Connect with us

Lajme nga vendi

Vonesat në marrjen e shtetësive, ku qëndron problemi?

Published

on

Maqedonia e Veriut është shtet i cili nuk i njeh qytetarët e vendit, këtë e ka dëshmuar me zvarritjen e shkaktuar për mos dhënien e shtetësive për një pjesë të qytetarëve, posaçërisht shqiptarëve. Me mijëra qytetarë e pjesa më e madhe prej tyre shqiptarë janë endur institucioneve me vite të tëra duke kërkuar të drejtën e tyre elementare nënshtetësinë. Personat që jetojnë në Maqedoninë e Veriut dhe që nuk kanë shtetësi lirshëm mund kategorizohen si persona të “padukshëm”. Këto qytetarë përballen me probleme në çdo hap që e bëjnë, meqë jetojnë në këtë vend ata shfrytëzohen si taksa pagues por në shkëmbim të këtij shfrytëzimi nuk e marrin trajtimin e duhur: Për fat të mirë një ligj i tillë u votua dhe hyri në fuqi por fatkeqësisht ende po reflekton se është i pafuqishëm në zbatim, sepse përkundër faktit se ekziston një ligj i tillë paraqiten bllokada të tjera që zvarrisin këtë proces, njëra ndër pengesat kryesore vlerësohet të jetë Agjencia për Siguri Kombëtare, në krye me drejtorin, Viktor Dimoski, drejtori që deshi të bëhej ambasador por që veprimtaria e tij ishte në kundërshtim me dëshirën e tij, dhe nuk u bë. Parisin mund ta shikojë vetëm nga televizioni që e ka në zyrën e ASK-së, dhe nga ku po bllokohen nënshtetësitë për qytetarët shqiptarë, shkruan Zhurnal.

Ligji për shtetësi në fuqi por i pafuqishëm në zbatim-

Në ndihë të qytetarëve pa shtetësi dolën partitë opozitare atë kohë Aleanca për Shqiptarët dhe Alternativa, kjo e fundit tani është pjesë e qeverisë. Këto dy parti që ishin në koalicion iniciuan një nismë për ndryshimin e ligjit, mbi bazën e të cilit sigurohet shtetësia në Maqedoninë e Veriut. Një vepër që do të mbahet gjatë kohë në mend nga partitë opozitare të cilat më shumë janë të heshtura e që nuk e marrin mundin për iniciativa të kësaj natyre, që janë të dobishme për shqiptarët.

Përmes këtyre ndryshimeve ligjore, opozita shqiptare ka synuar që të gjithë personat që kanë qenë shtetas të ndonjërit nga shtetet e ish-Federatës Jugosllave, të cilët deri më 8 shtator të vitit 1991 (dita e pavarësisë së Maqedonisë së Veriut), kanë jetuar në territorin e Maqedonisë së Veriut, mund të kërkojnë shtetësinë e Maqedonisë së Veriut, duke marrë deklaratat e tre dëshmitarëve.

Por, edhe pas këtij ndryshim ligji sërish janë vërejtur problematika në zbatimin e ligjit të ri të miratuar në Kuvend, pasi ka qytetarë të shumtë që ende nuk shfrytëzuar këtë të drejtë elementare të tyre, marrjen e shtetësisë.

Advertisement

Nga kush është bllokuar marrja e nënshtetësive?

Asnjë zyrtar tjetër përveç Viktor Dimovskit, nuk ka numër të saktë sesa kërkesa për shtetësi presin mendim nga Agjencinë për Siguri Kombëtare(ASK). MPB gjithmonë pyetjet që kanë të bëjnë me aplikimet për shtetësi i drejton në ASK, ndërsa drejtori Dimovski kurrë nuk është përgjigjur për numrin e saktë. Kjo është edhe arsyeja pse në opinion, partitë shqiptare në Qeveri japin numra të ndryshëm, në të shumtën e rasteve shumë herë më të vogël sesa në fakt ka aplikime për shtetësi.

Burime zyrtare të gazetës Koha tregojnë se, për tre vite me radhë (2019, 2020 dhe 2021), përkundër aplikimit të rreth 3000 qytetarëve për shtetësi, shumë pak qytetarë për të mos thënë asnjë, kanë marrë përgjigje pozitive nga Viktor Dimovski. Mijëra lëndë të trashëguara që nga Drejtoria për Siguri dhe Kundërzbulim (DSK), ASK e tanishme ka shtuar dosjet që presin nënshkrimin e Dimovskit.

Ishte vet kryeministri Dimitar Kovaçevski ai që publikisht e gjykoi Agjencinë e Sigurisë Kombëtare për punë joproduktive në procedimin e kërkesave për shtetësi. Kovaçevski vitin e kaluar tha se i ka kërkuar Dimovskit përshpejtimin e procedurave. “E njoftoj drejtorin e ASK-së për kërkesën që ka për të përshpejtuar më procesin. Qytetarët duhet sa më shpejtë që mundet të furnizohen me ato shërbime, përkatësisht shtetësi. Nëse flasim për rritjen e produktivitetit në sektorin privat, atëherë duhet të flasim edhe për rritjen e produktivitetit tek sektori publik”, deklaroi Kovaçevski, duke përmendur numrin prej 20 mijë kërkesave për shtetësi që presin aminin e Agjencisë së Dimovskit

Sa qytetarë kanë qenë pa shtetësi, dhe cilat janë procedurat për aplikim?

Advertisement

Sa i përket numrit të qytetarëve që nuk kanë shtetësi, ndryshe nga autoritetet shtetërore, që deklaronin se nuk kanë të dhëna, partitë politike opozitare patën thënë se janë rreth 70 mijë qytetarë që janë pa shtetësi, e që jetojnë në Maqedoninë e Veriut. Kryetari i BDI-së, Ali Ahmeti, thoshte diku 2500 qytetarë nuk kanë shtetësi prej tyre numri më i madh rom, ndërkaq i fundit ishte kryeministri Kovaçevski i cili në një konferencë për media pati thënë se janë mbi 20 mijë kërkesa për shtetësi që janë mbajtur në sirtarë e që nuk janë shqyrtuar fare.

Por edhe nëse është edhe vetëm një qytetarë pa shtetësi ndaj tij bëhet padrejtësi, prandaj pavarësisht numrit duhet eliminuar kjo dukuri dëmtuese ku qytetarët në vend të vet në shtëpitë e tyre janë të pa njohur e të padukshëm për shtetin, madje shpesh herë janë cilësuar si të “rrezikshëm”.

Por pas gjithë kësaj torture të përjetuar e përballje me këtë padrejtësi ndër vite, u ngjallën shpresa edhe pse të zbehta sërish qytetarët po shpresojnë që përmes këtij ligji të ri secili prej tyre do të pajiset me shtetësi. Por, nuk është pritur ngjashëm nga bashkëqytetarët maqedonas, ka pasur reagime të shumta e të ashpra ndaj kësaj nisme, ku është etiketuar edhe si “veprim shovinist”.

“Në mënyrë artificiale mundësohet që 70 mijë kosovarë të marrin shtetësinë e Maqedonisë”, pati shkruar Dimitar Apasiev, kryetari i së Majtës. Por, ishte konsistenca e partive politike shqiptare opozitare të cilët shkaktuan bllokadë totale të Kuvendit deri në miratimin e ligjit. Me 57 vota “për” dhe 32 “kundër”, Kuvendi i Maqedonisë së Veriut miratoi Ligjin për Shtetësi.

Sipas ndryshimeve në ligjin për shtetësi, është paraparë që shtetësia të mund të merret me parashtrimin e dokumenteve personale, certifikatë të lindjes, librezë pune, fletë-pronësi, fatura për obligimet komunale, librezë shëndetësore, tatime të paguara si dhe disa dokumente të tjera.

Advertisement

Ata të cilët jetojnë në Maqedoni që para pavarësisë së shtetit, mjaftojnë të dorëzojnë një dokument si dëshmi, qoftë certifikatë të lindjes, dëftesë, dokument për tatim të paguar, letër njoftim ose pasaportë të IRFJ-së, librezë shëndetësore e dokumente të ngjashme. Ligji i ri bën lehtësime edhe për personat që e kërkojnë shtetësinë pas kurorëzimit, të cilët nuk duhet të dorëzojnë si më parë dokument për burim të vazhdueshëm të mjeteve financiare dhe dokument për pronë banimi.

Kujtojmë se, ligji i cili ishte në fuqi, ka qenë në dëm të qytetarëve të cilët kanë pasur problem me pajisje me shtetësi, e të cilët jetojnë në kushte mizore në këtë shtet. Sigurimi shtetëror i ka lënë mijëra njerëz pa shtetësi deri më sot, duke i karakterizuar ata si të rrezikshëm për shtetin, pavarësisht se kanë bërë edhe nga 70 vjet jetë në këtë vend. /Zhurnal.mk

Advertisement

Lajme nga vendi

Lashkoska: Së bashku ndërtojmë një rajon pa mbeturina – me partneritete të forta drejt një sistemi të qëndrueshëm dhe funksional

Published

on

Zëvendësministrja e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor Ane Lashkoska, mbajti një fjalim hyrës në Forumin Rajonal të Menaxhimit të Mbeturinave – “Së bashku për një Rajon pa Mbeturina: Drejt një Sistemi Rajonal Funksional dhe të Qëndrueshëm”, që u mbajt sot në Shkup.

Forumi i kushtohet përmirësimit të sistemit rajonal të menaxhimit të mbeturinave në rajonet e Pellagonisë dhe Jugperëndimit dhe përfaqëson një hap të rëndësishëm drejt krijimit të një sistemi modern, funksional dhe të qëndrueshëm që do të ofrojë shërbime më cilësore për qytetarët dhe një nivel më të lartë të mbrojtjes së mjedisit.

Ngjarjen e hapi E.T. Ambasadori i Mbretërisë së Suedisë, Ola Solstrom,  gjithashtu fjalime hyrëse mbajtën dhe Ministri i Vetëqeverisjes Lokale Zllatko Perinski, Drejtori Ekzekutiv i “BNJVL” Dushica Perishiq dhe Drejtori i “SALAR International” Rajn Noks.

Në fjalimin e saj, Lashkoska theksoi se plani rajonal i menaxhimit të mbeturinave nuk është vetëm një detyrim administrativ, por një mjet thelbësor për zgjidhjen e një prej sfidave më të mëdha me të cilat përballen komunat – deponitë ilegale, infrastruktura e pamjaftueshme dhe kapacitetet e kufizuara për menaxhimin efikas të mbeturinave.

“Duke vepruar së bashku, mund të ndërtojmë një sistem modern dhe të qëndrueshëm që do të ofrojë shërbim më të mirë për qytetarët, mbrojtje të mjedisit dhe përdorim më efikas të burimeve financiare. Ky projekt nuk është vetëm një investim në infrastrukturë, por një investim në të ardhmen e komunave tona”, theksoi Lashkoska.

Advertisement

Ajo potencoi se burimet financiare janë siguruar përmes një kredie nga Banka Evropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH), si dhe granteve të konsiderueshme nga Suedia dhe Zvicra, ndërsa pajisjet dhe makineritë e nevojshme janë vënë tashmë në dispozicion në terren.

“Kushtet për realizim janë vendosur – tani faktori kyç është angazhimi, koordinimi dhe vendosmëria jonë në nivel lokal. Mbështetja dhe pjesëmarrja aktive e komunave janë thelbësore për suksesin e këtij procesi”, theksoi Lashkoska, duke bërë thirrje për një partneritet të fortë ndërkomunal dhe zbatim të vazhdueshëm të vendimeve të marra.

Kjo ngjarje organizohet në kuadër të projektit “Menaxhimi i Qëndrueshëm i Mbeturinave në Nivel Lokal”, i financuar nga Suedia dhe i zbatuar nga SALAR International në bashkëpunim me Ministrinë e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor, Ministrinë e Vetëqeverisjes Lokale dhe BNJVL.

Ministria e Mjedisit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor thekson bashkëpunimin afatgjatë të suksesshëm me Mbretërinë e Suedisë dhe BE-në në procesin e krijimit të sistemeve rajonale të menaxhimit të mbeturinave, si një nga proceset më të rëndësishme të reformës së infrastrukturës dhe mjedisit në vend.

Advertisement
Continue Reading

Lajme nga vendi

“Omega Block” sjell të ftohtin drejt Evropës Lindore dhe Ballkanit, rrezikohen kulturat bujqësore

Published

on

Një depërtim i rrallë i një mase ajrore shumë të ftohtë nga Arktiku në fund të prillit pritet të ulë ndjeshëm temperaturat në Evropën Lindore dhe Juglindore, duke sjellë rrezik të lartë për ngrica të dëmshme në vreshta, pikërisht në fillim të sezonit të rritjes 2026.

Ndërsa kontinenti evropian po përmbyll një fillim pranvere jashtëzakonisht të ngrohtë dhe po përgatitet për temperaturat e majit, një depërtim i fuqishëm dhe i pazakontë i ajrit të ftohtë po mbyll prillin 2026.

Faktorët kryesorë meteorologjikë pas këtij ndryshimi:

Çrregullimet stratosferike që kanë dobësuar vorbullën polare në fund të sezonit kanë lejuar që ajri arktik të zhvendoset drejt jugut, duke anashkaluar rrjedhën e zakonshme perëndimore, e cila bllokohet nga një “Omega Block” i fortë mbi Atlantikun e Veriut.

Kjo valë e ftohtë e vonë nga Arktiku karakterizohet nga një sistem i qëndrueshëm me presion të lartë dhe një bllokim mbi Atlantikun e Veriut dhe Grenlandë. Ajo shtyn masën e gjerë të ajrit të ftohtë thellë në Evropën Qendrore, Lindore dhe Juglindore.

Advertisement

Koha e këtij ftohti kujton ngjarjet e njohura si “Shenjtorët e Akullit”: një periudhë kritike në mesin e majit kur pjesë të Evropës shpesh përjetojnë ngrica të dëmshme. Por këtë vit, për shkak të fillimit më të hershëm të sezonit të rritjes dhe zhvillimit të përshpejtuar të bimësisë, situata është po aq ose edhe më kritike nëse ndodhin ngrica të forta në mëngjes.

Rënia e temperaturave do të arrijë deri në 10–15 °C nën normat sezonale, duke përbërë një kërcënim serioz për bujqësinë, veçanërisht për vreshtat dhe pemishtet që ndodhen në faza të ndjeshme lulëzimi.

Ngrohtësia e hershme e prillit (20–25 °C ose më shumë në disa rajone) ka shtyrë vegjetacionin të zhvillohet para kohe, duke e bërë kthimin e ngricave shumë më të rrezikshëm se zakonisht.

Ngrica të përhapura priten në Evropën Lindore dhe pjesë të Evropës Qendrore, në Ballkan dhe në Turqi. Gjithashtu priten reshje bore jashtë sezonit në zonat më të larta të Rumanisë dhe në pjesë të mëdha të Turqisë, ndërsa Evropa Perëndimore do të përjetojë ngrohje graduale.

Koha është kritike për bujqësinë rajonale. Me pemët tashmë në lulëzim, temperaturat e parashikuara nga -2°C deri në -5°C në Turqinë qendrore dhe Ballkan mund të shkaktojnë humbje totale të prodhimit për kultivuesit lokalë të frutave dhe arrave.

Advertisement
Continue Reading

Lajme nga vendi

Mickoski: LSDM-ја gënjente se do të falimentonim, se do të vinin migrantë, se fondet IPARD janë të bllokuara, gënjyen për Vajcin, dhe për gjithçka u demantuan, Qeveria e di saktësisht çfarë po bën

Published

on

LSDM vazhdimisht ndjek një politikë dhe strategji PR me të cilën përhap gënjeshtra. Dhe ata thonë, hajde t’i shpërndajmë pendët që të mos mund t’i mbledhin të gjitha, kështu dikush do të na besojë. Edhe ata që në moment, menjëherë do t’u besojnë, me kalimin e kohës do të heqin dorë t’u besojnë, sepse e kuptojnë që është gënjeshtër“, thotë kryetari  i Qeverisë, Hristijan Mickoski, duke u përgjigjur në pyetje gazetareske.

Mickoski theksoi se LSDM gënjente se shteti do të falimentonte, por jo vetëm që nuk falimentoi, por edhe pagat u rritën, se do të vinin migrantë, por asgjë nga ajo nuk ka,  si dhe fondet IPARD për bujqit janë të bllokuara, por Brukseli konfirmoi se nuk kishte parregullsi me fondet.

„Thoshin se do të bankrotonim, por nuk bankrotuam. Përkundrazi, u rritën pagat, u respektuan Marrëveshjet Kolektive. Ja, kaloi prilli, ‘erdhën migrantë, azilkërkues?!’, Ja po kalon prilli, nuk ka azilkërkues, pastaj thoshin për fondet IPARD, na i bllokuan, jemi në bankrot… ja, vetë Komisioni Evropian doli dhe tha “bravo për Qeverinë, reagoi shpejt dhe brenda gjashtë muajve e zhbllokoi procesin”. Për shkak të reagimit të shpejtë të Qeverisë procesi është zhbllokuar. Po ashtu e interpretonin edhe deklaratën e Vajcit. Doli njeriu dje dhe shumë qartë përcolli atë që kishte për të thënë dhe edhe shumë gjëra të tjera, prandaj paralajmëroj, çdo konferencë për shtyp, çdo deklaratë që vjen prej andej, duhet të merret me shumë rezervë, sepse ajo është parti politike e cila në këtë moment nuk lufton për qytetarët, por lufton që udhëheqja aktuale e partisë, pas humbjes në zgjedhjet e ardhshme parlamentare, të mbetet ende udhëheqje,“ tha Mickoski.

Mickoski theksoi se Qeveria e di mirë cilat janë prioritetet dhe cilat politika duhet t’i ndjekë.

„Kjo është strategjia e tyre politike dhe kjo është praktikisht këshilla nga guruja politik i tyre nga prapavija dhe ai u tregon çfarë të bëjnë. Prandaj të jeni të sigurt, Qeveria e di saktësisht çfarë bën, e di saktësisht cilat janë prioritetet, e di saktësisht cilat politika duhet t’i ndjekë dhe ne do të vazhdojmë në atë drejtim t’i ndjekim,“ porositi kryeministri Mickoski.

Advertisement
Continue Reading

Më të lexuarat