Lajme nga vendi
Besimi: Teknologjia dhe njohuritë do të jenë shtytësit e rritjes në ekonominë e re globale
Teknologjia do të ketë një nga rolet kryesore në ekonominë e re të riglobalizuar, duke kontribuar në të gjitha sistemet, nga tregtia dhe investimet, përmirësimi i inovacionit dhe rezistencës së sektorit privat, fuqia punëtore, deri te ballafaqimi me ndryshimet klimatike dhe tranzicioni energjetik. Vlerësimet janë se rreth 70 për qind e vlerës së re të krijuar në ekonominë globale do të rezultojë nga teknologjia digjitale, shkruan në kolumnën e tij të fundit, ministri i Financave, Fatmir Besimi.
Teknologjia është jashtëzakonisht e rëndësishme në uljen e kostove gjatë tregtimit dhe rritjen e tregtisë së shërbimeve.
“Jetojmë në një kohë ku teknologjitë e ndryshojnë tregtinë fizike më shpejt se kurrë, si inteligjenca artificiale, DLT, shtypja 3D, sensorët inteligjentë, etj., që bartin më shumë elasticitet në zinxhirin e furnizimit, tregtinë ndërkufitare, menaxhimin më të mirë të rrezikut dhe zbutjen e krimit financiar. Në këtë drejtim, nevojitet bashkëpunim më i madh për zbatimin e proceseve të identitetit digjital, përmirësimin e funksionimit të sistemit dhe mjedisit rregullator”, thekson ministri.
Duke iu referuar investimeve, ministri thekson mjete të reja për nxitjen e investimeve të huaja direkte, si krijimi i bazave të të dhënave të furnitorëve dhe investitorëve të qëndrueshëm.
Sa i përket ballafaqimit me ndryshimet klimatike dhe tranzicionin energjetik, Besimi sërish përmend rolin e teknologjive të reja në këto procese.
“Transformimi energjetik lidhet ngushtë me ndryshimet klimatike, të cilat dolën në pah gjatë periudhës së kaluar. Masat që lidhen me tranzicionin energjetik i referohen teknologjive inovative dhe rritjes së efikasitetit energjetik, si dhe ndarjes së rritjes ekonomike nga konsumi i energjisë, veçanërisht në vendet në zhvillim. Teknologjia e gjelbër ishte në zhvillim edhe gjatë dekadës së fundit, falë përmirësimeve të vazhdueshme, me ç’rast energjia diellore dhe e erës bëhen gjithnjë e më të lira. Me vitin 2050, sipas disa llogaritjeve, kalimi nga karburantet fosile në energjinë diellore dhe të erës do të kursejë 12 trilionë dollarë në nivel global”, shkruan ministri.
Në vijim, Besimi shton se teknologjitë e reja janë ato që mund të kontribuojnë në produktivitet dhe qëndrueshmëri më të madhe në bujqësi. Ato mund të ndihmojnë në testimin e cilësisë së tokës, mbjelljen, monitorimin e kulturave bujqësore, vlerësimin e përpunimit të tokës, si dhe lidhjen me furnizuesit dhe blerësit e rinj.
“Platformat digjitale për produktet bujqësore, si Farm Pas u ndihmojnë miliona bujqve në zonat rurale, që të marrin çmime të arsyeshme si dhe financa për zgjerimin e biznesit të tyre”, thekson ministri.
Në këtë kolumnë, thuhet se inovacioni dhe përshtatshmëria në periudhën e ardhshme do të jenë ato që do të sigurojnë qëndrueshmërinë e biznesit. Teknologjitë e reja, si dhe inteligjenca artificiale pritet që të japë kontribut të rëndësishëm në shumë sektorë si prodhimtaria, bujqësia, farmaceutika, shërbimet shëndetësore dhe kujdesi, etj. Stimulimi dhe përkrahja e investimeve direkte në fushën e digjitalizimit, si në tregtinë elektronike dhe fintech, mund të ofrojnë përkrahje të konsiderueshme për ekonominë në drejtim të krijimit të vendeve të reja të punës, veçanërisht në periudhën pas kovid-it.
Lajme nga vendi
Fetai: – Gjuha shqipe qëndrestare përballë çdo sfide, bashkëjetesa shumëgjuhëshe është vlerë e shoqërisë sonë
Sot, në ambientet e Klubit të Deputetëve, u shënua Dita Ndërkombëtare e Gjuhës Amtare, me pjesëmarrjen e përfaqësuesve të institucioneve shtetërore, akademikëve, profesorëve
universitarë, studiuesve dhe të ftuarve të tjerë.
Në fjalën e tij para të pranishmëve, zëvendëskryeministri për qeverisje të mire Arben Fetai theksoi rëndësinë e gjuhës amtare si themel i identitetit kulturor, institucional dhe shoqëror, duke vënë theks të veçantë në përdorimin korrekt dhe të qartë të gjuhës në administratë, arsim dhe media.
Ai nënvizoi se gjuha shqipe në këto hapësira ka kaluar rrugë të gjatë historike, duke mbetur gjithmonë e gjallë dhe funksionale, pavarësisht sfidave. Në këtë drejtim, ai theksoi se hartimi dhe promovimi i fjalorit të ri përbën hap të rëndësishëm drejt standardizimit dhe unifikimit të terminologjisë në dokumentet zyrtare, tekstet shkollore dhe komunikimin publik.
“Paqartësitë në terminologji dhe në formulimet zyrtare shpesh bëhen burim keqkuptimesh,zvarritjesh procedurale dhe interpretimesh të ndryshme. Prandaj, qartësia gjuhësore nuk është vetëm çështje norme, por edhe çështje funksionaliteti institucional dhe respekti ndaj qytetarit,” theksoi zëvendëskryeministri Fetai.
Ai shtoi se në kohën e komunikimit të menjëhershëm dhe të shpërndarjes së shpejtë të informacionit, përgjegjësia për përdorim të drejtë dhe profesional të gjuhës bëhet edhe më e madhe, sidomos për institucionet publike dhe mediat.
Në përmbyllje, zëvendëskryeministri i parë shprehu mirënjohje për punën dhe angazhimin e profesorëve, studiuesve dhe ekspertëve që kanë kontribuar në përgatitjen e fjalorit të ri, duke uruar që ai të bëhet referencë e përditshme në praktikën institucionale, arsimore dhe mediatike.
Mbetemi të përkushtuar në mbështetjen e nismave që forcojnë përdorimin e drejtë, të barabartë dhe funksional të gjuhëve në Maqedoninë e Veriut, në përputhje me standardet ligjore dhe parimet e bashkëjetesës shumëgjuhësore.
Lajme nga vendi
VLEN: Llaskarca merr frymë të re. Ujësjellësi, kanalizimi dhe rrugët nuk janë thjesht projekte janë kushtet elementare e çdo familjeje
Ujësjellësi, kanalizimi dhe rrugët nuk janë thjesht projekte, ato janë jetë, janë kushtet elementare që përcaktojnë dinjitetin e çdo familjeje dhe mirëqenien e çdo vendbanimi. Pa ujë të pastër, pa menaxhim të ujërave atmosferike dhe pa rrugë të sigurta, nuk ka zhvillim, nuk ka perspektivë. Prandaj, me shumë mburrje njoftojmë se sot kanë filluar punimet për ndërtimin e ujësjellësit, kanalizimit atmosferik dhe rikonstruksionin e rrugëve në fshatin Llaskarcë, një projekt i fituar nga thirrja e dytë e Qeverisë VLEN, që do të përmirësojë ndjeshëm jetën e banorëve.
Ky investim është dëshmi e qartë se VLEN nuk flet me premtime boshe, por vepron me projekte konkrete që sjellin ndryshim të prekshëm në jetën e qytetarëve. Furnizimi i qëndrueshëm me ujë, menaxhimi modern i ujërave atmosferike dhe rrugët e sigurta janë bazë e mirëqenies dhe zhvillimit të çdo vendbanimi.
Në këtë projekt janë të angazhuar ministri i Ambientit Jetësor dhe Planifikimit Hapësinor, Muhamet Hoxha, zëvendësministrja e Transportit, Kaltrina Zekolli Shaqiri, deputetja e zonës Feride Haxhiu, këshilltarët e Këshillit të Qytetit të Shkupit dhe të komunës Saraj, si dhe banorët lokalë,një bashkëpunim i gjerë që tregon se kur ka vullnet, ka edhe rezultate.
Komuna e Sarajit, nën drejtimin e kryetarit Muhamed Elmazi, mbetet e përkushtuar për investime që ndikojnë drejtpërdrejt në jetën e qytetarëve. Punimet në Llaskarcë janë vetëm një hap tjetër drejt transformimit të infrastrukturës në të gjithë territorin e komunës.
VLEN garanton se investimet e tilla do të vazhdojnë, sepse prioriteti ynë është mirëqenia e qytetarëve dhe zhvillimi i barabartë i çdo vendbanimi.
Lajme nga vendi
Zëvendësdrejtori i Doganave, realizoi vizitë zyrtare nëpikën kufitare Bllacë
Sot, z. Mustafa Dauti, realizoi një vizitë zyrtare në pikënkufitare Bllacë. Gjatë vizitës, ai u njoh nga afër me organizimine punës dhe dinamikën e përditshme në këtë pikë kufitare, e cila ka një rëndësi të veçantë për lëvizjen e qytetarëve dheqarkullimin e mallrave.
Dauti bashkëbisedoi me stafin për sfidat konkrete me të cilatpërballen dhe theksoi nevojën e vazhdueshme për koordinim, efikasitet dhe integritet në ushtrimin e detyrës. Ai theksoi se One Stop Shop, është një element kyç që ka përmirësuarlehtësimin e procedurave dhe shërbimet për qytetarët.
Sipas të dhënave të vitit 2025, pika kufitare Bllacë karegjistruar rreth 32,000 kamionë të ngarkuar dhe 25,000 kamionë të zbrazët, duke treguar intensitetin e lartë të trafikutdhe rëndësinë e efikasitetit në punën e përditshme të stafit.
Zëvendësdrejtori nënvizoi se këto vizita nuk janë vetëm pjesë e detyrës institucionale, por edhe mundësi për të dëgjuardrejtpërdrejt zërin e atyre që punojnë në terren dhe për tësiguruar shërbime më cilësore dhe respektim të plotë të ligjit.

