Connect with us

Lajme nga vendi

Maqedonia dhe Hungaria “kampione” sipas inflacionit në rajon

Published

on

Viti i fundit ekonomik, krahas rrethanave të shumta, të paktën të pafavorshme, ishte ndoshta më i shënuar nga rikthimi i inflacionit.

Lufta në Ukrainë, thatësira, rritja globale e çmimeve të energjisë dhe ushqimeve e kanë kthyer botën në vitet 1970, një kohë e inflacionit dyshifror dhe rritjes së dobët ekonomike.

Në Shtetet e Bashkuara, Gjermani dhe Britaninë e Madhe, inflacioni vitin e kaluar arriti në nivelet më të larta në dyzet vitet e fundit.

Në Amerikë në nëntor ishte 7.3 për qind dhe në Eurozonë ishte 10 për qind.

Është interesante se inflacioni në Japoni është më i larti që nga viti 1991 dhe është 3.8 për qind.

Advertisement

Duhet thënë gjithashtu se në Kinë rritja e çmimeve të konsumit ishte vetëm 1.6 për qind.

Në Serbi, inflacioni vjetor në nëntor arriti në 15.1 për qind dhe po të shkosh sipas statistikave të Bankës Popullore të Serbisë. Që nga viti 2007 inflacioni vjetor nuk ka arritur në 15 për qind (në qershor 2011 ishte afër 14.9 për qind). .

Disa vende në Evropë, veçanërisht në Evropën Qendrore dhe Lindore, kanë rritje më të lartë të çmimeve të konsumit. Për shembull, inflacioni vjetor në Lituani arriti në 22.9 për qind në nëntor dhe 21.8 për qind në Letoni.

Hungarezët patën një inflacion prej 22.5 për qind në nëntor, me një rritje të çmimeve të ushqimeve deri në 43.8 për qind krahasuar me nëntorin 2021.

Megjithatë, rekordmen në Evropë është Turqia me inflacion prej 84.4 për qind dhe në kuadër të saj, një rritje e çmimeve të ushqimeve prej 102.6 për qind për vitin që përfundon në nëntor.

Advertisement

Pas Hungarisë, Maqedonia ka inflacionin më të lartë me 19,5 për qind, e ndjekur nga Mali i Zi me 17,5 për qind dhe rritje e lartë e çmimeve të ushqimeve prej 30 për qind.

Inflacioni i nëntorit në BiH është 16.3 për qind, në Kroaci 13.5 për qind, ndërsa Shqipëria ka një nga normat më të ulëta të inflacionit në Evropë, vetëm 7.9 për qind.

Duhet thënë se një nga arsyet e diferencës së inflacionit midis vendeve është shkalla në të cilën vendet kanë ndërhyrë për të mbrojtur popullsinë nga rritja e çmimeve.

Kështu, në Eurozonë rritja e çmimit të energjisë është 34.9 për qind, ndërsa në vende si Serbia dhe veçanërisht Shqipëria, një pjesë të mirë të rritjes së çmimit e mori shteti duke ngrirë apo kufizuar rritjen e çmimit të energjisë elektrike dhe gaz për familjet.

Nëse ka diçka pozitive në lidhje me këto rritje masive të çmimeve, është se rritja e inflacionit duket se ka arritur kulmin në shumë vende dhe tani ka filluar të bjerë.

Advertisement

Çmimet e ushqimeve dhe të energjisë duket se janë kontribuuesit më të mëdhenj në këtë, të cilat kontribuan më së shumti në rritjen e shpejtë të çmimeve.

Sipas indeksit të çmimeve të ushqimeve të FAO-s, çmimet globale në nëntor të këtij viti ishin vetëm 0.3 për qind më të larta se çmimet në të njëjtin muaj të vitit të kaluar.

Çmimet e drithërave ranë me 1.3 për qind krahasuar me muajin tetor, por janë ende 6.3 për qind mbi nivelin e vitit të kaluar.

Çmimet e qumështit kanë rënë në pesë muajt e fundit, por janë ende 9.2 për qind mbi ato të nëntorit të vitit të kaluar. E njëjta gjë është edhe me mishin, i cili është ende 4.1 për qind më i shtrenjtë se një vit më parë.

Vetëm sheqeri është 4.9 për qind më i lirë se vitin e kaluar.
Dhe gjendja e tregut të energjisë është stabilizuar. Çmimi i gazit në Evropë (çmimi holandez TTF) është rikthyer në nivelin e fundit të shkurtit 2022, para luftës në Ukrainë.

Advertisement

Çmimi i një megavat-orë gazi një ditë më parë ishte 76.3 euro. Çmimi maksimal arriti në 342.8 euro për megavat orë.

Megjithatë, është ende larg çmimeve të benzinës në gjysmën e parë të vitit të kaluar, të cilat ishin rreth 18 euro për megavat orë.

Në stabilizimin e çmimit të benzinës ka ndikuar mbushja maksimale e depozitave evropiane të gazit, por kjo nuk është garanci që vitin e ardhshëm, kur të vijë koha e mbushjes së magazinave për dimrin e ardhshëm, çmimet nuk do të fillojnë të kërcejnë më.

Dhe çmimi me shumicë i energjisë elektrike ra në një nivel prej rreth 140 euro për megavat orë dhe në vjeshtë për pak ditë arriti në nivele të pabesueshme rreth 1000 euro për megavat orë.

Advertisement
Advertisement

Lajme nga vendi

DOGANA KA PARANDALUAR KATËR TENTATIVA PËR TRAFIKIM TË ARIT!

Published

on

Drejtoria e Doganave thotë se ka ngritur nivelin e kontrollit përmes vendosjes së profileve adekuate të rreziqeve, që ka rezultuar me zbulimin e disa tentativave për të trafikuar arin, gjatë dy javëve të kaluara.

Zyrtarët doganorë kanë parandaluar katër tentativa për kontrabandë ari në pikat kufitare, gjatë të cilave janë sekuestruar sende të arta që udhëtarët kanë tentuar t’i fusin ilegalisht në vend.

Siç bëjnë të ditur nga Drejtoria Doganore, rastet janë zbuluar gjatë kontrolleve të detajuara të udhëtarëve dhe bagazheve të tyre, ku tek disa persona janë gjetur sende ari të padeklaruara.

Ndaj personave të përfshirë janë ngritur kallëzime përkatëse, ndërsa ari i sekuestruar është konfiskuar përkohësisht deri në përfundimin e procedurave.

Gjatë dy javëve të fundit, në pikën kufitare “Aeroporti Ndërkombëtar i Shkupit” janë zbuluar tre tentativa për kontrabandë ari me peshë totale prej 285 gramësh dhe vlerë rreth 23 mijë euro.

Advertisement

Më herët, Drejtoria Doganore ka informuar edhe për një rast të parandaluar të kontrabandës së arit në pikën kufitare Bogorodicë. Në të gjitha rastet, ari është sekuestruar dhe ndaj të dyshuarve janë ngritur kallëzime penale.

Drejtoria Doganore rikujtoi një rast tjetër, ku zyrtarët doganorë në Aeroportin Ndërkombëtar të Shkupit parandaluan kontrabandën e 1.7 kilogramëve stoli ari të çmuar, të cilat gjatë procedurës penale nga një ekspert gjyqësor janë vlerësuar në pothuajse një milion euro.

Continue Reading

Lajme nga vendi

Gashi në Asamblenë e IPU-së: Nevojiten hapa konkretë për demokraci dhe drejtësi

Published

on

Kryetari i Kuvendit të Maqedonisë së Veriut, Afrim Gashi, mori pjesë në Debatin e Përgjithshëm të Asamblesë së 152-të të Inter-Parliamentary Union (IPU), që po mbahet në Antalya, ku theksoi rëndësinë e bashkëpunimit ndërkombëtar për ruajtjen e paqes dhe forcimin e demokracisë.

Në fjalimin e tij në kuadër të debatit me temën “Ushqimi i shpresës, sigurimi i paqes dhe garantimi i drejtësisë për brezat e ardhshëm”, Gashi vlerësoi se bota po përballet me sfida serioze për rendin global dhe se përballja me to kërkon angazhim të përbashkët dhe vendime të guximshme nga institucionet demokratike.

“Në një kohë sfiduese për rendin global, demokracia, paqja dhe drejtësia për brezat e ardhshëm kërkojnë angazhim të përbashkët dhe veprim të guximshëm,” theksoi Gashi gjatë fjalimit të tij.

Ai nënvizoi se përvoja e North Macedonia tregon se dialogu dhe bashkëpunimi ndërkombëtar mbeten instrumente kyçe për tejkalimin e krizave dhe ndërtimin e stabilitetit afatgjatë.

Kryeparlamentari gjithashtu riafirmoi përkushtimin e Kuvendit për të qenë një institucion gjithëpërfshirës për të gjithë qytetarët, duke theksuar rëndësinë e përfshirjes së të rinjve në proceset vendimmarrëse.

Advertisement

Në fund, Gashi bëri thirrje për thellimin e bashkëpunimit ndërparlamentar, sidomos në përballjen me sfidat e reja globale, si transformimi digjital dhe zhvillimi i inteligjencës artificiale, duke theksuar se parlamentet duhet të jenë aktive në formësimin e politikave që do të ndikojnë në të ardhmen e shoqërive.

Continue Reading

Lajme nga vendi

Shqipëria dhe Kosova do të konkurrojnë për të dytin vit në olimpiadën e përbashkët të gjuhës shqipe

Published

on

Për të dytin vit radhazi, Shqipëria dhe Kosova do të konkurrojnë në olimpiadën e përbashkët të gjuhës shqipe.

Ministrja e Arsimit e Shqipërisë, Mirela Kumbaro fton nxënësit e klasave të nënta të shkollave në Shqipëri dhe Kosovë, të marrin pjesë në këtë rrugëtim për të testuar dhe vlerësuar njohuritë e tyre mbi gjuhën amtare.

Kumbaro tha se “faza e parë nis sot në mjediset e çdo shkolle, për të vijuar më pas me fazën e dytë në nivelin vendor të zyrave arsimore më 25 prill”.

Nxënësit që do të kualifikohen do të përfaqësojnë dijet e tyre në fazën e tretë në nivel kombëtar më datë 9 maj.

“Kulmi i këtij bashkimi do të arrijë në fazën e katërt ndërshtetërore, e cila do të mbahet në Prishtinë më 23 maj”, tha Kumbaro në një postim në rrjetet sociale.

Advertisement

Kumbaro u shpreh se gjuha shqipe ndër shekuj ka shërbyer si urë e pathyeshme dhe si trashëgimi e vyer që mban të lidhur pas rrënjëve Shqipërinë me Kosovën.

Organizimi i kësaj olimpiade për të dytin vit radhazi ka për qëllim forcimin e bashkëpunimit mes Ministrisë së Arsimit të Shqipërisë dhe Ministrisë së Arsimit dhe Shkencës së Kosovës ka si qëllim mbrojtjen dhe promovimin e gjuhës, kulturës dhe traditave tona dhe forcimin e identitetit kombëtar.

Continue Reading

Më të lexuarat