Connect with us

Lajme nga vendi

Pothuajse të gjitha çmimet në markete u rritën në “heshtje” brenda një jave, Qeveria e RMV-së nuk sheh krizë

Published

on

Qeveria ka folur me një ton qetësues këto ditë. Më 19 mars, ministrja e Financave Gordana Dimitrieska-Koçoska deklaroi se situata e çmimeve po monitorohet nga afër dhe se për momentin nuk ka transmetim serioz të krizës në treg, ndërsa më 22 mars, kryeministri Hristijan Mickoski tha se qeveria ka një plan dhe nuk do të lejojë luhatje që do të ndikojnë në standardin e jetesës së qytetarëve, shkruan Racin, transmeton Portalb.mk.

Ka një fije të përbashkët në këto deklarata: shteti po vëzhgon, analizon dhe pret. Problemi është se çmimet nuk presin.

Racin.mk ndërkohë ka vizituar rrjetet më të mëdha të supermarketeve në Shkup dhe ka gjetur pamjen e mëposhtme:

Produkti Çmimi tani Çmimi para një jave
Vaj 93–118 den. 74 den.
Kafe 120–140 den. 104 den.
Mish i grirë 730–849 den.. 638 den.
Pulë 401–493 den. 376 den.
Qumësht 67–78 den. 56 den.
Vezë (12) 129–148 den. 103 den.

Ky nuk është një korrigjim kozmetik në treg. Ky është një kërcim javor pikërisht në produktet që mbushin frigoriferin dhe zbrazin pagën. Vaji, qumështi, vezët, mishi, kafeja – gjithçka që është themelore për një familje është rritur në heshtje. Dhe pikërisht për këtë arsye kjo rritje çmimesh është politikisht e rrezikshme: nuk vjen me tronditje të madhe që vihet re lehtë, por me disa ndryshime “të vogla” që përfundojnë duke bërë një vrimë të madhe në buxhetin e familjes.

Në një përgjigje për Racin.mk, Ministria e Ekonomisë dhe Punës thotë se pas ngjarjeve në Lindjen e Mesme, po e monitoron nga afër situatën me çmimet e produkteve bazë, se Qeveria tashmë ka ndërhyrë duke ulur TVSH-në për benzinën dhe naftën nga 18 në 10 përqind për të parandaluar një rritje të madhe, dhe se është e përgatitur për masa ndërhyrjeje nëse përcaktohet një rritje e pajustifikuar e çmimeve ose një prishje më e madhe e stabilitetit të tregut.

Advertisement

Ministria gjithashtu shton se Inspektorati Shtetëror i Tregut ka 30 ekipe në terren dhe se raporti fillestar zyrtar pritet javën e ardhshme. Për momentin, sipas informacionit të tyre, nuk ka rritje të ndjeshme të çmimeve përveç vezëve dhe vajit, të cilat janë rreth 10 përqind.

Këtu fillon problemi thelbësor. Ministria pretendon se nuk ka tronditje më të gjerë të çmimeve në terren, dhe ajo që konsumatori sheh në treg është e kundërta: jo vetëm vezët dhe vaji i ullirit po rriten, por edhe qumështi, pula, mishi i grirë dhe kafeja. Është e mundur që shteti po shikon mesataret, faturat hyrëse, sinjalet e tregut të aksioneve ose raportet e kontrollit që ende nuk e kanë kapur efektin e plotë të shitjeve me pakicë.

Por pikërisht ky është lajmi: qeveria sheh stabilitet në raporte, dhe qytetarët shohin rritje çmimesh në rafte. Kur shteti dhe arka fillojnë të flasin një gjuhë të ndryshme, atëherë problemi nuk është më vetëm ekonomik. Ai bëhet politik.

Statistikat zyrtare, sigurisht, ende tingëllojnë më të qeta. Enti Shtetërore i Statistikave njoftoi se inflacioni në shkurt ishte 0.2 përqind në bazë mujore. Por i njëjti inflacion mesatar nuk mund t’i tregojë të vërtetën një familjeje që jeton me vaj, vezë, qumësht dhe mish.

Mesatarja mund të duket e qetë, por kuzhina mund të jetë gjithnjë e më e shtrenjtë. Kjo është arsyeja pse shporta minimale e sindikatës për marsin është rritur përsëri, në 67.818 denarë, që është edhe 436 denarë më shumë se në shkurt. Kjo do të thotë që barra nuk është më vetëm statistikore, por e brendshme dhe e përditshme.

Advertisement

Kësaj histori i jepet peshë shtesë nga fakti se shteti nuk mund të pretendojë se nuk ka mjetet. Vetë Ministria e Ekonomisë dhe Punës u mburr se në vitin 2025 kufizoi marzhet në 102 grupe produktesh dhe çmimet në 8 grupe produktesh bazë ushqimore, dhe se me këto masa ushqimi u bë më i lirë dhe inflacioni u stabilizua.

Në prill të vitit të kaluar, e njëjta ministri kujtoi edhe një herë se vendimet e shkurtit 2025 përfshinin tavane dhe marzhe direkte pikërisht për qumështin, bukën, miellin, vezët, vajin e ullirit, kosin dhe qumështin. Me fjalë të tjera, shteti ka përvojë me ndërhyrjen direkte. Sot nuk mund të pretendojë se e tëra çfarë mund të bëjë është të numërojë dhe të presë.

Këtu qëndron kontradikta më e madhe në qëndrimin e qeverisë. Nga njëra anë, Qeveria e njeh qartë se ekziston rreziku që kriza e Lindjes së Mesme të përhapet në çmimet e ushqimeve – prandaj po ndërhyn në karburant, prandaj Inspektorati i Tregut është në terren, prandaj Ministria po flet për masa të mundshme të synuara për më të prekshmit.

Nga ana tjetër, e njëjta qeveri dëshiron të japë përshtypjen se ende nuk po ndodh asgjë serioze. Ky është një pozicion politikisht i përshtatshëm, por ekonomikisht i dobët.

Sepse kur çmimet kanë filluar të rriten për kaq shumë produkte bazë, shteti nuk është më në fazën e vëzhgimit. Është në fazën e zgjedhjes: ose do të ndërhyjë në kohë, ose do të shpjegojë pse u vonua.

Advertisement

Dhe pikërisht për këtë arsye teza mbetet e njëjtë: çmimet nuk shpërthyen me një vendim spektakolar, por në heshtje, vetëm brenda një jave, në të gjitha ato produkte pa të cilat nuk mund të mbijetohet muaji.

Përgjigja zyrtare e Ministrisë është e rëndësishme sepse tregon se Qeveria është e vetëdijshme për rrezikun, se tashmë e sheh problemin dhe se po përgatitet për masa të mundshme.

Por e njëjta përgjigje zbulon edhe pikën e dobët të qeverisë: ndërsa shteti ende thotë se nuk ka rritje të konsiderueshme më të gjerë, realiteti në tregje e ka shtyrë tashmë këtë tezë mënjanë.

Dhe kur qeveria vonohet pas policës, qytetari paguan gjithmonë i pari.

Situata e tensionuar në Lindjen e Mesme ka pasur ndikim të drejtpërdrejtë në tregjet globale, veçanërisht në energji dhe zinxhirët e furnizimit. Rritja e pasigurisë në këtë rajon ka shkaktuar luhatje në çmimet e naftës dhe transportit, të cilat më pas reflektohen në koston e prodhimit dhe shpërndarjes së produkteve ushqimore. Si rrjedhojë, edhe ekonomitë më të vogla dhe të varura nga importi, si ajo e Maqedonisë së Veriut, ndjejnë efektin zinxhir, ku çdo rritje e kostove në nivel global përkthehet gradualisht në çmime më të larta për konsumatorët në raftet e supermarketeve.

Advertisement

Lajme nga vendi

Ministria e Drejtësisë nuk është dikasteri i vetëm që saboton Inspektoratin për Përdorimin e Gjuhëve

Published

on

Ministria e Drejtësisë nuk është dikasteri i vetëm që saboton Inspektoratin për Përdorimin e Gjuhëve, përkatësisht gjuhën shqipe. Inspektori Fitim Ramadani gjatë intervistës në Alsat tha se Ministria e Financave nuk bashkëpunon aspak me inspektoratin, veprim që i pamundëson inspektorëve të hyjnë për kontroll dhe të konstatojnë nivelin e zbatimit të gjuhës shqipe.

Fitim Ramadani, Inspektor në Inspektoratin për Përdorimin e Gjuhëve (10:00….)
“Këtu dua të theksoj vetëm Ministrinë e Financave. Gjatë mbikëqyrjes kontrolluese në Ministrinë e Financave nuk ka qenë raporti institucion-inspektor. Dhe neve nuk na është mundësuar qasja në dokumentacionin e ministrisë. Për këtë arsye për Financat ka procedurë kundërvajtëse, jo për mos zbatimin e Ligjit për përdorimin e gjuhëve, por për mosbashkëpunim me inspektorët”.

Gjuha shqipe nuk respektohet as nga Ministri i Administratës Publike, Goran Minçev. Sipas Ramadanit, mbi bazën e denoncimeve që kanë bërë gazetarët për deklaratat e Minçevit, ka procedurë kundër tij, ndërsa kontrolli planifikohet gjatë vitit 2026. Dyshohet se Minçev nuk zbaton gjuhën shqipe në asnjë akt nënligjor.

Fitim Ramadani, Inspektor në Inspektoratin për Përdorimin e Gjuhëve (13:05….)
“Iniciativa ka qenë për deklaratat në opinion që i jep ministri. Mendoj se edhe iniciativa ka qenë nga gazetarët, kanë qenë vetëm në gjuhën maqedonase. Ne kemi konstatuar se ato nuk janë në përputhje me Ligjin për përdorimin e gjuhëve dhe lënda është në Gjykatën kompetente në Shkup”.

Aktualisht 53 lëndë të Inspektoratit për Përdorimin e Gjuhëve ndodhen në Gjykatën Penale në Shkup. Të gjitha i referohen institucioneve dhe udhëheqësve të institucioneve që nuk kanë respektuar dhe zbatuar gjuhën shqipe në përputhje me ligjin. Së fundi Inspektorati adresoi vërejtje ndaj ministrit të Drejtësisë, Igor Fillkov mbi mos zbatimin e gjuhës shqipe në provimin e jurisprudencës. Brenda 30 ditësh, Fillkov obligohet t’i harmonizojë dispozitat ligjore. Nëse nuk harmonizohet ligji brenda afatit, Ministria e Drejtësisë është e detyruar të zbatojë dispozitat e Ligjit për Përdorimin e Gjuhëve. /Alsat.mk

Advertisement
Continue Reading

Lajme nga vendi

VLEN NJË PARTI – KUVENDI THEMELUES NË MAJ, MË PAS KONGRESI?!

Published

on

Kuvendi themelues në maj, e më pas edhe Kongresi.

Kjo është trajektorja e parashikuar sipas së cilës koalicioni aktual i përbërë nga Lëvizja Besa, Lidhja Demokratike, Alternativa dhe ASH të shkrihen në një parti të vetme – VLEN.

Ditë më parë liderët e partive u ulën në një tavolinë të përbashkët për t`i harmonizuar qëndrimet rreth mënyrës së funksionimit të VLEN-it si një subjekt i vetëm politik. Takimi ishte i mbyllur dhe ende nuk janë publikuar detaje.

Kryetari i Lëvizjes Besa, Bilall Kasami, nuk deshi të prononcohej për këtë temë duke preferuar që Dita e Ekologjisë të shënohet në mënyrë dinjitoze në Komunë e Tetovës.

Ndërkohë zëdhënësi I koalicionit VLEN, Albi Qamili, për Tv Koha, tha se në takimin e fundit liderët janë dakorduar për krijimin e një grupi të punës I cili do të punojë në përafrimin e platformave të subjekteve politike dhe strukturimin e subjektit të ri politik të unifikuar.

Advertisement

Por, si u zhvillua kronologjia?

Pas Prekazit në konakun e Bacit Rifat, në Prishtinë tek kryeministri Albin Kurti. VLEN-i një! – ishte një postim nëpër rrjetet sociale që u shpërnda në të njëjtën kohë nga liderët e partive që përbëjnë koalicionin VLEN. Postimi daton nga aktivitetet e shënimit të Epopesë së UÇK-së në Kosovë.

Por, “mesazhet e koduara” nëpër rrjetet sociale nuk u ndalën me kaq!

Në ditën e dytë të festës së Fitër Bajramit, një nga eksponentët kryesor të koalicioni VLEN, Izet Mexhiti, shkroi në Facebook mesazhe uniteti me kryefjalën “VLEN është bashkimi që nuk ndalet”.

“Nuk ka më hapësirë për interesa të ngushta, për pazare në kurriz të qytetarëve, apo për politikë që na mban të ndarë. Nga sot, zëri shqiptar do të jetë një – i fortë, i qartë dhe i pandalshëm.

Advertisement

Ky është momenti ynë. Ose bashkë, ose të humbur. Sepse kur shqiptarët bashkohen, askush nuk mund t’i ndalë.” – shkroi mes tjerash Izet Mexhiti.

Pas takimit të fundit të liderëve të koalicionit, thuhet se është gjithnjë e më e sigurt që partia e re do të drejtohet nga dy bashkëkryetarë, do të ketë dy nënkryetarë dhe një sekretar të përgjithshëm, duke reflektuar në mënyrë të drejtë përfaqësimin e partnerëve në udhëheqjen e ardhshme partiake. Si bashkëkryetarë përmenden Izet Mexhiti nga Lëvizja Demokratike dhe Bilall Kasami nga BESA; për sekretar të përgjithshëm Bekim Sali nga Alternativa; ndërsa për pozitat e nënkryetarëve deputetja Mimoza Musa nga fraksioni i ASh-së dhe deputeti nga Vetëvendosje, Bekim Qoku.

Në rrugën drejt bashkimit mbetet për t’u diskutuar edhe përfaqësimi në përqindje i partive që përbëjnë koalicionin aktual, në organet e ardhshme partiake.

Një marrëveshje e tillë ende nuk është arritur. Ka pasur mendime dhe kërkesa të ndryshme – nga ideja që secili subjekt të përfaqësohet me 20% ose 25% në organet partiake, deri te varianti që partitë kryesore të kenë nga 35%, ndërsa pjesa tjetër të shpërndahet mes partnerëve të tjerë.

Megjithatë, nga VLEN liferojnë se procesi i bashkimit nuk duhet të lërë përshtypjen se dikush është dëmtuar apo është përfaqësuar më pak në partinë e ardhshme.

Advertisement

Shkrirja e koalicionit në një parti të vetme pritet të përkojë me periudhën kur është paralajmëruar një rikonstruim i mundshëm i Qeverisë.

Ndryshimet brenda VLEN-it dhe disa mosmarrëveshje publike të shfaqura kohët e fundit pritet të kenë ndikim edhe në riformatimin e përbërjes qeveritare.

Continue Reading

Lajme nga vendi

THIRRJET TELEFONIKE: RROFTË VIBER-i E RROFTË WHATSAPP-i!

Published

on

Tregu i komunikimeve elektronike në Maqedoninë e Veriut gjatë vitit 2025 pasqyron një fazë të qartë maturimi dhe transformimi, ku përdoruesit vazhdojnë të mbështeten fuqishëm në shërbimet mobile, por njëkohësisht po ndryshojnë mënyrën se si i përdorin ato. Tv Koha hulumtoi se si komunikojnë qytetarët përmes telefonit.

Sipas të dhënave më të fundit, gjatë vitit të kaluar abonentët e telefonisë celulare realizuan mesatarisht 104.05 thirrje dhe folën rreth 228 minuta në muaj. Këto shifra tregojnë se komunikimi zanor vazhdon të ketë një rol të rëndësishëm, megjithëse trendet globale sugjerojnë një zhvendosje graduale drejt komunikimit përmes internetit, përfshirë aplikacionet e mesazheve dhe thirrjeve online.

Hulumtimet rreth përdorimit të telefonisë mobile përmes rrjeteve të operatorëve thonë se ka shënuar një rënie të dukshme. Por, “Rroftë WhatsAppi, e rroftë Viberi”. Qëmoti qytetarët, me avancimin teknologjik,  kanë bërë zgjedhjen e tyre. Flasim me këto platforma sociale jashtë shtetit, por edhe brenda duke u  bërë vegla më e përdorur e komunikimit. Mjafton të kemi vetëm internet, në rast të nevojës edhe të kyçemi në wi-Fi.

Qytetarët kanë preferencat e tyre. Pavarësisht se shumica preferojnë thirrjet mobile, duket se trend po bëhet përdorimi i aplikacioneve të ndryshme.

Thirr prej numrit apo e përdor Viberin apo Whats Appin?

Advertisement

-Prej numrit, ndonjëherë edhe me Viber ose Whats App.

-Numrin e përdori më tepër. Për telefonatë jashtë po me këto tjerat

-Unë jam pri-pejd dhe gati të gjitha I kanë këto oferta mujore dhe mua më vjen mirë se vetëm ua bëj një zile dhe ato më thirrin.  Përndryshe e bëj javore internetin. Edhe në Maqedoni thirri me Whats App dhe harxhoj 200 den në muaj

-Kryesisht me numër. Unë jam me post-pejd dhe nuk e shfrytëzoj shumë Viberin e WhatsAppin, vec për punë e për postime.

 Numri i abonentëve aktivë të telefonisë mobile në fund të vitit 2025 arriti në 1.954.643, që paraqet një rritje prej 1.82 për qind krahasuar me vitin paraprak. Kjo rritje është nxitur kryesisht nga abonentët rezidencialë me kontratë (post-paid), të cilët shënuan një rritje prej 2.55 për qind.

Advertisement

Në përgjithësi, të dhënat tregojnë se tregu i komunikimeve në vend po kalon nga një model tradicional i bazuar në komunikimin zanor drejt një modeli gjithnjë e më digjital, ku interneti dhe shërbimet e integruara po marrin rolin dominues në jetën e përditshme të qytetarëve.

Continue Reading

Më të lexuarat