Lajme nga vendi
Baballarët e quajnë diskriminuese mënyrën e kujdestarisë pas shkurorëzimit në Maqedoni
Baballarët në Maqedoninë e Veriut ankohen se pas shkurorëzimit u shkelet e drejta për të marrë pjesë aktive në zhvillimin psikofizik të fëmijëve të tyre, pasi e drejta e kujdestarisë në mbi 90 për qind të rasteve u takon nënave.
Sipas ligjeve ekzistuese, baballarët mund t’i takojnë fëmijët e tyre dy herë në muaj nga disa orë. Ata kërkojnë që të aplikohet sistemi i vendeve evropiane ku kujdestaria u ndahet që të dy prindërve.
Branko Bërkoviqit pas shkurorëzimit Qendra për Punë Sociale ia ka caktuar që ta takojë djalin e tij të mitur një orë në çdo dy javë. Ai thotë për Radion Evropa e Lirë se është i indinjuar se nuk arrin të ketë rol aktiv gjatë zhvillimit psikofizik të të birit.
Korniza ligjore që rregullon çështjen e kujdestarisë në Maqedoninë e Veriut, sipas tij, është diskriminuese, pasi në njërën anë baballarët i detyron të paguajnë me kohë pagesën e alimentacionit, kurse në anën tjetër ata kanë pak hapësirë për të vendosur rreth kujdesit të fëmijëve të tyre.
“Në bazë të vendimit të parë që mora nga Qendra për Punë Sociale unë si baba mund të takoj djalin një orë brenda dy javëve. Brenda kësaj kohe një fëmijë nuk arrin të ju njohë e jo më të vendoset një raport i shëndoshë prind-fëmijë dhe anasjelltas”, shprehet Bërkoviq.
“Djali im edhe pak do të festoj ditëlindjen e shtatë. Merreni me mend ai nuk e di se ku jetoj unë pasi nuk kam mundur të kaloj as edhe një natë të vetme bashkë, e mos të flasim se ai nuk i njeh gjyshërit, nuk njeh askënd nga familja ime. Më thoni nëse është kjo në rregull? Kuptohet se jam ankuar në gjykatë për këtë, por kërkesa ime mbetet në labirintet e gjykatës, përderisa im bir rritet pa njohur babanë dhe familjarët e tij nga i ati”, thotë Bërkoviq.
Edhe Visari i cili tashmë dy vjet është shkurorëzuar, thotë se mezi arrin t’i takojë dy vajzat e tij pasi në bazë të vendimit që ka marrë nga gjykata, ai ka të drejtë t’i takojë fëmijët e tij dy herë brenda muajit, nga një orë. Ndërsa, për të kaluar një vikend me fëmijët, kjo varet nga vullneti i ish-bashkëshortes.
“E drejta ime si prind varet nga vullneti apo më mirë thënë, kushtëzimi i ish-bashkëshortes. Gjithçka do të ishte ndryshe sikur kujdestaria të na ndahej të dyve në formë të barabartë ashtu siç ndodh në vendet e evropiane. Për gjithçka rreth fëmijëve vendosin bashkërisht prindërit ashtu siç obligohen edhe në aspektin financiar të kontribuojnë që të dy”, tregon ai.
Atanas Iliev – i cili me vite nuk ka mundur ta takojë vajzën e tij pas shkurorëzimit – si pjesë e iniciativës së prindërve që kërkojnë ndryshimin e ligjit aktual mbi familjen, thotë se ligji aktual favorizon vetëm njërin prind pas shkurorëzimit.
“Thjesht, në këtë formë siç është ligji, prindi sekondar është vetëm një ‘bankomat’, që duhet të paguajë alimentacion prindit që i takon kujdestaria, pa kurrfarë të drejtash për të takuar fëmijën e tij jashtë orarit që i ka përcaktuar Qendra për Punë Sociale. Koncepti i deritashëm i një prindi kryesor, të cilit i jepet plotësisht e drejta e kujdesit ndaj fëmijëve dhe vendosja e një prindi të kontestueshëm që ka kohë të kufizuar në realizimin e së drejtës prindërore kualitative, para së gjithash është e dëmshme për fëmijët, të cilët faktikisht e humbin njërin prind”, deklaron Atanas Iliev.
Organizatat për të Drejtat e Fëmijëve e mbështesin këtë iniciativë, pasi siç theksojnë, për fat të keq fëmijët keqpërdoren nga të dy prindërit për të dënuar njëri-tjetrin dhe kjo ka pasoja të rënda në zhvillimin emocional të fëmijëve.
Nga Ambasada për Fëmijë “Megjashi” që në fokus ka të drejtat e fëmijëve, theksojnë se kujdestaria e të dy prindërve pas shkurorëzimit është e rëndësishme për shkak të impaktit pozitiv që ka në zhvillimin dhe mirëqenien e fëmijëve.
Ata rikujtojnë se para pesë vjetësh i janë bashkuar nismës për ndryshimin e Ligjit për familjen, përkatësisht rregullativën ligjore që definon kujdestarinë e fëmijëve me prindër të shkurorëzuar.
Nga Ministria e Punës Politikë Sociale thonë për REL-in se nuk planifikojnë të iniciojnë ndryshimin e Ligjit për familjen, pasi me vëmendje shqyrtojnë iniciativat e baballarëve që kërkojnë që kujdestaria në formë të barabartë t’u ndahet të dy prindërve pas shkurorëzimit.
Nga ky dikaster thonë se para ligjit të dy prindërit janë të barabartë për sa i përket asaj se kujt do t’i takojë kujdestaria, për çka vendos Qendra për Punë dhe Politike Sociale në bazë të kushteve materiale dhe aspektit psikologjik në interes të fëmijëve./REL/
Lajme nga vendi
Punësim të përhershëm për 40 personat me kontratë në Spitalin Klinik të Tetovës procesi vazhdon
Për personat me kontratë pune të cilët në dhjetor 2025 mbetën pa punësim të përhershëm në Spitalin Klinik të Tetovës, procesi vazhdon me qëllim që të ofrohet një zgjidhje për statusin e punësimit të përhershëm për ta, thotë Ministri i Shëndetësisë Azir Aliu.
Ai po përgjigjej në pyetjen e një gazetari se çfarë do të ndodhë me 40 stafin mjekësor dhe teknik që shkojnë në punë në janar dhe shkurt pa kontratë pune.
Institucioni duhet të kërkojë një mendim nga ne, Fondi i Shëndetësisë dhe Ministria e Financave. Drejtori e ka bërë tashmë këtë. Procedurat janë në vazhdim, nëse nuk janë përfunduar tashmë, dhe vlerësoj se kontratat do të duhet të nënshkruhen në një kohë të shkurtër. Gjithashtu vërej se po punojmë për të siguruar që këta njerëz të jenë të punësuar përgjithmonë, në mënyrë që të jenë në gjendje të investojnë në kapacitete njerëzore. Ata duhet të sigurohen se nëse ka ndonjë ndryshim politik, ata do të jenë pjesë e sistemit të kujdesit shëndetësor dhe nuk do të abuzohen përsëri, për fat të keq, siç janë abuzuar deri më tani – tha Aliu.
Lajme nga vendi
Reformat në arsimin e lartë, studentët e dalluar në 100 universitetet më të mira në botë ose në Maqedoni do të kenë përparësi punësimi në universitetet shtetërore
Studentët që studiojnë në 100 universitetet më të mira në botë me bursë shtetërore ose studiojnë në Maqedoni si dhe ata që janë shpallur studentët më të mirë, do të kenë përparësi kur të punësohen në universitetet shtetërore, si staf mësimor dhe shkencor, paralajmëroi ministrja e arsimit dhe shkencës, Vesna Janevska. Ajo po ashtu bëri të ditur se është vendosur një mënyrë e re e financimit të institucioneve të arsimit të lartë.
“Po forcojmë kriteret për avancim në titujt e fakultetit. Kushdo që aplikon për zgjedhje në titullin – profesor asistent, profesor i asociuar ose profesor i rregullt, që tani e tutje, varësisht nga titulli, do të jetë i detyruar të prodhojë dhe publikojë 6 deri në 7 punime shkencore deri në kohën e zgjedhjes, nga të cilat 3 deri në 4 duhet të publikohen në një revistë me faktor ndikimi nga bazat e të dhënave Web of Science ose Scopus”, theksoi Vesna Janevska, minstre e Arsimit dhe Shkencës.
Profesorët e rregullt të zgjedhur pasi të jenë zgjedhur, në të ardhmen pas miratimit të ligjit, do të kenë të drejtë rizgjedhjeje pas 7 vitesh. Ata që tashmë janë zgjedhur si profesorë të rregullt nuk do të mbulohen nga ky ligj, dhe komuniteti akademik do të unifikohet në të gjithë territorin. Mandati i rektorëve do të jetë 4 vjet, në vend të 3 viteve që është aktualisht, dhe modeli për zgjedhjen e një rektori do të ndryshohet gjithashtu.
“Pagat nuk janë më temë diskutimi. Ato u rritën me 14% vitin e kaluar, dhe buxheti për mbështetjen e aktiviteteve shkencore dhe kërkimore është rritur gjithashtu nga 380 milionë denarë në vitin 2024 në 773 milionë denarë këtë vit. Më shumë se dyfishi”, u shpreh theksoi Vesna Janevska, minstre e Arsimit dhe Shkencës.
Ministria e Arsimit dhe Shkencës ka përgatitur ligj të ri për arsimin e lartë dhe shkencën, i cili pritet të ofrojë arsim akademik me cilësi më të lartë dhe të inkurajojë aktivitetin shkencor dhe kërkimor në vend.
Lajme nga vendi
REPARTI I TRANSFUZIONIT NË TETOVË ME HAPËSIRA TË REJA
Reparti I Transfuzionit në Tetovës oshtë është bërë me hapësira të reja. Amir Elezi Drejtori i Institutit të transfuziologjise tha se qendra e transfuzionit në Tetovë ka karatker rajonale dhe ofron shërbime për gjithë fushën e pollogut.
“ Renovimi I këtij objekti ka filluar në vitin 2024 dhe ka përfunduar tani dhe tani hapim edhe zyrtarisht objektin e transfuzionit të gjakut. Është një qendër ndër më të mëdha në nivel të shtetit pasi që njësia e transfuzionit ka katër qendra të Manastirit, Shtipit të Tetovë dhe qendrën në Shkup, ku shërbehen në mënyrë ambulatore gjithashtu edhe grumbullohet gjak edhe përpunohet në qendrën e Tetovës . vitin që lamë pas pas ishte viti ku arritëm rekord të numrit të dhuruesve të gjakut , 60 222 dhurues të gjakut në republikën e Maqedonisë së veriut.”
Ndërsa ministri I shëndetësisë Azir Aliu tha se përpos hapësirave modern ka edhe teknologji të avancuar, ndërsa ai pret që së shpejti të hapet edhe konkursi për punësim që kjo qendër të plotëson edhe mungesat e kuadrit që I ka.
“ Sot jemi këtu për inauguruar edhe hapësirat në transfuzionit që janë edhe në aspekt fizik dhe teknologjik modern dhe me nevojat që I kemi në Tetovë, është një qendra regjionale që jep shërbime për këtë pjesë të shtetit . Urojmë edhe në shtyllën e dytë të kapaciteteve njerëzore , shumë shpejtë do të hapet edhe procedura për punësimi e mjekëve dhe motrave medicinale , me qëllim që të kemi edhe kapacitete njerëzore me nevojat që kemi këtu në Tetovë.”
Prezent në këtë ngjarje ishte edhe zv/kryeministri i parë Bekim Sali i cili tha se investimet e tilla do të vazhdojnë edhe në spitalet tjera ku paraqitet nevoja.
Deri më tani reparti i transfuzionit ka qenë i vendosur në objektin kirurgjikal në spitalin e Tetovës. Ndërsa në ato hapësira tani do të vendoset kirurgjia Torakale. TV KOHA

