Connect with us

Lajme nga vendi

„RMV më strikte se Evropa” në raport me duhanpirësit, ata edukojnë vendi ynë po ndëshkon!

Published

on

Në emër të “harmonizimit me Evropën”, në Maqedoninë e Veriut po shtyhet një ligj kundër duhanpirjes që në praktikë nuk ka precedent në shumicën e vendeve evropiane. Ajo që paraqitet si kujdes për shëndetin publik, po shndërrohet në një mekanizëm ndëshkues, selektiv dhe disproporcional ndaj një kategorie të caktuar qytetarësh duhanpirësve. Agjencia e Lajmeve Zhurnal ka bërë një analizë të detajuar të bazuar në fakte dhe argumente konkrete sa i përket praktikave evropiane në raport me duhanpirësit.

Një gjë është e qartë derisa RMV po përndjek qytetarët, Evropa përmes ligjeve edukon –   Evropa, shpesh e përdorur si alibi politike, nuk ka një ligj unik për duhanpirjen. Çdo shtet rregullon këtë çështje sipas realitetit të vet social, kulturor dhe ekonomik. Pikërisht këtu qëndron problemi ndërsa shumica e vendeve të BE-së ndjekin një qasje të balancuar mes mbrojtjes së shëndetit publik dhe lirive individuale, Maqedonia e Veriut po zgjedh rrugën e ekstremit.

Po, është e vërtetë që në pothuajse të gjitha vendet e BE-së është e ndaluar pirja e duhanit në ambiente të mbyllura publike restorante, bare, zyra, transport publik. Por këtu mbaron ngjashmëria. Në një numër të madh shtetesh evropiane si Gjermania, Italia, Austria, Holanda, Polonia dhe Çekia lejohen dhoma të posaçme për duhanpirës, të ventiluara dhe të rregulluara rreptësisht. Kjo është një zgjidhje kompromisi, që respekton si të drejtën për ajër të pastër, ashtu edhe lirinë e zgjedhjes.

Por tani çuditërisht çfarë e gjeti Maqedoninë e Veriut?

Sjellë propozim ligje pa asnjë përjashtim, asnjë hapësirë alternative, asnjë fleksibilitet rajonal apo funksional. Pra, lirshëm mund të thuhet se Ligji është i verbër dhe i pamëshirshëm. Asnjë vend evropian nuk e ndalon pirjen e duhanit kudo në hapësira të hapura. Dhe, siduket për diçka po tenton të bëhet vendi i parë vendi ynë por ja që ia ka huqur keq dhe rëndë kësaj radhe.

Advertisement

Një tjetër fakt që shpesh anashkalohet nuk ekziston asnjë shtet në BE që ndalon pirjen e duhanit në të gjitha hapësirat e hapura publike. Rrugët, sheshet, trotuaret, tarracat e kafeneve dhe ballkonet private janë, në shumicën dërrmuese të Evropës, zona ku pirja e duhanit lejohet.Edhe vendet më restriktive, si Franca apo Spanja, aplikojnë ndalime të synuara dhe specifike pranë shkollave, në parqe për fëmijë, në plazhe të caktuara por jo ndalime totale që kriminalizojnë praninë e duhanpirësit në hapësirën publike.

“Maqedonia e Veriut më strikte se Evropa” pa arsye dhe pa analizë – 

Sipas krahasimeve që kemi bërë Maqedonia e Veriut rezulton më strikte se Gjermania, Austria dhe Holanda, më rigoroze se shumica e vendeve me ligje “të moderuara”, pa mekanizma balancues që ekzistojnë në 61% të shteteve evropiane. E kjo është absurde vetëm kur dëgjihet e lexohet e lëre të ndodhë në praktikë. Madje, edhe në vende me traditë të fortë kundër duhanit si Irlanda apo Franca, ligji fokusohet te mbrojtja e të tjerëve, jo te ndëshkimi simbolik i duhanpirësit.

Shëndeti publik nuk mbrohet me gjoba selektive – 

Askush nuk konteston nevojën për mbrojtjen nga tymi pasiv, sidomos për fëmijët dhe punonjësit. Por shëndeti publik nuk ndërtohet me ndalim absolut, pa alternativë, pa debat dhe pa respekt për realitetin shoqëror. Askush nuk e konteston dëmin nga duhani por kjo çështje duhet rregulluar në mënyrë graduale dhe jo sikurse polici me shkop mbi kokë.

Advertisement

Kujtojmë që, në Evropë, ligjet kundër duhanit janë rezultat i kompromiseve sociale. Në Maqedoninë e Veriut sillen vendime nën diktat “komunist” nga nesër kështu dhe pikë. Nëse vërtet synohet harmonizimi me BE-në, atëherë duhet të merret i gjithë modeli evropian, jo vetëm pjesë të caktuara. Përndryshe, ky ligj nuk është evropian është thjesht një demonstrim force mbi qytetarët më të lehtë për t’u gjobitur dhe për ta mbushur arkën e shtetit. E pastaj si menaxhohet arka e shtetit është temë në vete. /Zhurnal.mk

Lajme nga vendi

Lashkoska: Së bashku ndërtojmë një rajon pa mbeturina – me partneritete të forta drejt një sistemi të qëndrueshëm dhe funksional

Published

on

Zëvendësministrja e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor Ane Lashkoska, mbajti një fjalim hyrës në Forumin Rajonal të Menaxhimit të Mbeturinave – “Së bashku për një Rajon pa Mbeturina: Drejt një Sistemi Rajonal Funksional dhe të Qëndrueshëm”, që u mbajt sot në Shkup.

Forumi i kushtohet përmirësimit të sistemit rajonal të menaxhimit të mbeturinave në rajonet e Pellagonisë dhe Jugperëndimit dhe përfaqëson një hap të rëndësishëm drejt krijimit të një sistemi modern, funksional dhe të qëndrueshëm që do të ofrojë shërbime më cilësore për qytetarët dhe një nivel më të lartë të mbrojtjes së mjedisit.

Ngjarjen e hapi E.T. Ambasadori i Mbretërisë së Suedisë, Ola Solstrom,  gjithashtu fjalime hyrëse mbajtën dhe Ministri i Vetëqeverisjes Lokale Zllatko Perinski, Drejtori Ekzekutiv i “BNJVL” Dushica Perishiq dhe Drejtori i “SALAR International” Rajn Noks.

Në fjalimin e saj, Lashkoska theksoi se plani rajonal i menaxhimit të mbeturinave nuk është vetëm një detyrim administrativ, por një mjet thelbësor për zgjidhjen e një prej sfidave më të mëdha me të cilat përballen komunat – deponitë ilegale, infrastruktura e pamjaftueshme dhe kapacitetet e kufizuara për menaxhimin efikas të mbeturinave.

“Duke vepruar së bashku, mund të ndërtojmë një sistem modern dhe të qëndrueshëm që do të ofrojë shërbim më të mirë për qytetarët, mbrojtje të mjedisit dhe përdorim më efikas të burimeve financiare. Ky projekt nuk është vetëm një investim në infrastrukturë, por një investim në të ardhmen e komunave tona”, theksoi Lashkoska.

Advertisement

Ajo potencoi se burimet financiare janë siguruar përmes një kredie nga Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH), si dhe granteve të konsiderueshme nga Suedia dhe Zvicra, ndërsa pajisjet dhe makineritë e nevojshme janë vënë tashmë në dispozicion në terren.

“Kushtet për realizim janë vendosur – tani faktori kyç është angazhimi, koordinimi dhe vendosmëria jonë në nivel lokal. Mbështetja dhe pjesëmarrja aktive e komunave janë thelbësore për suksesin e këtij procesi”, theksoi Lashkoska, duke bërë thirrje për një partneritet të fortë ndërkomunal dhe zbatim të vazhdueshëm të vendimeve të marra.

Kjo ngjarje organizohet në kuadër të projektit “Menaxhimi i Qëndrueshëm i Mbeturinave në Nivel Lokal”, i financuar nga Suedia dhe i zbatuar nga SALAR International në bashkëpunim me Ministrinë e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor, Ministrinë e Vetëqeverisjes Lokale dhe BNJVL.

Ministria e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor thekson bashkëpunimin afatgjatë të suksesshëm me Mbretërinë e Suedisë dhe BE-në në procesin e krijimit të sistemeve rajonale të menaxhimit të mbeturinave, si një nga proceset më të rëndësishme të reformës së infrastrukturës dhe mjedisit në vend.

Advertisement
Continue Reading

Lajme nga vendi

“Omega Block” sjell të ftohtin drejt Evropës Lindore dhe Ballkanit, rrezikohen kulturat bujqësore

Published

on

Një depërtim i rrallë i një mase ajrore shumë të ftohtë nga Arktiku në fund të prillit pritet të ulë ndjeshëm temperaturat në Evropën Lindore dhe Juglindore, duke sjellë rrezik të lartë për ngrica të dëmshme në vreshta, pikërisht në fillim të sezonit të rritjes 2026.

Ndërsa kontinenti evropian po përmbyll një fillim pranvere jashtëzakonisht të ngrohtë dhe po përgatitet për temperaturat e majit, një depërtim i fuqishëm dhe i pazakontë i ajrit të ftohtë po mbyll prillin 2026.

Faktorët kryesorë meteorologjikë pas këtij ndryshimi:

Çrregullimet stratosferike që kanë dobësuar vorbullën polare në fund të sezonit kanë lejuar që ajri arktik të zhvendoset drejt jugut, duke anashkaluar rrjedhën e zakonshme perëndimore, e cila bllokohet nga një “Omega Block” i fortë mbi Atlantikun e Veriut.

Kjo valë e ftohtë e vonë nga Arktiku karakterizohet nga një sistem i qëndrueshëm me presion të lartë dhe një bllokim mbi Atlantikun e Veriut dhe Grenlandë. Ajo shtyn masën e gjerë të ajrit të ftohtë thellë në Evropën Qendrore, Lindore dhe Juglindore.

Advertisement

Koha e këtij ftohti kujton ngjarjet e njohura si “Shenjtorët e Akullit”: një periudhë kritike në mesin e majit kur pjesë të Evropës shpesh përjetojnë ngrica të dëmshme. Por këtë vit, për shkak të fillimit më të hershëm të sezonit të rritjes dhe zhvillimit të përshpejtuar të bimësisë, situata është po aq ose edhe më kritike nëse ndodhin ngrica të forta në mëngjes.

Rënia e temperaturave do të arrijë deri në 10–15 °C nën normat sezonale, duke përbërë një kërcënim serioz për bujqësinë, veçanërisht për vreshtat dhe pemishtet që ndodhen në faza të ndjeshme lulëzimi.

Ngrohtësia e hershme e prillit (20–25 °C ose më shumë në disa rajone) ka shtyrë vegjetacionin të zhvillohet para kohe, duke e bërë kthimin e ngricave shumë më të rrezikshëm se zakonisht.

Ngrica të përhapura priten në Evropën Lindore dhe pjesë të Evropës Qendrore, në Ballkan dhe në Turqi. Gjithashtu priten reshje bore jashtë sezonit në zonat më të larta të Rumanisë dhe në pjesë të mëdha të Turqisë, ndërsa Evropa Perëndimore do të përjetojë ngrohje graduale.

Koha është kritike për bujqësinë rajonale. Me pemët tashmë në lulëzim, temperaturat e parashikuara nga -2°C deri në -5°C në Turqinë qendrore dhe Ballkan mund të shkaktojnë humbje totale të prodhimit për kultivuesit lokalë të frutave dhe arrave.

Advertisement
Continue Reading

Lajme nga vendi

Mickoski: LSDM-ја gënjente se do të falimentonim, se do të vinin migrantë, se fondet IPARD janë të bllokuara, gënjyen për Vajcin, dhe për gjithçka u demantuan, Qeveria e di saktësisht çfarë po bën

Published

on

LSDM vazhdimisht ndjek një politikë dhe strategji PR me të cilën përhap gënjeshtra. Dhe ata thonë, hajde t’i shpërndajmë pendët që të mos mund t’i mbledhin të gjitha, kështu dikush do të na besojë. Edhe ata që në moment, menjëherë do t’u besojnë, me kalimin e kohës do të heqin dorë t’u besojnë, sepse e kuptojnë që është gënjeshtër“, thotë kryetari  i Qeverisë, Hristijan Mickoski, duke u përgjigjur në pyetje gazetareske.

Mickoski theksoi se LSDM gënjente se shteti do të falimentonte, por jo vetëm që nuk falimentoi, por edhe pagat u rritën, se do të vinin migrantë, por asgjë nga ajo nuk ka,  si dhe fondet IPARD për bujqit janë të bllokuara, por Brukseli konfirmoi se nuk kishte parregullsi me fondet.

„Thoshin se do të bankrotonim, por nuk bankrotuam. Përkundrazi, u rritën pagat, u respektuan Marrëveshjet Kolektive. Ja, kaloi prilli, ‘erdhën migrantë, azilkërkues?!’, Ja po kalon prilli, nuk ka azilkërkues, pastaj thoshin për fondet IPARD, na i bllokuan, jemi në bankrot… ja, vetë Komisioni Evropian doli dhe tha “bravo për Qeverinë, reagoi shpejt dhe brenda gjashtë muajve e zhbllokoi procesin”. Për shkak të reagimit të shpejtë të Qeverisë procesi është zhbllokuar. Po ashtu e interpretonin edhe deklaratën e Vajcit. Doli njeriu dje dhe shumë qartë përcolli atë që kishte për të thënë dhe edhe shumë gjëra të tjera, prandaj paralajmëroj, çdo konferencë për shtyp, çdo deklaratë që vjen prej andej, duhet të merret me shumë rezervë, sepse ajo është parti politike e cila në këtë moment nuk lufton për qytetarët, por lufton që udhëheqja aktuale e partisë, pas humbjes në zgjedhjet e ardhshme parlamentare, të mbetet ende udhëheqje,“ tha Mickoski.

Mickoski theksoi se Qeveria e di mirë cilat janë prioritetet dhe cilat politika duhet t’i ndjekë.

„Kjo është strategjia e tyre politike dhe kjo është praktikisht këshilla nga guruja politik i tyre nga prapavija dhe ai u tregon çfarë të bëjnë. Prandaj të jeni të sigurt, Qeveria e di saktësisht çfarë bën, e di saktësisht cilat janë prioritetet, e di saktësisht cilat politika duhet t’i ndjekë dhe ne do të vazhdojmë në atë drejtim t’i ndjekim,“ porositi kryeministri Mickoski.

Advertisement
Continue Reading

Më të lexuarat