Lajme nga vendi
Çmimi i energjisë elektrike në Maqedoni i ngjashëm me atë në Serbi dhe Kosovë, ndërsa shumë më i ulët se në Kroaci
Maqedonia ka çmimin më të ulët të energjisë elektrike dhe çmimet pothuajse të barabarta në tarifën e shtrenjtë me Serbinë dhe Kosovën, ndërsa Kroacia ka çmime dukshëm më të larta si në tarifën e ulët ashtu edhe në atë të lartë. Gjatë vitit të kaluar, të gjitha shtetet e rajonit korrigjuan të paktën një herë çmimet që qytetarët paguajnë për energjinë e konsumuar, shkruan Meta.mk, transmeton Portalb.mk.
Vendi në fillim të korrikut filloi me sistem të ri përllogaritjeje, ndaj përveç çmimeve të reja dhe tarifave më të larta të energjisë elektrike, për qytetarët janë risi edhe 4 bllok tarifat në të cilat ndahet rryma e shtrenjtë, ndërsa secila prej tyre është me çmim të ndryshëm. Më pak do të paguhet në bllokun e parë, i cili është i kufizuar në 210 kilovat/orë të konsumuar. Blloku i dytë është për konsum nga 210 deri në 630 kilovat-orë, i treti për 630 deri në 1050 kilovat-orë dhe blloku i katërt tarifor më i shtrenjtë, është i destinuar për konsumatorët më të mëdhenj dhe energjia elektrike e konsumuar do të llogaritet për mbi 1050 kilovat- orë.
Futja e blloqeve tarifore, të cilat nga autoritetet në vend u justifikuan për shkak të krizës energjetike dhe pasigurisë që na pret këtë dimër, nuk janë të reja në vendet e rajonit. Në Kroaci ka modele tarifore të kaltra, të bardha, të kuqe dhe të zeza.
Çmimet variojnë si në tarifën e lartë ashtu edhe në atë të ulët dhe lëvizin nga 2,12 deri në 3,7 në tarifën e ulët dhe nga 6,40 deri në 7,70 denarë në tarifën e lartë. Këto çmime janë pa TVSH dhe kosto të tjera.
Serbia gjithashtu ka sistem me tarifa të shumëfishta që ndahen në zona jeshile, kaltër dhe të kuqe, ndërsa çmimet për rrymë të lirë variojnë nga 0,8 deri në 2,5 denarë dhe nga 3,3 deri në 10,3 denarë, pa TVSH për tarifën e shtrenjtë.
Në Kosovë çmimet e rrymës në tarifën e lirë variojnë nga 1,8 deri në 3,6 denarë, ndërsa në energjinë e konsumuar të shtrenjtë, paguhet nga 4,2 deri në 7,3 denarë për kilovat orë.
Për krahasim, çmimet pa TVSH dhe kosto të tjera në Maqedoninë e Veriut për tarifën e ulët është 0,61 denarë, për bllokun e parë në atë të shtrenjtë është 4,3, në të dytin 4,7, në të tretin 5,2 dhe në të katërtin 14,1 denarë për kilovat/orë.
Në Kroaci, konsumatorët mund të zgjedhin orëmatës me një tarifë dhe me shumë tarifa, ndërsa në bazë të kësaj edhe një model tarifor. Me orëmatës një tarifor, energjia elektrike llogaritet gjithmonë sipas të njëjtës tarifë ditore, gjegjësisht çmimi për kilovat është i njëjtë gjatë gjithë ditës. Me orëmatës me shumë tarifa, në varësi të modelit tarifor të zgjedhur, energjia elektrike mund të llogaritet sipas të njëjtës tarifë ditore në modelin tarifor të kaltër ose sipas një tarife ditore gjithnjë e më të ulët në atë të bardhë.
Edhe në Kroaci ka energji elektrike të shtrenjtë dhe të lirë, e cila ndryshon nga ora shtatë ose tetë në 21 ose 22 dhe anasjelltas. Çmimet që vlejnë nga prilli i këtij viti në modelin tarifor të kaltër janë 0,84 HRK, ose 6,90 denarë për kilovat/orë, pa TVSH dhe shpenzime të tjera për transmetim dhe shfrytëzim të rrjetit, që është çmimi i vetëm për ata që kanë orëmatës me një tarifë .
Çmimi i energjisë elektrike në modelin tarifor të bardhë është 0,95 kuna, për tarifën e lartë dhe 0,45 kuna për tarifën e ulët, ndërsa në të kuqe 0,78 kuna për kilovat orë për tarifën e lartë dhe 0,38 kuna për tarifën e ulët. Modeli i tarifës së zezë konsiderohet si shtesë dhe është i destinuar për të ashtuquajturat konsumi i menaxhuar, pra energjia nuk është në dispozicion të konsumatorit 24 orë në ditë. Furnizuesi e përcakton kohën e përdorimit me telekomandë dhe çmimi i energjisë elektrike është 0,48 HRK si tarifë e vetme.
Në Serbi, në të gjelbërtën hyjnë konsumatorët që konsumojnë më së paku, deri në 350 kWh, ndërsa çmimet e energjisë elektrike sipas vendimit të shkurtit të vitit 2021 variojnë nga 5,6 dinarë për kilovat nëse orëmatësi është një tarifor dhe 6,4 dinarë për rrymën e shtrenjtë dhe 1. 6 dinarë për kilovat nëse orëmatësi është me tarifë të dyfishtë. Në tarifën kaltër përfshihen konsumatorët që konsumojnë nga 350 deri në 1600 kWh. Çmimet për kilovat orë në këtë model janë 8.4 dinarë për matje me një tarifë dhe 9.6 dhe 2.4 dinarë për rrymën e shtrenjtë, përkatësisht të lirë. Familjet që konsumojnë më shumë se 1600 kWh hyjnë në zonën e kuqe të konsumit dhe paguajnë energjinë elektrike me çmim prej 19.2 dhe 4.8 dinarë për kilovat/orë.
Në Kosovë, konsumatorët e energjisë elektrike janë të ndarë në dy blloqe, ata që konsumojnë deri në 800 kWh dhe mbi 800 kWh në muaj. Në shkurt të këtij viti, në përgjigje të krizës energjetike, Organi Rregullator i Energjetikës mori vendim për rritjen e çmimit të kilovatit, por vetëm për konsumatorët që konsumojnë më shumë se 800 kilovat orë në muaj.
Amvisëritë që janë më kursyese do të vazhdojnë të paguajnë të njëjtat fatura, për energjinë elektrike të lirë rreth tre cent dhe për energjinë elektrike të shtrenjtë për rreth shtatë cent për kilovat-orë, ndërsa ata që shpenzojnë më shumë do të paguajnë rreth gjashtë cent në më të ultën dhe rreth 12 cent për kilovat -orë në tarifën më të lartë. Kjo do të thotë se çmimet në tarifën e lirë variojnë nga 1,8 deri në 3,6 denarë, ndërsa në energjinë e shtrenjtë të konsumuar, paguajnë nga 4,2 deri në 7,3 denarë për kilovat/orë.
Erdhi në Tetovë pa përkthyes. Ndoshta mendoi se shqipja është dialekt sezonal që aktivizohet vetëm më 28 Nëntor.
Kjo është Ministrja e Arsimit, Vesna Janevska, e njohur për qëndrimet e saj “parimore” kundër UÇK-së, kundër festimit të Ditës së Flamurit kombëtar shqiptar dhe, në përgjithësi, kundër çdo gjëje që tingëllon shqip.
Kësaj radhe, megjithatë, i hasi sharra në gozhdë.
Në një ngjarje të mbajtur në Universiteti i Tetovës, ministrja nuk arriti ta kuptojë rektorin Jusuf Zejneli. Çudi e madhe: në Tetovë flitet shqip. Gazetarët shqiptarë, me një dozë ironie që zor se përkthehet, i sugjeruan që herën tjetër të vijë me përkthyes. Ja përgjigja e sajë…
Atmosfer…
Vesna Janevska dëshmoi edhe një herë se nuk ngurron t’i artikulojë qëndrimet e saj nacionaliste. Por as gazetarët nuk i lëshuan rrugë: ia bënë të qartë se ndodhet në një qytet ku shqipja nuk është “opsion”, por gjuhë e përditshme — dhe simbolikisht ia larguan mikrofonat.
Afmosferë….
Një rikujtesë miqësore për ministren: Universiteti i Tetovës nuk është thjesht institucion. Është themeluar me gjak, viktima e protesta, dhune e sakrifica, dhe për shumëkënd mbetet simbol i të drejtës për arsim në gjuhën amtare.
Po ashtu, një shfletim i Kushtetutës së Maqedonisë së Veriut do të ishte mëse i nevojshëm për Janevskën. Amendamenti 5, pika 1, e përcakton qartë se çdo gjuhë që flitet nga së paku 20% e qytetarëve është gjuhë zyrtare, bashkë me alfabetin e saj.
Ndoshta, para se të merret me ligjet e arsimit, do të ishte e dobishme t’ia kujtojmë se kushtetuta nuk është broshurë dekorative — por themeli mbi të cilin ndërtohet (ose rrëzohet) serioziteti institucional.
Propozim ligji i ri për ndryshime në arsimin e lartë është i papranueshëm për senatin e universitetit të Tetovës dhe ky senat ka sjell një vendim ku kërkon që ky ligj të tërhiqet dhe të rishikohet duke pasur parasysh gjendjen reale në universitete.
“ Numri më i madh i vërejtjeve ka të bëj me cenimin e autonomisë universitare , pasi që parashihet të ketë një këshill universitar i cili edhe i zbehë kompetencat e universitetit , dhe kjo është ajo ku shumica e profesorëve kanë vërrejtje pjesa tjetër është me numër të madh. Akreditimin e studimeve të doktoraturës , pasi që UT i plotëson të gjithë kushtet ka staf akademik , punime shkencore punime , por kriteret janë në harmoni me gjendjen reale dhe për këtë janë një numër i vërejtjeve . Senati Universitetit të Tetovës ka vendim në të cilën propozon që ligji më mirë të tërhiqet të rishikohet dhe të ketë një draft i cili është në harmoni me gjendjen reale .”
Kundër këtij ligji, si të tillë është edhe Drejtor i Forumit per Ndryshime ne Arsim Blendi Hodai. Sipas tij, ky ligj në mënyrë jo transparente është publikuar por edhe cenon autonominë e universiteteve .
“ Për vetë faktin se ministria nuk i përmendi emrat e personave që kanë hartuar propozim ligjin nënkupton se , ligji është jo transparent dhe kjo është e rëndësishme për neve pasi që ligji për arsimin e lartë është interes publik nuk është një roman dhe ta nxjerri dhe të thoni ja e kemi publikuar. Ne vërejmë se me një pjesë cenon autonominë euniversitetit dhe ne vlerësojmë se autonomia e universiteteve është shumë e rëndësishme për stafin akademik.”
Por ministria e arsimit Vesna Janevska është e prerë, ligji nuk tërhiqet , ajo tha se i dëgjon vërejtjet , por nuk do të ketë tërheqje të ligjit.
“ Ligji një muaj është në debat publik dhe të gjithë kanë të drejtë të japin vërejte dhe nëse vërejtjet pranohen dhe deri më tani kishim debate dhe u morëm veshtë që çka do të pranohet, por ligji nuk do të tërhiqet dhe nuk duhet tëtërhiqet pasi që bën të ardhmen për të rinjtë tanë.”
I pyetur se kush janë emrat që e kanë shkruar këtë ligj, ministria e arsimit nuk pranoi që të tregoj të njëjtat, pasi që sipas saj ata janë emra të njohur dhe u cenohet integriteti akademik.
Nën patronazhin e Reisul Ulemasë të BFI-së së RMV-së, u shtrua iftari tradicional i Bashkësisë Fetare Islame, duke bërë bashkë në një mbrëmje të veçantë drejtuesit më të lartë shtetërorë, institucionalë dhe përfaqësues të jetës publike.
Presidentja e shtetit, Gordana Siljanovska-Davkova, Kryetari i Kuvendit, Afrim Gashi, ministra dhe zëvendësministra, kryetarë partish politike, kryetarë komunash, ambasadorë, rektorë universitetesh, si dhe shumë personalitete nga jeta shoqërore dhe civile, ishin të pranishëm në Iftarin Tradicional të Bashkësisë Fetare Islame.
Në fjalën e tij përshëndetëse, kreu I BFI-së, u uroi mirëseardhje mysafirëve dhe agjërim të lehtë e të pranuar, duke theksuar se Ramazani është muaj reflektimi, afrimi dhe përgjegjësie të përbashkët. Ai veçoi rëndësinë e unitetit, tolerancës dhe bashkëjetesës si vlera themelore për stabilitetin dhe perspektivën e vendit.
“Gëzimi I Iftarit merr vlerë të veçantë kur jemi bashkë pranë njëri-tjetrit, të lidhur shpirtërisht, të solidarizuar dhe respektues ndaj secilit, pa dallim race, feje, kombi apo vendi. Në tryezën e Itarit forcohen lidhjet njerëzore, mbillet dashuria, paqa dhe solidariteti dhe shprehet bujaria përmes veprave të mira. Aty ku ndahet buka, forcohet besimi, aty ku ndahet fjala e mirë, ndërtohet respekti”
Mbrëmja u zhvillua duke reflektuar frymën e respektit, dialogut dhe bashkëpunimit ndërinstitucional.
Edhe të pranishmit përmes postimeve nëpër rrjetet sociale kanë përshëndetur organizimin e këtij Iftari, ku potencohet se përmes këtyre ngjarjeve dërgohen mesazhe të fuqishme uniteti, respekti dhe solidariteti.
MINISTRJA HARRON PËRKTHYESIN AMA JO QËNDRIMET, POR BOJKOTOHET
UT-ja KUNDËR LIGJIT PËR ARSIM TË LARTË, CËNOHET AUTONOMIA
IFTARI I BFI-së BËRI BASHKË KRERËT E SHTETIT DHE PARTIVE POLITIKE!
Zyra e Avokatit të Popullit në Tetovë sot do të jetë e hapur
Nesër në Maqedoni do të shpallet gjendje krize në energjetikë, nga 1 shtatori hyjnë në fuqi masat për kursim
Kovaçevski paralajmëroi drejtor të ri të Drejtorisë për Zbatimin e Sanksioneve
Visar Ganiu ua uron Kurban Bajramin: Ju uroj që kjo festë e shenjtë t’ju sjellë paqe në zemër | VIDEO
Aksident tragjik në autostradën Tetovë – Gostivar, humb jetën një grua 33 vjeçare | VIDEO
You must be logged in to post a comment Login