Connect with us

Lajme nga vendi

Vaksinimi kundër kancerit në qafën e mitrës shënon ulje, ekspertët thonë se dezinformatat nxisin mosbesim…

Published

on

Rreth 40 gra brenda një viti e humbin betejën nga kanceri në qafën e mitrës në Maqedoninë e Veriu. Pavarësisht këtyre të dhënave, vaksinimi kundër papilloma virusit human (HPV) që shkakton këtë sëmundje, në vazhdimësi shënon rënie.

Mjeku Goran Dimitrov, njëherësh kryetar i Shoqatës së Mjekëve, thotë për Radion Evropa e Lirë se dezinformatat janë ato që i dekurajojnë nënat për t’i vaksinuar vajzat e tyre megjithëse vaksina HPV është e detyrueshme për të gjitha vajzat e moshës 9 deri 26-vjeçare, si pjesë e kalendarit për vaksinim nga viti 2010.

Ai bën të ditur se gjatë vitit 2019 përfshirja me këtë vaksinë ka qenë 57 për qind, në vitin 2020 rreth 42.5 për qind, për t’u ulur në 35 për qind gjatë vitit 2021.

“Para së gjithash, mendoj se shkalla e ulët e vaksinimit ka të bëjë me grupet që kanë mendime të ndryshme, të cilat që veprojnë si grupe kundër vaksinimit. Grupe kundër vaksinimit gjinden kudo po edhe në vendin tonë”, thotë mjeku Goran Dimitrov.

Prindërit thonë se sa më shumë informacione që marrin, aq më shumë shtohet konfuzioni nëse duhet ose jo t’i vaksinojnë vajzat e mitura me vaksinën HPV.

Advertisement

Ivana, nënë e një vajze 13 vjeçe për Radion Evropa e Lirë thotë se në vazhdimësi konsultohet me mjekët për rëndësinë e kësaj vaksine. Por, sapo hap internetin ballafaqohet me stuhi informacionesh që janë dekurajuese për sa i përket vaksinimit kundër kancerit në qafën e mitrës.

“Më besoni fillon të më dhembë koka sa herë që tentoj të marr më shumë informacione nëse duhet ose jo ta vaksinoj vajzën time me HPV. Më në fund vendosa ta prolongoj vaksinimin për më vonë, në fakt deri në momentin kur do t`i kem më të qarta të dhënat rreth kësaj vaksine”, thotë Ivana.

Lumja, pa asnjë hezitim e ka vaksinuar vajzën e saj në momentin që është marrë aksion nga shkolla ku mëson e bija, që vajzat mbi moshën 12 vjeçe duhet të vaksinohen me vaksinën HPV.

“Mësuesja më informoi se në ditën e caktuar do ti dërgojë vajzat për vaksinim dhe kjo m’u duk shumë e natyrshme, pasi duhet besuar institucioneve në këtë rast Ministrisë së Shëndetësisë dhe asaj të Arsimit”, thotë Lumja.

Të dhënat e Ministrisë së Shëndetësisë kanë nxjerrë në pah se në vend për çdo vit diagnostikohen më shumë se 150 gra me kancer në qafën e mitrës.

Advertisement

Makedonka Ikonomova nga shoqata joqeveritare “Jemi Dashuri”, e cila në fokus ka ndihmën për gratë që vuajnë nga kanceri në qafën e mirës dhe në gji, për Radion Evropa e Lirë tregon se ajo qysh para 10 viteve kur kjo vaksinë ishte tabu, pa pikë hezitimi e ka vaksinuar vajzën e saj tash 21 vjeçe.

Ikonomova kujton se në atë kohë nuk ka qenë e diagnostifikuar me kancer, por siç thotë më vonë kur është prekur nga kanceri, ndihet e lumtur që vajzën e ka mbrojtur me kohë nga kjo sfidë.

“Parë nga aspekti se me çfarë sfidash të vështira përballen gratë me kancer në mitër në kuadër të shoqatës që drejtoj, mund të them se shumë më mirë është që të parandalohet sëmundja pasi rruga e shërimit është shumë e vështirë.
Lufta me dezinformuat është një diçka për të cilën të gjithë duhet të angazhohen pasi rreziku nga kjo sëmundje është shumë i madh”, thotë Ikonomova.

Ndërkohë, Ministria e Shëndetësisë përmes ekipeve të mjekëve specialistë të kësaj fushe, synon të sensibilizojë opinionin për përfitimet e vaksinës kundër papilloma virusit human (HPV) që shkakton kancerin në qafën e mitrës, duke realizuar takime me prindërit dhe duke shpërndarë broshura me informacione rreth përfitimeve nga kjo vaksinë./REL/

Advertisement
Advertisement

Lajme nga vendi

TETOVA NË VAPËN AFRIKANE – SI FRYMON QYTETI NË 40 GRADË?

Published

on

Tetova këto ditë po përballet me temperaturat e larta të vapës afrikane. Termometri i afrohet 40 gradëve Celsius, ndërsa qyteti duket sikur ngadalëson ritmin dhe kërkon hije, freski dhe pak ajër.

Tetova në këto temperatura është një qytet që vazhdon të jetojë, por me një ritëm tjetër. Një tabelë e Drejtorisë për Punë Hidrometelereologjike tregon se në orën 14.00 në Tetovë janë matur 34.1 gradë Celsius. Por, në qytet vapa afrikane dhe netët tropikale tashmë janë bërë përditshmëri.

Rrugët në orët më të nxehta janë më të zbrazëta. Qytetarët shmangin daljet gjatë mesditës dhe, kur është e domosdoshme të dalin, kërkojnë rrugët me hije, freskojnë veten me ujë dhe përpiqen të kryejnë punët sa më shpejt.

Edhe tregtarët dhe punëtorët që janë të detyruar të qëndrojnë jashtë duhet ta përshtatin ritmin e punës. Uji, pushimet e shpeshta dhe shmangia e diellit bëhen domosdoshmëri.

Vapa ndryshon edhe zakonet. Takimet shtyhen për pasdite, aktivitetet sportive zhvendosen në orët e vona, ndërsa shumë familje preferojnë të qëndrojnë në ambiente të mbyllura gjatë pjesës më të nxehtë të ditës.

Advertisement

Daljet gjatë orëve të nxehta shtyhen për më vonë, pazaret dhe obligimet kryhen herët në mëngjes, ndërsa shëtitjet në qytet bëhen kryesisht në mbrëmje. Për shumë tetovarë, vera nuk është më vetëm një stinë pushimi, por një periudhë ku dita duhet planifikuar sipas temperaturës.

Në 40 gradë, qyteti nuk ndalet, në pritje të shiut, thjesht mëson të marrë frymë më ngadalë./Tv Koha/

Continue Reading

Lajme nga vendi

DREJTORIA E GJIMNAZIT PËRGËNJESHTRON “LEVICËN”

Published

on

Drejtoria e Gjimnazit „Kirili Pejçinoviq“ – Tetovë reagon ashpër ndaj informacioneve të publikuara lidhur me funksionimin e shkollës.

Drejtoria e Gjimnazit të Tetovës i ka përgënjeshtruar pohimet e një komunikate të partisë “Levica” ku ata pretendojnë se po nënçmohet gjuha maqedonase dhe se klasat janë të stërmbushura me nxënës.

Nga Drejtoria thonë se do ta kuptonin këtë gjuhë të “Levicës” nëse vendi ishte në fushatë zgjedhore, por duke prezantuar fakte përgënjeshtrojnë pohimet e partisë në fjalë.

Dje, faqja e internetit e shkollës u hakua në të tri gjuhët – maqedonisht, shqip dhe anglisht. Ekipi i IT-së së shkollës punoi intensivisht për zgjidhjen e problemit dhe arriti ta rikthejë funksionimin e saj. Faqja e internetit tashmë është në funksion dhe në të janë publikuar listat e nxënësve të pranuar në afatin e regjistrimit të qershorit.

Shpërndarja e nxënësve në paralele bëhet në përputhje me konkursin për regjistrimin e nxënësve në Gjimnaz, të publikuar nga Ministria e Arsimit dhe Shkencës, numrin e nxënësve të regjistruar dhe kapacitetet hapësinore të dy objekteve ku nxënësit e ndjekin mësimin në turnin e paradites.

Advertisement

Po ashtu, si tërësisht të pavërteta I kanë hedhur poshtë pretendimet se 50 nxënës do ta ndjekin mësimin në një klasë.

Drejtoria e shkollës është e përkushtuar për krijimin e shërbimeve dhe kushteve më të mira dhe më cilësore për zhvillimin e pandërprerë dhe të vazhdueshëm të procesit arsimor.

Sipas tyre, pikërisht informacione të tilla të paverifikuara, të pabazuara dhe të pasakta krijojnë kaos në arsim./Tv Koha/ 

Continue Reading

Lajme nga vendi

BDI: Me dy vjet vonesë dhe 30 milionë euro më shtrenjtë, VLEN vazhdon projektin e BDI-së Shkup- Bllacë

Published

on

Pas dy vitesh humbje kohe, VLEN sot po e paraqet si sukses vazhdimin e autostradës Shkup- Bllacë, projekt i përfunduar më 2 maj 2023 dhe i tenderuar po atë vit nga qeveria e kaluar, me një vlerë prej rreth 183 milionë eurosh.

Dy vjet më parë, VLEN dhe partnerët e tyre politikë e sulmonin projektin si “tepër të shtrenjtë” dhe “të papërshtatshëm”. Sot, pa ndryshuar as trasenë dhe as projektin, duke e vonuar pa asnjë nevojë për mbi dy vite, të njëjtën autostradë prej rreth 10 kilometrash do ta ndërtojnë për rreth 210 milionë euro, apo afërsisht 21 milionë euro për kilometër.

Pra, projekti që e kritikuan nuk është ndryshuar as për 0,1 për qind. Traseja është e njëjtë, projekti është i njëjtë, autostrada është e njëjtë.
Të vetmet gjëra që kanë ndryshuar janë dy vite vonesë dhe rreth 30 milionë euro më shumë nga paratë e qytetarëve.

VLEN duhet t’i përgjigjet opinionit: pse u bllokua për dy vjet një projekt i gatshëm dhe pse sot i njëjti projekt kushton rreth 30 milionë euro më shumë? Ku përfundojnë këto para dhe cili është arsyetimi për këtë shtrenjtim?

Shqiptarët humbën dy vite për një autostradë jetike, ndërsa qytetarët do të paguajnë dhjetëra milionë euro më shumë. Dy vite vonesë, 30 milionë euro më shtrenjtë dhe asnjë ndryshim në projekt, kjo është fatura e paaftësisë dhe keqmenaxhimit të VLEN-it.

Advertisement
Continue Reading

Më të lexuarat