Lajme nga bota
Gjuha shqipe hyn në komunikimet zyrtare të shkollave publike në Nju Jork
Më 18 qershor, 2025, Kancelarja e Arsimit në Nju Jork, Melissa Aviles – Ramos, njoftoi se gjuha shqipe është shpallur zyrtarisht si një nga gjuhët e përdorura për komunikimet shkollore nga Departamenti i Arsimit të Qytetit.
Ky vendim përfaqëson një fitore të madhe dhe një epokë të re për familjet shqiptare në Shtetet e Bashkuara, shkruan illyria.com.
Nga rreth 180 gjuhë që fliten në qytetin e Nju Jorkut, deri më sot vetëm 10 gjuhë kanë qenë të përfshira në komunikimet zyrtare të shkollave publike.
Me vendimin e fundit, shtohen tri gjuhë të tjera, një prej të cilave është shqipja, duke e ngritur numrin total në 13 (përfshi këtu edhe anglishten).
Kjo do të thotë se çdo dokument, njoftim apo informacion i rëndësishëm që shkolla u dërgon prindërve, do të jetë i disponueshëm edhe në gjuhën shqipe duke lehtësuar ndjeshëm përfshirjen e prindërve shqiptarë në jetën arsimore të fëmijëve të tyre.
Prej vitesh, shumë prindër shqiptarë kanë hasur vështirësi për të ndjekur nga afër jetën shkollore të fëmijëve për shkak të barrierës gjuhësore. Tani, me dokumentet në gjuhën amtare, ata ndihen të përfaqësuar dhe të respektuar. Ata mund të kuptojnë më lehtë çdo informacion, të reagojnë me më shumë vetësiguri dhe të marrin pjesë aktivisht në vendimmarrjet që ndikojnë në edukimin e fëmijëve të tyre.
Kjo ndihmon që edhe vetë nxënësit të ndihen të përfshirë dhe të përparojnë më mirë si në aspektin akademik, ashtu edhe në atë emocional.
Fakti që shqipja është tashmë pjesë e dokumentacionit zyrtar të një sistemi arsimor si ai i Nju Jorkut, është një mesazh i fuqishëm që ua shton vetëbesimin e krenarinë për prejardhjen duke konfirmuar se identiteti nuk është pengesë, por pasuri, shkruan ky medium.
Kujtojmë se këto zhvillime vijnë paralelisht me një tjetër ngjarje të rëndësishme që e kemi publikuar rreth dy muaj më parë: hapjen e klasës së parë dygjuhëshe shqip-anglisht në një shkollë publike të Nju Jorkut.
Modeli i dyanshëm gjuhësor u jep fëmijëve shqiptarë mundësinë që të mësojnë paralelisht në të dyja gjuhët, duke ruajtur trashëgiminë kulturore dhe duke ndërtuar njohuri akademike të thella në të dyja sistemet gjuhësore.
Me këto hapa të rëndësishme komuniteti shqiptar ka arritur më afër arsimimit gjithëpërfshirës ku fëmijët e të rinjtë mësojnë të jenë qytetarë të botës pa harruar rrënjët e tyre.
Për më tepër, ato janë një vlerësim për gjithë komunitetin shqiptar, zëri dhe forca e të cilit po bëhen gjithnjë e me të dukshme në një prej qyteteve më të mëdha në botë. Janë pikërisht këto arritje të që dëshmojnë se gjuha shqipe dhe ruajtja e identitetit nuk janë nostalgji por strategji për të ardhmen.
Tutje thuhet se ky sukses i rëndësishëm nuk do të ishte i mundur pa angazhimin e vazhdueshëm dhe punën e palodhur të anëtarëve të Këshillit Koordinues të Diasporës (KKD), Mark Gjonaj, (Kryetar), Drita Gjongecaj, dhe Emina Cunmulaj.
Përmes lobimit strategjik, bashkëpunimit me Departamentin e Arsimit të Nju Jorkut dhe organizimeve komunitare, ata kanë bërë të mundur që zëri i komunitetit shqiptar të dëgjohet dhe të pranohet në mënyrë institucionale. Përpjekjet e tyre të përbashkëta kanë kontribuar drejtpërdrejt në pranimin e shqipes si gjuhë zyrtare për komunikimet shkollore dhe në hapjen e klasës së parë dygjuhëshe shqip-anglisht, hapa historikë që do të kenë ndikim pozitiv për brezat e ardhshëm të shqiptarëve në diasporë.
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky po planifikon zgjedhje presidenciale në pranverë, së bashku me një referendum për marrëveshjen e paqes, raportoi sot “Financial Times”, duke cituar zyrtarë ukrainas dhe perëndimorë të njohur me çështjen.
Lëvizja thuhet se erdhi pas presionit nga administrata e presidentit të SHBA-së, Donald Trump për të mbajtur zgjedhje deri më 15 maj, përndryshe Ukraina rrezikon humbjen e garancive të sigurisë nga SHBA-ja.
Sipas raportit, Zelensky do të shpallë zgjedhjet më 24 shkurt, në përvjetorin e katërt të sulmit rus.
Plani përputhet me një përpjekje të SHBA-së, për të nënshkruar të gjitha dokumentet për t’i dhënë fund konfliktit më të madh të Evropës që nga lufta e dytë botërore deri në qershor.
“Ata thonë se duan të bëjnë gjithçka deri në qershor… në mënyrë që lufta të përfundojë”, tha presidenti i Ukrainës, duke përmendur dëshirën e Shtëpisë së Bardhë për të zhvendosur fokusin e saj në zgjedhjet “midterm” në SHBA në nëntor.
“Dhe ata duan një orar të qartë”, shtoi ai.
Mbajtja e zgjedhjeve do të shënonte një kthesë dramatike politike për një president i cili ka argumentuar vazhdimisht se votime të tilla ishin të pamundura ndërsa vendi mbetet nën ligjin e luftës, miliona ukrainas janë të zhvendosur dhe rreth 20 përqind e vendit është nën pushtimin rus.
Sipas zyrtarëve ukrainas dhe evropianë të përfshirë në planifikim dhe të tjerëve të informuar mbi këtë çështje, Zelensky synon të shpallë planin për zgjedhjet presidenciale dhe një referendum më 24 shkurt, përvjetorin e katërt të pushtimit në shkallë të plotë të Rusisë.
“Ukrainasit kanë këtë ide të vështirë se e gjithë kjo duhet të shoqërohet me rizgjedhjen e Zelensky”, tha një zyrtar perëndimor.
Lajme nga bota
18 të vdekur nga moti ekstrem i ftohtë në New York, kryebashkiaku apelon për kujdes dhe siguri
Kryetari i bashkisë së New York City raportoi se 18 persona kanë humbur jetën për shkak të motit ekstrem të ftohtë që ka përfshirë qytetin.
Prej fundit të janarit, New York-u ka kaluar një valë të ashpër të ftohti, me 13 ditë me temperatura që kanë arritur ose rënë nën 0°C, duke e bërë këtë periudhë një nga më të gjatat të motit nën zero në gjashtë dekada.
Gjatë fundjavës, një tjetër person ka humbur jetën në rrugët e qytetit, konfirmoi Zohran Mamdani të hënën, duke shtuar se “çdo jetë e humbur është një tragjedi dhe ne do të vazhdojmë t’i mbajmë familjet e tyre në mendimet tona”.
Ndërsa temperaturat pritet të rriten këtë javë, ato mbeten nën mesatare, me Mamdanin që u thotë banorëve të “qëndrojnë të sigurt, të qëndrojnë brenda… [dhe] të vazhdojnë të kujdesen për njëri-tjetrin”.
Kryebashkiaku shtoi se që nga 19 janari, kur u njoftua një emergjencë e Kodit Blu e cila lehtësoi politikat e pranimit për strehimoret e të pastrehëve rreth 1 mijë e 400 vendosje ishin bërë në strehimore.
Veç kësaj, 64 dhoma hoteli shtesë iu shtuan kapacitetit të strehimit të qytetit, me të paktën 150 punonjës të tjerë në terren në rrugë, tha Mamdani.
Më 27 janar, Mamdani theksoi se të paktën 10 nga personat që kishin vdekur u gjetën jashtë. Rrethanat e vdekjeve të tjera nuk dihen.
“Ne kemi punuar shumë për t’i mbajtur njujorkezët të sigurt dhe do të vazhdojmë ta bëjmë këtë. Sepse nuk parashikohet të jetë mbi 32 gradë [Fahrenheit] deri nesër, dhe kjo nuk është mot i butë”, tha ai.
Shërbimi Kombëtar i Motit i SHBA-së (NWS) bëri të ditur se temperaturat do të rriten në rreth 0C për pjesën më të madhe të javës, pas temperaturave të ngrirjes së vazhdueshme të hënën.
Ai shtoi se temperaturat maksimale ishin normalisht rreth 4C në këtë kohë të vitit.
Një seri 13-ditore temperaturash në 0C ose më poshtë një nga seritë më të gjata për Qytetin e Nju Jorkut që nga viti 1963, përfundoi të premten pasi temperaturat u rritën shkurtimisht mbi 0C.
Agjencia e Menaxhimit të Emergjencave të Nju Jorkut tregoi se ditët pasuese të të ftohtit ekstrem dhe borës përbënin rreziqe serioze për sigurinë në të gjithë qytetin.
Ajo paralajmëroi se shkrirja e borës dhe akullit mund të binte nga ndërtesat pa paralajmërim dhe se rrugët dhe trotuaret mund të ngrinin përsëri gjatë natës.
Spanja ka shënuar një moment historik në mjekësinë botërore, duke realizuar për herë të parë një transplant fytyre duke përdorur inde nga një dhurues, i cili kishte marrë ndihmë mjekësore gjatë vdekjes, procedurë e ligjshme në Spanjë që nga viti 2021.
Ky operacion u krye në Spitalin Universitar Vall d’Hebron në Barcelonë dhe konsiderohet një hap i madh përpara në fushën e transplantologjisë dhe kirurgjisë rindërtuese, raportoi “Euronews”.
Operacioni u krye nga një ekip prej rreth 100 profesionistësh shëndetësorë dhe u aplikua te një paciente që kishte pësuar dëmtime të rënda të indeve të fytyrës si pasojë e një infeksioni serioz.
Këto dëmtime kanë cenuar funksione jetike si frymëmarrja, ushqyerja dhe të folurit.
Operacioni u drejtua nga doktor Joan Pere Barret, shefi i Shërbimit të Kirurgjisë Plastike dhe Djegieve në Vall d’Hebron.
Sipas Barretit, ky lloj transplanti përfshin transplantimin e lëkurës, muskujve, nervave dhe strukturave kockore, si dhe përdorimin e vazhdueshëm të barnave imunosupresive për të parandaluar refuzimin e indeve.
ROKAS NË BOGOVINË, TAKON KËSHILLTARËT DHE KRYETARIN E KOMUNËS
SHUMË FJALË, PAK VEPRA – MAQEDONIA SA AFËR AQ LARG BE-së
TRENDAFILOV: PO NDIQEM – KEQPËRDOREN FËMIJTË!
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
Aksident tragjik në autostradën Tetovë – Gostivar, humb jetën një grua 33 vjeçare | VIDEO
