren. Kjo paraqet një diferencë prej 20 gradë dhe trupi e ndjen këtë dhe kjo është shokuese”, tha profesori Grisogono, i cili ligjëron në Fakultetin e Shkencave Natyrore – Matematikore në Zagreb.(Portalb.mk)

Advertisement

Lajme nga vendi

NDOTET LUMI VARDAR, KOMUNA E GOSTIVARIT NIS HETIMET PËR ZBULIMIN E AUTORIT

Published

on

Qytetarë të shqetësuar kanë alarmuar institucionet mëngjesin e sotëm, duke dërguar materiale fotografike që dëshmojnë për ndotje të lumit Vardar në territorin e Gostivarit.
Pas denoncimeve, Komuna e Gostivarit ka reaguar menjëherë, duke angazhuar shërbimet inspektuese për të verifikuar gjendjen në terren dhe për të identifikuar burimin e ndotjes.
Nga Komuna theksojnë se mbrojtja e lumit Vardar mbetet prioritet, duke e cilësuar atë si një nga pasuritë më të rëndësishme të përbashkëta dhe simbol të qytetit.
Autoritetet lokale paralajmërojnë masa të rrepta ndaj çdo subjekti apo individi që rezulton përgjegjës për ndotjen. “Nuk do të lejojmë degradimin e lumit nga papërgjegjësia e askujt. Çdo shkelje do të sanksionohet pa kompromis”, thuhet në reagimin zyrtar.
Inspektimet pritet të vijojnë edhe gjatë ditës, ndërsa rezultatet e para nga verifikimet në terren pritet të bëhen publike në vijim.
Continue Reading

Lajme nga vendi

Studentët kërkojnë mbështetje për protestën: Jurisprudenca edhe në shqip

Published

on

Unionet e studentëve nga Universiteti i Tetovës, Universiteti “Nënë Tereza” dhe Universiteti i Evropës Juglindore kanë intensifikuar thirrjet për mbështetje ndaj protestës së paralajmëruar më 6 prill në ora 12:30 në Shkup.

Në një komunikatë publike, ata i janë drejtuar mediave, shoqërisë civile dhe aktivistëve, duke kërkuar përfshirje dhe mbështetje për kauzën e tyre. Studentët theksojnë se po përballen me padrejtësi të vazhdueshme, pasi nuk u lejohet dhënia e provimit të jurisprudencës në gjuhën shqipe, një të drejtë e garantuar me Kushtetutë dhe ligj.

Protesta do të nisë me një marsh nga Ura e Gurit në Shkup. Çështja ka tërhequr vëmendje të shtuar kohët e fundit, pasi 385 studentë shqiptarë nga tre universitetet kanë nënshkruar një peticion që kërkon organizimin e provimit të jurisprudencës edhe në gjuhën shqipe, në përputhje me të drejtat e tyre ligjore.

Continue Reading

Lajme nga vendi

Ilaçi palbociklib do të jetë së shpejti në dispozicion në Onkologji, për dy javë thirrja për vitin 2026-2027

Published

on

Për pacientët onkologjikë për momentin mungon vetëm një ilaç – palbociklibi të cilin e përdorin 142 nga gjithsej 7000 paciente femra me kancer në gji.

Drejtori i Fondit për Sigurim Shëndetësore (FSSH), Sasho Klekovski deklaroi se ilaçi së shpejti do të jetë në dispozicion dhe se sasitë për vitin 2026 janë rritur për 50 për qind.

Në konferencën për shtyp në Klinikën për Radioterapi dhe Onkologji ku u shpallën rezultatet për rritjen e jetëgjatësisë së pacientëve me tre lloje kanceri, që është për shkak të terapisë efikase dhe një buxheti më të madh për trajtim, Klekovski tha se mungesa e palbociklibit është për shkak të faktit se në dhjetor 2025 u përballën me një nevojë dukshëm të shtuar për këtë ilaç (për 142 pacientë), ndërsa vitin e kaluar sasitë ishin planifikuar për 80 pacientë.

“Kur ka një numër dukshëm më të madh pacientësh se sa është planifikuar, nuk është e lehtë të plotësohen nevojat, kështu që buxheti për vitin 2026 do të rritet për 50 për qind për dy barna në këtë kategori, ku përveç këtij është edhe një ilaç tjetër. Presim që thirrja e re për barna të shpallet brenda dy javësh që do të mbulojë vitet 2026-2027”, tha Klekovski.

Së shpejti në Onkologji do të jenë të kapshëm edhe markerët- tumoralë që janë në mungesë, por Klekovski theksoi se kjo nuk është mungesë në të gjithë vendin dhe se pacientët mund të bëjnë markerë- tumoralë në spitale dhe laboratorë të tjerë.

Advertisement
Continue Reading

Më të lexuarat