Lajme nga vendi
Mungesë e fuqisë punëtorë, Gjermania me projektligj të ri për migracionin, përfshihet edhe Ballkani Perëndimo
Sipas ministrit federal të Punës, projektligji i ri për migrimin e fuqisë punëtore do të jetë gati në mars. Ndër të tjera, ai parashikon rritjen e kontingjentit të migracionit me Rregulloren e Ballkanit Perëndimor.
Gjermania ka një problem të madh me mungesën e fuqisë punëtore. Dhe këtë e tha sërish të premten në Bundestag ministri gjerman i Punës dhe Çështjeve Sociale Hubertus Heil, gjatë promovimit të strategjisë së re për daljen nga kriza e fuqisë punëtore.
“Sigurimi i punëtorëve të kualifikuar është sigurimi i prosperitetit,” tha Hubertus Heil (SPD) të premten (20.01.2023) në Bundestag. “Nëse nuk i heqim tani pengesat, deri në vitin 2035 do të na mungojnë shtatë milionë punëtorë të kualifikuar.”
Strategjia e re qeverisë, e cila iu kalua për shqyrtim komisioneve përkatëse në Bundestag, parashikon shfrytëzimin e potencialit të fuqisë punëtore brenda vendit, duke rritur ofertat e trajnimeve profesionale për të rinjtë që lënë shkollën, përmirësuar kushtet e punës për nënat me fëmijë, apo duke rritur shanset për punësimin e refugjatëve apo azilkërkuesve të refuzuar.
Por sipas Heil shfrytëzimi i potencialit të brendshëm nuk mjafton për ta zgjidhur problemin: pa migracion, nuk dalim dot nga kjo krizë, tha ministri. Ai njoftoi se qeveria do të parashtrojë qysh në mars një projektligj të ri për migracionin.
Karta e shanseve bazuar në një sistem pikësh
Deutsche Welle e ka një draft paraprak të këtij projektligji, që synon lehtësimin e mërgimit të fuqisë punëtore nga vendet e treta. Risia kryesore e këtij projektligji është e ashtuquajtura “kartë shansesh”, që do të thotë një vizë njëvjeçare për të kërkuar punë në Gjermani. Viza jepet në bazë të një sistemi pikësh, që mund të mblidhen, bazuar në katër kritere: njohja e gjuhës, përvoja profesionale, mosha dhe lidhja me Gjermaninë.
Kështu për shembull, sipas draftit aktual, gjashtë pikë mjaftojnë për të marrë një vizë njëvjeçare për të kërkuar punë në Gjermani. Katër pikë i merr nëse ke një kualifikim profesional, tri pikë nëse ke së paku tre vjet përvojë pune, tre pikë për njohuri të mira të gjermanishtes.
Për njohuri të mjaftueshme të gjuhës merren dy pikë, dy pikë jepen edhe për moshat nën 35 vjeçare ose për ata që kanë vetëm dy vjet përvojë pune.
Një pikë e merr për lidhjen me Gjermaninë, pra, nëse më parë ke banuar në mënyrë të rregullt për së paku gjashtë muaj në Gjermani.
Rritet kontingjenti i imigrantëve sipas rregullores së Ballkanit Perëndimor
Një tjetër element i projektligjit të ri është rritja e kontingjentit të punëtorëve që vijnë me rregulloren e Ballkanit Perëndimor. Sipas draftit që ka DW është parashikuar, që ky kontingjent të dyfishohet, nga 25 000 që është aktualisht në maksimumi 50 mijë në vit. Heil tha (20.012023) në Bundestag se ka plane që kjo rregullore të zgjerohet edhe për vende të tjera.
Herbert Brücker, profesor në Universitetin Humboldt të Berlinit, e përshëndet si ngritjen e kontingjentit ashtu edhe zgjerimin e modelit me vende të tjera. Instituti i tij merret me hulumtime në fushën e mërgimit dhe është marrë në mënyrë të hollësishme me migrantët që vijnë në bazë të Rregullores së Ballkanit Perëndimor (BP). Në një intervistë me DW shqip, ai tha se kjo rregullore ka rezultuar shumë e suksesshme. “Shkalla e punësimit është shumë e lartë, dhe vetëm 2 për qind e imigrantëve të ardhur me këtë rregullore marrin ndihma sociale”. Pra, është një model i sigurt që ka një impakt pozitiv jo vetëm për ekonominë, por edhe për shtetin social. Edhe pagat e punëtorëve të ardhur me Rregulloren e Ballkanit Perëndimor, janë po aq të larta sa pagat fillestare të vendasve, dhe madje pak më të larta se ato të punëtorëve që vijnë nga vendet tjera të BE-së, i tha Brücker DW.
Rregullorja e Ballkanit Perëndimor: Migracion pa kualifikim
Rregullorja e Ballkanit Perëndimor ekziston që nga viti 2015 dhe u mundëson shtetasve të gjashtë vendeve të BP (Shqipëri, Bosnjë-Hercegovinë, Kosovë, Maqedoni e Veriut, Mali i Zi dhe Serbia) qasje të privilegjuar në tregun gjerman të punës, pavarësisht nga kualifikimi që kanë. Parakusht për të marrë vizën e punës është një kontratë pune e rregullt në Gjermani. Nuk nevojiten as njohuri të veçanta të gjuhës gjermane.
Siç tha për DW një zëdhënës i Ministrisë së Brendshme të Gjermanisë, deri më 31 dhjetor 2022, në Regjistrin Qendror të të Huajve, (AZR) figuronin rreth 62 000 imigrantë me leje qëndrimi në bazë kësaj rregulloreje. Sipas zëdhënësit, mendohet që numri faktik të jetë më i lartë, sepse evidentimi statistikor i imigrantëve nga Rregullorja e Ballkanit Perëndimor ka filluar të bëhet që nga viti 2020.
Rregullorja e BP: Kontingjenti i vizave është shteruar
Rregullorja e Ballkanit Perëndimor është në fuqi deri në fund të vitit 2023, por në draftin e ri të ligjit të migracionit është parashikuar që ajo të bëhet pa afat. Si rritja e kontingjentit ashtu edhe heqja e afatit janë dy masa që përputhen jo vetëm me nevojën e tregut gjerman për fuqi punëtore, por edhe me dëshirën e shtetasve të këtyre vendeve për të emigruar në Gjermani.
Sipas Ministrisë së Jashtme gjermane, konsullatat e vendeve të Ballkanit Perëndimor kanë dhënë në vitin 2022, 25 000 viza sipas kësaj rregulloreje, duke shteruar kështu kontingjentin e përcaktuar nga ligji. Numri i kërkesave për vizë sipas rregullores së Ballkanit Perëndimor është shumë më i lartë, i tha DW një zëdhënës i Ministrisë së Jashtme.
Aktualisht 2 milionë vende pune të pazëna
Sipas projektligjit të ri të migracionit, përllogaritet që në bazë të këtyre ndryshimeve në Gjermani të vijnë mesatarisht deri në 65 000 fuqi punëtore të reja në vit. Për shumë ekspertë kjo nuk e plotëson aspak nevojën e Gjermanisë për fuqi punëtore, Siç del në pah nga një studim i Dhomave të Tregtisë dhe Industrisë që u prezantua në mes të janarit në Berlin, Gjermania që tani ka 2 milionë vende pune të pazëna. Nga kjo mungesë punëtorësh ekonomia më e madhe e Evropës ka 100 miliardë euro më pak të ardhura kombëtare në vit. Situata përkeqësohet nga viti në vit:
Nga njëra anë për shkak të hartës demografike të vendit: Në 15 vjetët e ardhshëm një e treta e të punësuarve aktualë do të dalin në pension. Por edhe për shkak të ndryshimeve strukturore të shkaktuara nga digjitalizimi, si dhe ndryshimeve për shkak të pandemisë së Koronës dhe luftës në Ukrainë.
Ekspertët përllogarisin se Gjermanisë i duhen 400 000 imigrantë të kualifikuar në vit. Prandaj edhe shumë syresh ndër ta edhe Herbert Brücker propozojnë që rregullorja aq e suksesshme e Ballkanit Perëndimor të zgjerohet për të gjitha vendet dhe të mos ketë fare kufizime në kontingjent.
Lajme nga vendi
Sistemi i ri elektronik për ndërhyrjet kirurgjike jo urgjente, Aliu: Transparencë në shëndetësi dhe në listat e pritjes së operacioneve
Ministri i Shëndetësisë, Azir Aliu, sot në konferencë për shtyp promovoi modulin e ri për evidencë elektronike të ndërhyrjeve kirurgjikale elektive në institucionet publike shëndetësore. Pacientët që kanë caktuar ndërhyrje të tilla përmes portalit do të jenë në gjendje të shohin se kur është caktuar ndërhyrja dhe sa është e gjatë lista e pritjes. Ministri i Shëndetësisë Aliu shpjegoi se në portalin publik i cili ndodhet në faqen e internetit të Ministrisë, do të jetë në dispozicion lista e ndërhyrjeve kirurgjikale elektive, me një kategorizim të qartë të ndërhyrjeve dhe rregulla të standardizuara për futjen dhe përditësimin e të dhënave.
“Për herë të parë vendosim rregull dhe një protokoll të qartë që evidenca elektronike e ndërhyrjeve të caktuara të mbahet në mënyrë transparente. Qëllimi është që çdo pacient ta marrë shërbimin sipas parimit “i pari që vjen, i pari shërbehet”. Portali mundëson kërkim dhe paraqitje të të dhënave përmes disa parametrave të kombinuar, në mënyrë që të jetë i dobishëm si për qytetarët ashtu edhe për krijuesit e politikave. Përdoruesit e portalit publik mund të kërkojnë sipas: specialitetit të mjekut, ndërhyrjes kirurgjikale, institucionit publik shëndetësor, mjekut specialist dhe numrit të pacientëve që presin”, theksoi ministri Aliu.
Ai shtoi se aktualisht evidenca për ndërhyrjet kirurgjikale elektive mbahet në sistemin “Termini im”, përmes lëshimit të një rekomandimi me tip “rekomandim spitalor për operacion”, por janë konstatuar mospërputhje, ndër të cilat: rekomandimet nuk lëshohen menjëherë pas konstatimit të nevojës për operacion, por para vetë ndërhyrjes; disa institucione dhe mjekë përdorin një lloj tjetër rekomandimi (trajtim konservativ) për evidencën e pacientëve në lista; mjekët i mbajnë listat në formë letre, ndërsa listat e pritjes nuk pastrohen rregullisht, gjë që krijon një perceptim jo të saktë për kohën e pritjes dhe nevojat reale.
“Institucioneve publike shëndetësore që kryejnë ndërhyrje kirurgjikale tashmë u janë dërguar njoftime individuale me të dhëna nga analiza e realizuar. Çdo institucioni i është treguar veçmas nëse dhe sa dallon numri i ndërhyrjeve të kryera nga numri i rekomandimeve të realizuara për operacion në sistemin “Termini im”. Me këtë risi po rrisim transparencën, po mundësojmë matje reale të kohës së pritjes dhe, rrjedhimisht, planifikim dhe shpërndarje më të mirë të burimeve, si dhe zbatim të praktikave evropiane në këtë fushë,”– përfundoi ministri.
Lajme nga vendi
RRITJA E PAGAVE: PËRPLASJE LSM – MICKOSKI!
Lidhja e Sindikatave të Maqedonisë ka dorëzuar nismën ku kërkohet ulja e pagave të funksionarëve për 80%.
LSM-ja propozon që baza e llogaritjes së pagave të deputetëve dhe funksionarëve, në vend të asaj minimale të jetë paga minimale si dhe ulja e koeficientëve për llogaritjen e pagave dhe kompensimeve për 40%.
SLOBODAN TRENDAFILOV – LSM
“120 deputetët menjëherë të votojnë për nismën për shkak se u thonë punëtorëve se mirë jetohet me pagë minimale dhe e ruajnë në sirtar propozimin e LSM-së për rritjen e pagës minimale dhe pagave tjera për së paku 6.000 denarë”
Por, Kryeministri Mickoski thotë se sindikatave u është ofruar formula sipas së cilës do të llogariten të ardhurat personale për të punësuarit në administratën publike, duke shtuar se pjesa më e madhe e sindikatave pajtohen që pagat të llogariten sipas formulës ekzistuese të qeverisë.
HRISTIJAN MICKOSKI – KRYEMINISTËR
“Pres që të dalin nga përqafimi partiak disa nga udhëheqësia e LSM-së dhe të dakordohen me Qeverinë në interes të punëtorëve, për shkak se 7.700 deri 7.800 kolegë tanë nuk kanë marrëveshje kolektive me qeverinë, kurse gjithë të tjerët kanë. Fomula paraseh rritje vjetore prej rreth 8% që deri në vitin 2028 do të kishte rreth 40% paga më të larta”
Derisa kërkohet zgjidhje për paga më të larta, Sindikata e punonjësve të administratës, organeve të jurisprudencës dhe shoqatave të qytetarëve nesër kanë një takim në Qeveri . Nga ana tjetër LSM-ja rikujton se mbeten në qëndrimin që paga minimale të jetë 600 euro dhe plus 100 euro dhe për të martën nisin me protesta dhe bllokime duke mos përjashtuar grevën.
Lajme nga vendi
Rritja e pagës minimale në 600 euro do të jetë një goditje e madhe, do të mbyllë shumë dyqane, reagojnë zejtarët
Mbylljen e një numri të madh të dyqaneve artizanale dhe pushime nga puna e të punësuarve do të shkaktojë rritja e pagës minimale prej 600 euro siç kërkohet, paralajmëroi sot Oda e Zejtarëve – Shkup.
Sipas Odës, paga minimale duhet të llogaritet në përputhje me ligjin. Nëse ajo do të rritej në 600 euro, kjo do të nënkuptonte një goditje të madhe për shkak të rritjes drastike të kostove të kontributeve.
“Ne nuk jemi kundër rritjes së pagës minimale, por ajo duhet të jetë e qëndrueshme, bazuar në një analizë të mirë. Sektori i artizanatit nuk mund ta përballojë këtë ritëm të rritjes së vazhdueshme të shpenzimeve. Duhet të merret në konsideratë situata e artizanëve që punojnë në qytete më të vogla dhe zona rurale ku ka migrim të lartë dhe konsum dukshëm më të ulët të produkteve dhe shërbimeve artizanale. Për të mbijetuar dhe për të ruajtur likuiditetin, artizanët do të detyrohen të rrisin çmimet, gjë që do të ulë më tej kërkesën dhe do të çojë në mbylljen e një numri të madh biznesesh artizanale”, tha kryetari i Odës së Zejtarëve – Shkup, Goran Ristovski, në konferencën e sotme për media.
Siç theksoi Ristovski, rritja e pagës minimale në 600 euro do të ndikojë drejtpërdrejt te zejtarët që paguajnë një taksë të plotë paushale sipas një vendimi nga DAP dhe te zejtarët që paguajnë taksë sipas të ardhurave reale të fituara.
Kryetari i Odës theksoi se në Shkup ka mbi 2.300 zejtarë, ndërsa në nivel të vendit ka rreth 8.000. Ka mungesë të fuqisë punëtore në të gjithë sektorët, por është mirë”, vlerësoi Ristovski.

