Lajme nga vendi
ANALIZË: Për dy vite shuma për pensione në Maqedoninë e Veriut do të kalojë 2 miliardë euro
Në pritje të rritjes së re lineare të pensioneve për 2.500 denarë në muajin mars, misioni i FMN-së në Maqedoni. Situata financiare e FSPIM-së, plani për të ardhura të qëndrueshme, reformat. Këto janë disa nga temat që do të jenë në tavolinë, ndërsa sipas informacioneve të konfirmuara pritet edhe raporti i ekspertëve monetarë me vlerësim për sistemin e pensioneve. Projeksionet e reja të FSPIM-së tregojnë se në vitin 2027 shuma për pagesën e pensioneve do të kalojë 2 miliardë euro, shkruan analiza ekonomike javore e Portalb.mk.
Në mars rritje e re e pensioneve – FMN-ja do të japë rekomandime të vjetra-të reja…
“Financat publike përballen me sfida afatgjata për shkak të plakjes së popullsisë. Pa reforma dhe me zvogëlimin e popullsisë në moshë pune, deficiti i pensioneve parashikohet të dyfishohet deri në vitin 2030”.
Kjo theksohet në njërin nga raportet e FMN-së, e cila prej vitesh paralajmëron se do të nevojiten reforma të thella për të siguruar qëndrueshmëri të sistemit të pensioneve. Misioni i FMN-së e diskutoi këtë temë me autoritetet tona edhe vitin e kaluar. Këtë muaj, përfaqësuesit e FMN-së do të dorëzojnë një Raport të ri – me vlerësime dhe rekomandime të reja. Për momentin dihet qëndrimi i FMN-së për skenarin sipas të cilit duhet të rritet mosha e daljes në pension si dhe të zbatohen reforma për rritjen e pjesëmarrjes së fuqisë punëtore, duke qenë se demografia nuk është në “anën” e sistemit të pensioneve, gjegjësisht po bëhemi gjithnjë e më shumë një vend me popullsi të moshuar.
Takimin me FMN-në e konfirmon edhe udhëheqësia e FSPIM-së, por kategorikisht thonë se nuk po mendojnë as për rritjen e moshës së daljes në pension, e as për rritjen e përqindjes së sigurimit pensional.
“Përfaqësuesit e FMN-së, në përgjithësi, janë të interesuar për gjendjen e sistemit të pensioneve dhe për stabilitetin e pagesës së pensioneve. Çështja kryesore në takimin e kaluar ishte qëndrueshmëria e rritjes së pensioneve për 2.500 denarë në shtator dhe tani për 2.500 denarë në mars. Një nga çështjet ishte edhe rritja e moshës për dalje në pension, e cila u refuzua nga ana jonë dhe këtë e konfirmuan edhe nga Qeveria” – thonë nga FSPIM-ja.
Krahas FMN-së, edhe Banka Botërore ka rekomanduar reforma në sistemin e pensioneve – rritjen e moshës së daljes në pension, kthimin në modelin e rritjes së pensioneve në bazë të çmimeve të shitjes me pakicë, rritjen dhe barazimin gradual të moshës së pensionimit për burrat dhe gratë, si dhe rritjen graduale të përqindjes së kontributeve.
Gjithnjë e më shumë para do të nevojiten për të paguar pensionet – stabilizim në vitin 2035
Ndërkohë, pensionistët e presin rritjen e re lineare të pensioneve për 2.500 denarë, e cila do të ndodhë në muajin mars, duke përmbushur kështu premtimin e qeverisë për rritjen e pensioneve për 5.000 denarë. Rritja lineare e pensioneve e rriti anën e kostove të Fondit Pensional, gjë që rriti edhe transferimin e fondeve nga buxheti qendror në llogarinë e Fondit. Sipas të dhënave nga buxheti për këtë vit, shpenzimet totale të FSPIM-së u rritën në 2,27 miliardë euro, dhe vetëm shuma për pagesën e pensioneve u rrit për 16,6% në krahasim me vitin e kaluar për dy arsye – rritjes së pensioneve dhe rritjes së numrit të pensionistëve.
Sipas Planit të ri Strategjik 2025-2029 të FPSIM-së, këtë vit për pagesën e pensioneve do të shpenzohen gati 1,8 miliardë euro dhe kjo shumë do të vazhdojë të rritet edhe në vitet në vijim, kështu që në vitin 2026 shuma do të rritet në 1,9 miliardë euro, kurse në vitin 2027 do të kalojë 2 miliardë euro.
Do të rritet shuma e pensioneve, e po ashtu do të rritet edhe numri i pensionistëve. Këtë vit, sipas vlerësimeve, pensione do t’u paguhen 343.992 pensionistëve, dhe ky numër do të rritet për 5.900 përfitues të rinj të pensionit për dy vite.
Aktualisht, përveç shtyllës shtetërore të pensioneve, janë rreth 180 përfitues të pensioneve edhe nga fondet private. Sipas analizave të bazuara në strukturën e moshës së të siguruarve, në vitin 2035 pritet që pensione të paguhen për një numër të konsiderueshëm përfituesish të rinj edhe nga fondet private, që do të përfaqësojë një nga hapat e parë madhorë drejt lehtësimit financiar për fondin shtetëror, një hyrje në uljen e deficitit të FSPIM-së.
Sipas të dhënave të përmbledhura për vitin 2024, në fund të vitit të kaluar në vend kishte 345 796 pensionistë, prej të cilëve 34,1% marrin pension nga 15.693 deri në 19.409 denarë dhe vetëm 7,97% kanë pension më të lartë se 39.115 denarë.
Lajme nga vendi
Nga viti i ardhëshëm drejtimet Informatikë dhe Programim në Gjimnazin “7 Marsi” – Tetovë. Propozimi i këshilltarit të ASH, Arlind Murtezani, mirëpritet dhe pranohet nga Komuna e Tetovës
Nga viti i ardhëshëm drejtimet #Informatikë dhe #Programim në #Gjimnazin “7 Marsi” – Tetovë. Propozimi i këshilltarit të ASH, Arlind Murtezani, mirëpritet dhe pranohet nga Komuna e Tetovës!, theksohet në komunikatën e ASH-së, të cilën MIA e transmeton në formë integrale.
Këshilltari i Aleancës për Shqiptarët, Arlind Murtezani, në mbledhjen e fundit të Këshillit Komunal të Tetovës, propozoi që nga viti i ardhëshëm shkollor, në Gjimnazin “7 Marsi” të hapen dy drejtime të reja për Informatikë dhe Programim. Në arsyetimin e tij, Murtezani tha se janë mbi 400 nxënës që ndjekin kurse private në këto drejtime dhe se hapja e paraleleve në shkollë të mesme do tu ndihmonte nxënësve të avansojnë në këto drejtime inovative që janë trend botëror dhe do ti përgadit ata për studime të suksesshme universitare dhe arritje të larta në Informatikë dhe Programim. Ai ftoi edhe Këshillin komunal dhe Kryetarin e Komunës që të mbështesin iniciativën për të mirën e të rinjëve dhe qytetarëve të Tetovës dhe bashkërisht të realizojnë këtë projekt. Iniciativa e këshilltarit Arlind Murtezani u mirëprit edhe nga udhëheqësia e Komunës së Tetovës, ndërsa përgjegjësi për arsim në përgjigjen e tij tha se para vitit të ardhëshëm shkollor do të dërgojnë kërkesë në ministri për të siguruar miratimin final dhe nga shtatori i ardhëshëm të fillojnë dy drejtimet e reja në Gjimnazin “7 Marsi” në Tetovë.
Një grua 39-vjeçare nga Tetova ka rënë pre e një mashtrimi përmes aplikacioneve celulare, Më 01.01.2026 në ora 16:20, ajo ka denoncuar në SPB Tetovë se është mashtruar për shumën prej 280 eurosh nga personi A.K. nga Serbia. Sipas denoncimit, i dyshuari i kishte premtuar ndihmë financiare për fëmijën e saj, por fillimisht i kërkoi para si “garanci”. Pasi paratë u transferuan, ai kërkoi edhe më shumë, moment kur viktima kuptoi se ishte mashtruar. Rasti po hetohet.
Lajme nga vendi
Durmishi: Ligjet e reja i japin goditje ekonomisë gri dhe mbështetjes të fortë ekonomisë formale
Formalizimi i ekonomisë gri është një nga përcaktimet më të larta strategjike të Qeverisë dhe segment kyç i agjendës reformuese, meqë ndikon drejtpërdrejt në rritjen ekonomike, stabilitetin e financave publike dhe mbrojtjen e punëtorëve”, tha ministri i Ekonomisë dhe Punës, Besar Durmishi.
Ai vuri në dukje se sipas të dhënave të Entit Shtetëror të Statistikës, në vitin 2024 në vend ka pasur rreth 694.000 të punësuar, nga të cilët përafërsisht 85.000 kanë qenë të angazhuar në mënyrë informale, gjë që, siç theksoi ai, paraqet sfidë serioze që kërkon zgjidhje sistemore, e jo ad-hok.
Ministri Durmishi përkujtoi se Ministria tashmë edhe deri më tani ka ndërmarrë masa përmes Planit Operativ për Punësim, por analizat kanë treguar se disa nga personat vazhdojnë të mbeten jashtë rrjedhave formale.
“Pikërisht për këtë arsye është miratuar Ligji për Angazhimin me Punë të Personave, i cili fillon të zbatohet nga 1 janari i vitit 2026 dhe paraqet reformë thelbësore në mënyrën e angazhimit të rastësishëm dhe sezonal të punëtorëve”, tha ai
Sipas tij, me këtë ligj, vendoset model më fleksibël dhe të thjeshtuar për punësimin legal të fuqisë punëtore, me kornizë të qartë juridike dhe procedura elektronike për lajmërim, çlajmërim dhe arkëtim të kontributeve. Durmishi theksoi se Ligji mundëson angazhimin me punë e të punësuarve, të papunëve, studentëve, nxënësve dhe pensionistëve, pa humbur me këtë rast të drejtat e tyre tashmë të përvetësuara.
Në fazën e parë, siç informoi ministri, janë përfshirë veprimtaritë ku ekonomia gri është më e theksuar – bujqësia, pylltaria, peshkimi, objektet akomoduese, veprimtaritë e shërbimit të ushqimit dhe veprimtaritë në amvisëri.
“Me zbatimin e ligjit pritet formalizimi i rreth 17.400 persona, nga të cilët deri në 12.000 punëtorë sezonalë në bujqësi dhe rreth 5.400 punëtorë të palajmëruar në turizëm, hotelieri dhe shërbime,” tha Durmishi.
Ai theksoi se reforma sjell përfitime edhe për punëtorët edhe për punëdhënësit, përmes procedurave të thjeshtuara administrative, pagesës në orë, pagesës së kontributeve dhe mbrojtjes së qartë juridike të të drejtave të punëtorëve.
Paralelisht me këtë, ministri përkujtoi se nga 1 janari i vitit 2026, fillon të zbatohet Ligji për Mbështetjen Financiare të Investimeve, gjë që siguron mbështetje financiare për kompanitë që investojnë, krijojnë vende të reja pune dhe realiziojnë rritje të të ardhurave.
“Kombinimi i këtyre dy ligjeve nënkupton njëkohësisht luftimin e ekonomisë gri dhe mbështetjen aktive të ekonomisë formale, me çka shteti krijon klimë të qëndrueshme, të parashikueshme dhe të drejtë afariste”, tha ministri i Ekonomisë dhe Punës, Besar Durmishi.
Nga viti i ardhëshëm drejtimet Informatikë dhe Programim në Gjimnazin “7 Marsi” – Tetovë. Propozimi i këshilltarit të ASH, Arlind Murtezani, mirëpritet dhe pranohet nga Komuna e Tetovës
Mashtrim online në Tetovë: Gruaja humb 280 euro pas premtimit për “ndihmë”
Durmishi: Ligjet e reja i japin goditje ekonomisë gri dhe mbështetjes të fortë ekonomisë formale
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
Aksident tragjik në autostradën Tetovë – Gostivar, humb jetën një grua 33 vjeçare | VIDEO
