Connect with us

Lajme nga vendi

EDITORIAL / Çdo qeveri po bën eksperimente me fëmijët në arsim!

Published

on

Në renditjen e fundit të universiteteve në botë për vitin 2022, nuk ka asnjë universitet të vetëm nga Maqedonia e Veriut që gjendet në listën e Shangait. Në këtë listë nuk gjenden as universitetet nga Shqipëria ose Kosova. Në mesin e vendeve të rajonit, Universiteti i Athinës është renditur midis 301 dhe 400, ndërsa universitetet e Beogradit, Zagrebit dhe Lubjanës janë nga vendi 401 në 500 dhe Universiteti i Novi Sadit është renditur midis vendit 901 dhe 1000.

Koha për alarm në sistemin arsimor!

Sistemi arsimor në Maqedoninë e Veriut ëshë në një ndër pikat më të ulëta dhe këtë e dëshmon edhe renditja e fundit e publikuar nga Renditja Akademike e Universiteteve Botërore (ARWU). Që nga viti 2009, Renditja Akademike e Universiteteve Botërore (ARWU) është botuar dhe mbrojtur nga e drejta e autorit nga Shanghai Ranking Consultancy, e cila është organizatë plotësisht e pavarur për inteligjencën e arsimit të lartë dhe nuk është në varësi ligjore të ndonjë universiteti apo agjencie qeveritare.

Në këtë renditje ARWU përdor gjashtë tregues objektivë për të renditur universitetet botërore, duke përfshirë numrin e ish-studentëve dhe stafit fitues të çmimeve Nobel dhe medaljet Fields, numrin e studiuesve shumë të cituar të përzgjedhur nga Clarivate, numrin e artikujve të botuar në revistat “Nature and Science”, numrin e artikujve të indeksuar në “Science Citation Index Expanded™” dhe “Social Sciences Citation Index™” në “Web of Science™”, dhe performanca për person të një universiteti.

Më shumë se 2500 universitete aktualisht renditen nga ARWU çdo vit dhe publikohen 1000 më të mirët dhe mesin e tyre nuk gjendet asnjë universitet na Maqedonia e Veriut. Fatkeqësisht nuk ka informacion nëse ndonjë Universitet i yni gjendet në mesin e 2500 universiteteve të cilat i kanë në renditjen e tyre ARWU.

Advertisement

Strategjia e arsimit në Maqedoninë e Veriut për periudhën 2018-2025

Çfarë thotë zyrtarisht Strategjia e arsimit në Republikën e Maqedonisë së Veriut për periudhën 2018-2025!

Zhvillimi i Strategjisë është bërë nëpërmjet gjashtë grupeve të punës të formuara nga Ministria e Arsimit dhe e Shkencës dhe u mbikëqyr prej dy bashkërenduesish në shkallë kombëtare. Ata mbështeteshin nga një ekip ekspertësh që vepronin në kuadër të projektit për Marrëveshjen kornizë të ndihmës teknike për përgatitjen e Strategjisë gjithëpërfshirëse 2018-2020 të zbatuar nga Agrikonsalting Evropa prej Belgjike (С.А.Agriconsulting Europe S.A.- AESA).

Ndonëse procesi i përgatitjes së Strategjisë dhe Plani i veprimit u bënë me përkrahjen financiare dhe teknike të Bashkimit Evropian nëpërmjet një procesi këshillimesh, prapëseprapë ky proces ka ndjekur këto parime: përkatësia ndaj qeverisë së Republikës së Maqedonisë (QRM) dhe institucioneve që përgjigjen drejtpërdrejt për zbatimin e tyre, sidomos Ministria e Arsimit dhe e Shkencës, Ministria e Punës dhe Politikës Sociale si dhe organet dhe institucionet përgjegjëse për arsim duke përfshirë dhe institucionet arsimoreç dhe pranimi nga një rreth i gjerë palësh të interesuara, duke përfshirë këtu organet publike, shoqatat qytetare, partnerët socialë dhe bashkësinë e partnerëve zhvillimorë (partnerët e zhvillimit).

Qeveria e Maqedonisë së Veriut do të zhvillojë sistem të integruar i cili do të ndikojë në rritjen ekonomike dhe produktivitetin e punës dhe do t’i rrit mundësitë e të rinjve për vende pune cilësore. Qëllimi është që të sigurojë integrim të madh shoqëror në kuptimin etnik, rajonal, social dhe kulturor të nxit mendimin kritik dhe qytetarinë aktive.

Advertisement

Rezultatet e fundit nga testimi i PISA-s për nxënësit në Maqedoni tregojnë se na nevojiten reforma urgjente dhe gjithëpërfshirëse në arsim.

Çdo qeveri po bën eksperimente me fëmijët në arsim!

Në emër të tranzicionit dhe gjetjes së formulës adekuate në arsim, qeveria e Maqedonisë së Veriut që pas pavarësimit ka provuar dhe ka bërë eksperimente nga më të ndryshmet me të gjitha nivelet e arsimit. Në nivelin e ulët, njëherë fillojnë me sistemin Cambridge, pastaj me sistem gjerman e në fund del se ky sistem mbetet ballkanas.

Dikur qeveria vendoste kompjuterë nëpër shkolla, pastaj ato vidheshin, dëmtoheshin e nuk funksiononin siç duhet. Garnitura tjetër qeveritare i hiqte ato dhe kërkonte që të fokusohen tek librat, pastaj “ekspertët” tjerë vendosnin që fëmijët të mos mësojnë aspak me libra fizik por vetëm me libra online, me tabletë si fëmijët modernë.

Në emër të emancipimit, arsimi i mesëm u bë i detyrueshëm, por profesorët nuk kishin mënyrë dhe të drejtë që ta ngelnin asnjë nxënës që nuk mësonte. Në fund duhej të kalonin vitin edhe ai që mësonte, edhe ai që nuk mësonte! Çmenduri e llojit të vet.

Advertisement

Me strategjinë e re në shkollat e mesme, implementohet sistemi gjerman, që nënkupton se gjatë mësimit duhet të bëhet edhe praktikë. Një ide e shkëlqyer, por që në fund të fundit këta të diplomuar po shkojnë e po punojnë në Gjermani (sistemi i ngjashëm, diplomat e pranuara).

Në arsimin e lartë, u vendos sistemi i Bolonjës, që nënkuptonte që studentët duhet të mbarojnë 3 vite universitet (180 kredi) dhe pastaj të shkojnë edhe në dy vite tjera për magjistraturë (300 kredi). Në këtë formë shumë institucione nuk pranonin studentë me 3 vite universitet, e që detyroheshin studentët ose të vazhdonin edhe dy vite tjera, ose të ngelnin sikur të mos kishin diplomë. Ky sistem ende vazhdon, e që në fakt u tregua se vetëm prodhon diploma, e aspak arsimim.

Aq sa ke arsimim të mirëfilltë, aq më i fuqishëm je!

Rilindësi ynë i madh, Naim Frashëri para qindra viteve më parë e dha formulën për zhvillim të shqiptarëve më thënien e tij të bukur “Vetëm dritë e diturisë përpara do të na shpjerë”, por që në fakt ne si për inat të tij, nuk e kemi kuptuar ashtu siç duhet këtë porosi. Një shtet dhe një komb është i zhvilluar, aq sa ka shtresën e popullatës të arsimuar (jo vetëm me diploma në letër), prandaj në njëqind universitetet e para të botës, 39 janë nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës. I pari në listën e renditjes së Shangajit është Universiteti i Harvardit nga SHBA. 15 vendet e para në listë mbahen nga universitetet amerikane dhe dy universitetet britanike Cambridge dhe Oxford në vendin e katërt dhe të shtatë.

Kina ka nëntë universitete të renditura në top 100, Gjermania ka katër, dhe në mesin e 100 më të mirëve janë edhe universitete nga Franca, Suedia, Danimarka, Zvicra, Izraeli, Japonia, Australia dhe Kanadaja.

Advertisement

Prandaj, a rastësisht këta shtete e udhëheqin botën! Duke qenë gjithmonë i fundit apo në mesin e të fundit, kjo s’ka shumë rëndësi, i bie që je sërish në fund, i zhytur kështu në llumin e botës dhe prandaj askush nuk i përfill diplomat e Maqedonisë së Veriut dhe të rinjtë tanë detyrohen me diplomë në xhep të marrin rrugën e kurbetit, për të punuar kamerierë, shoferë, murator…

Nga ky llum i thellë, dilet vetëm duke mos intervenuar prindi për një notë më të mirë tek mësuesi, ose politikani për një diplomë te profesori, dhe profesori për një vend pune te politikani.

Në arsim nuk duhet të ketë përzierje të politikës ditore, dhe deri sa nuk e kuptojmë njëherë e përgjithmonë këtë rrezik, fëmijët tanë do të mbeten peng e budallallëqeve të prindërve të tyre, e që në fund vetë ata fëmijë do t’iu thuan se na morët në qafë po ikim nga ky vend! // Zhurnal.mk

Advertisement
1 Comment

You must be logged in to post a comment Login

Leave a Reply

Lajme nga vendi

Arrestohen dy persona në Shkup, mbuluan targat për të shmangur sistemin “Safe City”

Published

on

Ministria e Punëve të Brendshme e Maqedonisë së Veriut njofton se dy persona nga Shkupi janë privuar nga liria nën dyshimin për kryerje të veprave penale lidhur me fshehjen e targave të regjistrimit të automjeteve të tyre, me qëllim shmangien e evidentimit nga sistemi “Safe City”.

Sipas MPB-së, më 13 dhe 14 shkurt 2026, në periudhën nga ora 19:00 deri në 03:00, në zonën e Qendrës dhe Bit Pazarit në Shkup, nëpunës policorë nga SPB Shkup kanë realizuar aksion kontrollues të përforcuar për ruajtjen e sigurisë në zonën qendrore të qytetit.

Gjatë aksionit janë verifikuar identitetet e 24 personave, janë kontrolluar 17 persona dhe katër automjete, ndërsa janë evidentuar shtatë kundërvajtje në trafik. Dy automjete janë konfiskuar në përputhje me nenet 378 dhe 380 të Kodit Penal.

Në kuadër të këtij aksioni janë arrestuar dy persona me inicialet S.S. dhe M.A., të cilët drejtonin automjete të tipit “Mercedes” me targa të Shkupit. Sipas policisë, ekziston dyshim i bazuar se ata kanë kryer vepra penale sipas neneve 378 dhe 380 të Kodit Penal. Gjithashtu, është konstatuar edhe një kundërvajtje sipas nenit 80 të Ligjit për Armë.

MPB njofton se gjatë kontrollit janë ndërmarrë edhe masa parandaluese me patrullime të vazhdueshme në parkun në territorin e Kapishtecit, pranë një objekti hotelierik në bulevardin “Arradhat Partizane”, si dhe pranë fushës sportive “Dërveni Grad”, për shkak të grumbullimeve të përditshme të personave të mitur.

Advertisement

Nga MPB theksojnë se aksionet e përforcuara do të vazhdojnë edhe në periudhën e ardhshme, me qëllim ruajtjen e rendit dhe sigurisë publike.

Continue Reading

Lajme nga vendi

Ligji për mbrojtje nga duhani me shumë gjasë do të shtihet nuk do të fillojë nga 1 marsi

Published

on

Ligji për mbrojtje nga duhani me shumë gjasë nuk do të fillojë nga 1 marsi siç qëndron në zgjidhjen e propozuar ligjore. Ai do të përpunohet dhe miratohet sa më shpejt që të jetë e mundur, por zbatimi do të jetë në faza, fillimisht edukim, vërejtje e vetëm më pas gjoba. Po vlerësohet sa kohë do të zgjasin fazat. Këtë në emisionin Biznes 21 e konfirmoi këshilltari shtetëror në Ministrinë e Shëndetësisë, Nikolla Gërbçevski, i cili tha se ende po vazhdojnë bisedimet me palët e prekura.

“Nuk do ta quaja tërheqje, do ta quaja implementim fazor në kuptimin që në dialog me opinionin dhe në dialog me komunitetin e biznesit vendosëm të shkojmë me implementim të butë. Implementim që do të thotë në fillim vërejtje, edukim..
-Sa do të zgjasin fazat?
-Edhe kjo është pjesë e kësaj faze të harmonizimit. A do të jenë 6 muaj, a do të jenë 8 muaj, a do të jenë 3 muaj, nuk mund t’ju them, por kjo do të varet si do të vendosë grupi operativ i punës”, u shpreh Nikolla Gërbaçevski – këshilltar shtetëror në Ministrinë e Shëndetësisë.

Gastronomët e mbështesin ligjin, por kanë kërkuar nga Qeveria që zbatimi të zgjasë 3 vite, e vetëm pastaj të ketë ndëshkime. Sipas tyre, nëse zbatimi nis menjëherë, do ta godasë biznesin dhe do të ketë mbyllje objektesh dhe largim të punëtorëve. Thonë se ligji është një nga më rigorozët dhe është bërë sipas shembullit të Spanjës, Sllovenisë ku 15-18 për qind e popullsisë janë duhanpirës, për dallim nga tek ne ku janë 60 deri 65 për qind.

“Propozuam një model prej tre vitesh, përkatësisht në vitin e parë, në 12 muajt e parë të kemi fushatë informuese edhe për gastronomët edhe për qytetarët. Në fazën e dytë, siç thamë nga 12 deri në 36 muaj, themi ndalim i rreptë në hapësira të mbyllura, konsumimi i të gjitha produkteve me duhan. Zona të lejuara, qartë të definuara të jashtme për duhanpirje. Faza e tretë dihet, aty është zbatimi i plotë mbi bazë të analizave të bëra më parë. Këtu më nuk ka tolerancë për askënd. Kjo është pas tre vitesh, ku fjalë për fjalë do të sanksionohen edhe objektet edhe personat fizikë”, tha Perica Golomeiq – Oda Turistike e Gastronomike pranë LOE.

Ekspertët me qëndrim se propozim-ligji kërkon përpunim serioz. Thonë se me një zgjidhje të tillë përveç gastronomëve do të pësojnë edhe kompanitë që prodhojnë dhe shesin produkte të duhanit, por edhe buxheti i shtetit. Reagojnë se nuk mund të marrim ligj “shabllon” nga Sllovenia, vend që kurrë nuk ka prodhuar duhan në historinë e tij, e as nuk ka fabrikë për cigare.

Advertisement

“Ky propozim-ligj kërkon përpunim serioz sipas meje. Do të thotë nuk duhet të miratohet derisa të punohet siç duhet. Unë e respektoj mendimin nga gastronomia, oda, fazor po, megjithatë duhet edhe të përpunohet ligji. Në këtë ligj nuk ka as dispozita kalimtare as përfundimtare se kush nga kur vlen. Ne kemi në stok shumë produkte të duhanit, të cilat sipas tyre tani duhet të mos shiten. Çfarë do të bëjmë me ato produkte?!”, u shpreh Zlatko Arsov – profesor në Fakultetin e Shkencave Bujqësore dhe Ushqimit.

Me propozim-ligjin e ri ndalohet pirja e çdo lloji cigaresh, jo vetëm klasiket por edhe cigaret elektronike, pajisjet “vejp” në të gjitha objektet e mbyllura gastronomike, firma, në dhe para institucioneve publike, shkolla, kopshte, stacione autobusësh dhe hekurudhore, tregje, objekte kulturore dhe sportive, stacione autobusësh. Nuk lejohet të pihet cigare as në veturë nëse ka fëmijë. Gjobat për qytetarët lëvizin nga 150-300 euro, ndërsa për firmat deri në 5.000 euro.

Continue Reading

Lajme nga vendi

Tetovë: Policia aksion në bastore dhe kazino të cilat gjenden pranë shkollave, hasen të mitur

Published

on

Më 13 shkurt 2026, zyrtarët policorë të SPB Tetovë kanë realizuar një kontroll aksion në bastoret sportive dhe kazinotë që ndodhen pranë shkollave, me qëllim parandalimin e pranisë së të miturve në këto objekte. Gjatë kontrolleve në rrugët “Bllagoja Toska” dhe “Ilinden”, policia ka hasur dy të mitur, njërin nga fshati Odri dhe tjetrin nga fshati Pallaticë. Të miturit janë shoqëruar dhe më pas u janë dorëzuar prindërve të tyre, ndërkohë që kontrolle të tilla paralajmërohet se do të vazhdojnë edhe në ditët në vijim për të garantuar respektimin e ligjit.

Continue Reading

Më të lexuarat