Lajme nga vendi
Maqedoni, deri 10% e popullsisë kanë shkallë të caktuar të sëmundjes kronike të veshkave
Tetë deri në 10 për qind e popullsisë së përgjithshme në Maqedoninë e Veriut mendohet të ketë një shkallë të caktuar të sëmundjes kronike të veshkave. Në fazat e hershme, sëmundja është pa simptoma, shfaqet në heshtje dhe pacientët as që e dinë se e kanë. Mjekët rekomandojnë ekzaminime të rregullta parandaluese që mund të zbulojnë sëmundjen në fazat e hershme dhe në këtë mënyrë të parandalojnë përparimin e saj.
“Shkaktarët më të zakonshëm të kësaj sëmundjeje janë presioni i lartë i gjakut – hipertensioni arterial dhe diabeti. Me trajtimin e tyre në kohë dhe korrekt do të parandalojmë zhvillimin e sëmundjeve kronike të veshkave”, thotë drejtoresha e Klinikës së Nefrologjisë, Irena Rambabova Bushljetiq, në një deklaratë për AIM.
Në RMV, numri i pacientëve që kanë nevojë për trajtim kronik të hemodializës varion nga 1300 deri në 1600 persona.
Statistikat e vitit 2021 tregojnë se në RMV janë rreth 1390 pacientë me hemodializë, thotë Rambabova-Bushljetiq.
Përveç Klinikës së Nefrologjisë, ku çdo ditë trajtohen pacientët që i nënshtrohen dializës, trajtimi i hemodializës kryhet edhe në disa qendra të tjera të dializës në RMV, si Diaverum, Nephroplus dhe Diames, Instituti i Nefrologjisë në Strugë, si dhe në qendrën për dializë në Spitalin e Përgjithshëm të Qytetit “8 Shtatori”.
Ndërsa sa i përket listës së pritjes për transplantin e veshkave, numri i pacientëve është nga 130 deri në 160 pacientë, por ky numër, siç thekson drejtoresha e Klinikës së Nefrologjisë, është i ndryshueshëm pasi përditësohen vazhdimisht ekzaminimet e marrësve të mundshëm të veshkave.
Deri më tani në vend janë bërë transplantime tek 250 pacientë dhe numri më i madh i ndërhyrjeve të tilla nga një donator i vdekur janë kryer në vitin 2021./Telegrafi/
Lajme nga vendi
U gjobitën 27 shoferë dhe 21 automjete u larguan me “merimangë” në Tetovë
Gjatë ditës së djeshme (05 shkurt), në zonën e SPB Tetovë është realizuar kontroll i automjeteve dhe shoferëve.
Gjatë kontrollit janë sanksionuar gjithsej 27 shoferë për parkim të parregullt (TE-23 dhe GV-4), ndërsa 21 automjete janë larguar me automjetin special “merimangë” (TE-14 dhe GV-7).
Po ashtu, janë sanksionuar edhe 56 kundërvajtje të tjera në trafik (TE-36 dhe GV-20)
Lajme nga vendi
SALI: VMRO KA VULLNET T’I BËJ NDRYSHIMET KUSHTETUESE POR KËRKON GARANCË
I pyetur se kur do të përmbushen kushtet e BE-së, për anëtarësimin e Maqedonisë në famiëjen e madhe Evropiane, zëvendëskryeministri Bekim Sali, tha se presin që Bullgaria të reflektoj ndaj kërkesës së kryeministrit të Mickoskit, që të zotohen se nuk do të ketë kushtëzime tjera. Ai tha se nuk është e vërtetë që VMRO-ja nuk ka vullnet për ndryshimet kushtetuese por se kërkon garancë nga Bullgaria se nuk do të bëj kërkesa të tjera.
Kujtojmë se bashkë me reformat dhe kapitujt, kushti kryesor për hapërimin e Maqedonisë së Veriut në Bashkimin Europian janë votimi i ndryshimeve kushtetuese në Parlament, për përfshirjen dhe njohjen e komunitetit bullgar në kushtetutë si një nga bashkësitë etnike të vendit. Kjo është pjesë e asaj që njihet si “propozimi francez”, i dakorduar në 2022 në kuadër të negociatave të anëtarësimit, dhe konsiderohet nga BE-ja dhe Bullgaria si një kusht kryesor për të çuar përpara negociatat e pranimit të shtetit tone në BE. Kjo kërkesë burojn nga marrëveshjet politike midis BE-së, Bullgarisë dhe Maqedonisë së Veriut, si dhe nga korniza negociuese e miratuar nga Këshilli i BE-së në 2022. Pa këto ndryshime kushtetuese, Bashkimi Evropian nuk është në gjendje të hapë kapitujt e negociatave për anëtarësim, pasi vendet anëtare, kryesisht Bullgaria, kanë bllokuar procesin deri në përmbushjen e këtij kushti. Kujtojmë se votimi i ndryshimeve kushtetuese, miratohet me 2/3 e votave të deputetëve në Kuvend. TV KOHA
Lajme nga vendi
“FOL SHQIP O TAJ”
“FOL SHQIP O TAJ”. Kjo është nisma e fundit e inicuar nga Ambasadori I Shqipërisë më Shkup, Denion Meidani, pas problemit që hasën studentët shqiptarë për provimin e jurispodencës në gjuhën shqipe. Nisma ka ngjallur reagime në opinion, ndërsa pritet të shihet nëse institucionet përkatëse do të marrin masa konkrete për zgjidhjen e kësaj çështjeje.
Zëvendëskryeministri i parë, Bekim Sali tha se Ligji për Provimin e Jurisprudencës që është aktiv që nga muaji janar i vitit 2020, ka defekt pasi nuk e precizon se në cilën gjuhë duhet të jepet provimi. Sali tha se mbështesin kërkesën e studentëve shqiptarë të juridikut, që provimi të mund të realizohet edhe në gjuhën shqipe.
“Këtë defekt do të mundohemi që ne tash ta përmirësojmë apo ta precizojmë, për arsye se Ministria e Drejtësisë siç nuk është e gatshme të respektojë Kushtetutën e vendit, e cila nënkupton gjithçka që gjithçka që është mbi 20 për qind e popullsisë në vendin tonë duhet të respektohet gjuha amtare, që nënkupton që gjuha shqipe duhet të jetë zyrtare dhe është e drejtë e çdo juristi apo të diplomuari që provimin e jurisprudencës ta japë në gjuhën amtare të tij, në gjuhën shqipe. Këtu duhet ta përsëris edhe njëherë qëndrimin e VLEN-it se jemi pro kësaj kërkese”, deklaroi Sali.
Avokati i Popullit ka konfirmuar se kanë hapur procedurë lidhur me provimin e jurisprudencës i cili nuk ofrohet në gjuhën shqipe, por vetëm në maqedonisht. Ndonëse nuk ka të dorëzuar ndonjë nismë konkrete deri te Zyra e Avokatit të Popullit, Faton Selami ftoi qytetarët të cilëve u është shkelur kjo e drejtë që të njëjtën ta paraqesin.
“Çdo qytetar që konsideron se i është shkelur një e drejtë e garantuar me Kushtetutë apo ligj, ka të drejtë të iniciojë procedurë pranë Avokatit të Popullit duke paraqitur parashtresë. Megjithatë, Zyra e Avokatit të Popullit, deri më tani, nuk ka regjistruar parashtresë që lidhen drejtpërdrejt me çështjen. Avokati i Popullit nuk do të kufizohet vetëm në pritjen e parashtresave individuale. Në përputhje me kompetencat e përcaktuara me Ligjin për Avokatin e Popullit, do të inicioj menjëherë procedurë me vetëiniciativë për shqyrtimin e kësaj çështjeje. Në këtë kuadër, do të realizohet një analizë e dispozitave të Ligjit për Përdorimin e Gjuhëve, si dhe e veprimeve të Ministrisë së Drejtësisë lidhur me zbatimin e këtij ligji në organizimin dhe zhvillimin e provimit të jurisprudencës”, tha Avokati i popullit, Faton Selami.
Nga BDI thonë se “në mënyrë brutale dhe të papranueshme, ministri ka injoruar kërkesat legjitime juridike të studentëve shqiptarë për mbajtjen e provimit të jurisprudencës në gjuhën shqipe, një e drejtë e garantuar me Kushtetutë dhe ligj”.
“Ky veprim përbën precedent të rrezikshëm institucional, ku Ministri i Drejtësisë vendos veten mbi Kushtetutën, mbi ligjin, mbi Qeverinë dhe mbi çdo institucion tjetër të vendit, duke cenuar rëndë parimet e shtetit të së drejtës. BDI vlerëson se kjo qasje jo vetëm që cenon barazinë gjuhësore dhe juridike, por godet drejtpërdrejt themelet e rendit kushtetues dhe bashkëjetesës ndëretnike, Bashkimi Demokratik për Integrim i bën thirrje Qeverisë që të mos lejojë Ministrin e Drejtësisë të vendoset mbi ligjet dhe mbi Kushtetutën, por të ndërmarrë masa konkrete për t’u mundësuar studentëve shqiptarë mbajtjen e provimit të jurisprudencës në gjuhën shqipe, gjuhë në të cilën kanë kryer studimet dhe gjuhë që është zyrtare sipas rendit kushtetues të shtetit” thonë nga BDI.
Së fundmi edhe Ishministri i Arsimit në Kosovë, Arsim Bajrami ka reaguar duke thënë se institucionet në Maqedoni po ndërmarrin hapa anti-kushtetues me mos pranimin e kërkesës së studentëve shqiptarë për provim në gjuhën amëtare. TV KOHA

